Öncelikle insandı ve elbette yanlışları vardı.
Dönemin tarihi şartlarına göre, yapabileceğini yaptı sanırım. daha iyisini yapabilir miydi? belki.
İlber Ortaylı'nın Abdülhamit'i anlattığı bir konuşma var, hangi konferanstı bilmiyorum, videosunu bulunca eklerim belki.
Kendisi zeki bir padişahtı ancak yorulmuştu ayrıca etrafındaki kadrolar her zaman onunla birlikte hareket etmiyordu. İkinci ya da üçüncü adamını iyi seçememişti. Böyle tespitleri var Ortaylı'nın. Ve daha bir sürü tespit.
Ayrıca zor bir dönemde devletin başına geçmişti, yine de borçları ödemekte "ustalıklı davrandığı bir gerçektir" (böyle bir şey okumuştum yine Ortaylı'dan)
Bir sürü dinamik var elbet ve söylenecek bir sürü şey.
ben tarihçi değilim, 33 yılın incelenmesi için daha fazla arşiv çalışması gerektiğini tarihçiler söylüyor.
yani baştan sona külliyen ezbere övgü ya da ezbere yergi pek doğru değil.
devlet adamlarının hepsi birer insandı, hepsinin bir devri vardı, yanlışları ve doğruları mevcuttu. göçüp gittiler.
Allah rahmet etsin diyom, ben gezmeye çıkıyom, tşk.