Ben son 10 yılın ekonomik özetini kabaca şöyle görüyorum;
** AKP ilk yıllarında özelleştirmelerle yaşattığı sahte refahı, 2008 ABD Krizi sonrası FED'in piyasaları dolara boğması sonucu (1 trilyon doların altında olan bilançosunu 4 trilyon dolara çekmesi) ikinci kez ve bu sefer çok daha güçlü yaşattı. Bu dönemde ülkeye çekilebilen bütün para katmadeğersiz, geri dönüşü ve getirisi olmayan inşaat sektörüne gömüldü, yandaşlar zengin edildi, en üst seviyede hırsızlıklar yapıldı, bir işin ucundan tutan ne kadar badem varsa köşelik oldu. (ayak takımı değil tabii, onlara azıcık ucundan verildi)
** İnşaat sektörüne onca para gömülürken millet de ev bark sahibi olacağım diye bir güzel bankalara borçlandırıldı, müthiş bir emlak balonu oluşturuldu, toplum tüketim toplumuna dönüştürüldü, insanlar kendilerine ait olmayan paralarla bir şeyler sahibi olmaya kalktı. (10 yıl öncesine göre millet olarak 56 kat, evet 56 kat daha borçluyuz)
** Yıllarca muhalefet olsun, ekomonistler olsun, bir şeylerin bilincinde olan azınlık olsun, ekonominin kontrolsüz büyüdüğünü, üretime dair hiçbir şeyin olmadığını, tamamen tüketim toplumu olduğumuzu ve bunun sürdürülebilir olmadığını söyledi. Bu kişi ve kurumlar itinayla hazımsız, vatan haini, onun bunun çocuğu israil dölü olarak lanse edildi. Borç 3'e 4'e katlarken IMF'ye olan taksitlerin bitmesi "borçlar ödendi" goygoyuna dönüştürüldü.
** Bu seneye kadar ekonomi dönem dönem sendeledi ama hepsine bir kılıf bulundu, muhalefet suçlandı, eylemciler suçlandı, yeri geldi iç piyasadaki para babaları suçlandı, yeri geldi dünya dengeleri dendi, global etkenler dendi (para gelirken global etken değil, giderken global etken) Bir şekilde AKP hiç suçlu, hatalı olmadı.
Ama artık görünen köy kılavuz istemez misali, ekonomi sarpa sarmış durumda. En üst düzeyde yaşanan dışa bağımlılık ve üretimin sıfıra yakın oluşu sürdürülemez noktaya geldi. Borçlanma rekor seviyede, dış ticaret açığı rekor seviyede, her şeye vergi üstüne vergi bindiriliyor, temel gıdalarda dahi zam üstüne zam yapılıyor. Suçu günahı birilerine de atamıyorlar, hala muhalefet, paralel yapı, eylemciler diyen var ama eminim herkes arkasıyla gülüyordur.
Tüm bunların üstüne bir de FED yaptığı açıklamayla "artık dolar pompalamıyorum kardeşim, bilançom ebesininki kadar oldu, faize de ayar çekicem, bundan sonra böyle" deyince bizimkiler sudan çıkmış balığa döndü. Herkesin söylediği ve beklediği gibi FED'in faizlerle ilgili kararı dönüm noktası olacak gibi.
En çok duyduğum ve kendimce uygulamaya çalıştığım şeyler;
1) Birikim yapmaya bakın
2) Borca girecekseniz geliriniz hangi para cinsindense o para cinsinden borçlanın
3) Orta ve uzun vadede yatırım düşünüyorsanız dolara girin