BirDevrinSonu
Üye
-
- Katılım
- Ocak 10, 2010
-
- Mesajlar
- 38,600
-
- Tepkime puanı
- 3,180
-
- Puanları
- 354
-
- Konum
- Napıcan ?
9.sınıf din kültürü ve ahlak bilgisi dersleri - Türkler'de müslüman olmadan önceki dönem - Göktürk'lerde müslümanlık öncesi dönem - Türkler'in Müslüman olmadan önceki dini inançları
Türkler, Müslüman olmadan önceki dönemlerinde Budizm, Manihaizm, Zerdüştilik, Yahudilik. Hrıstiyanlık gibi çeşitli dinlerle temas halinde olmuşlardır. Türkler, bunlardan bazılarını din alarak kabul etmiş olmalarına rağmen, bu dinlerin hiçbirini sahip oldukları inanç ve gelenekleriyle bağdaştıramamışlardır Bandan dolayı Türklerin büyük çoğunluğu bu dinleri benimsememiştir.
Tarihi kaynaklarda, Türklerin ilk inançlarının, monoteizme, yani tek tanrıcılığa dayandığı; Hunlar, Göktürkler ve Uygurlar gibi Türk devletlerinde Gök-Tengri (Çok Tanrı) inancının bulunduğu belirtilmektedir. Nitekim Göktürk Kitabelerinde Gök-Tengri'ye minnet ve şükran İfade eden cümlelerin bulunması da bunu göstermektedir. M. Ö.2 yüzyılda Hunlarla bunlara bağlı diğer Türk boylarında hakan, baştabip olarak kabul edilmekteydi. Her yıl, hakanın başkanlığında topluca ayin yapılır, Gök-Tengri'ye ve ataların ruhlarına kurban sunulurdu. "
Göktürkler, VI asırda eski inançlarına bağlı idiler. VII. yüzyılda Baku Han isimli hakanın yönetimindeki Uygurlar ise Manihaizm dinini kabul etmişlerdi. IX. ve X. yüzyıllarda Kırgızlar, Türklerin eski din ve inançlarını sürdürmekteydiler. Oğuzlar da eski Göktürk dini inanışlarına bağlı idiler. Hazar Türklerinin bir bölümü ise Yahudiliği kabul etmişti,
Türklerin, Müslüman almadan önceki dönemlerde sahip oldukları dini inançları onları tatmin etmemiştir. Türkler, bu inançları kendi inanç, gelenek ve karakterlerine uygun bulmamışlardır. Göktürk hakanı Bilge Kağan'ın Budist tapınağı yaptırma isteğine veziri Tonyukuk'un karşı çıkması ve gerekçe olarak da bunun kendi dinlerine aykırı olduğunu, bu dini benimsemenin kendilerini pasifleştireceğini söylemesi Türklerin bu tür din ve inançları kendilerine uygun bulmadıklarını göstermektedir. Nitekim Budizm, Manihaizm gibi dinlere bağlanmış olan az sayıdaki Türk boyları da bu bağlılıklarını uzun süre devam ettirmemişlerdir. Türklerin, Yahudilik ve Hıristiyanlığa da bazı küçük boylar dışında,- bağlanmamış olmaları da dikkat çekicidir. Buna karşılık Türkler, İslamiyeti tanıdıktan kısa bir süre sonra bu dini benimsemişler ve topluluklar halinde Müslüman olmuşlardır. Bundan sonra artık başka din aramayan Müslüman Türkler, İslamiyet’e bağlılıklarını asırlardan beri korumaktadırlar.
Türklerin Müslüman olmadan önceki dini inançlarını şu şekilde belirtebiliriz:
Türkler, Gök Tanrı'ya inanırlardı Gök Tanrı’nın ismindeki "Gök" kelimesi yüce, ulu anlamında kullanılırdı.
Türklerin inancına göre Gök Tanrı milli bir tanrıdır. O, tektir, varlığının başlangıcı ve sonu yoktur. Her şeyi yaratan, yaşatan ve öldüren odur. Her şeyin efendisidir. Gözle görülmez. O, insanları bilgilendirir ve onlara yol gösterir. İnsanların ne kadar yalayacağını da o belirler, İslamiyeti kabul ettikten sonra Türkler, Gök Tanrı devimindeki "Gök" kelimesini gökyüzü. Tanrı kelimesini de Allah lafını karşılamak için kullanmışlardır.
Türklerin inancına göre kader, insan düşmanı gizli bir kuvvettir. Ölüm de nefesin kesilmesi ve ruhun bedenden uçup gitmesidir, insanlar öldükten sonra diriltilip hesaba çekilecekler ve bu hesaptan sonra ruh, yaşamaya devam edecektir.
Türkler, belirli zamanlarda ve bazı olaylar dolayısıyla ayinler yaparlardı, ilkbahar, yaz ve sonbahar mevsimlerinde yaptıkları ayinler, resmi dini bayramlardı. Bazı kimselerin ölüm yıl dönümlerinde de o kimseyi anmak için yuğ ayini yaparlardı. Ayin ve törenleri, kam denilen ve ruhlarla temas1 kurduğuna inanılan kimseler yönelirdi. Kam, aynı zamanda hekim ve sihirbazdı. Kendisinin tanrılar tarafından tayin edildiğine inanılırdı. Kam mesleği soydan gelir, öğrenmekle elde edilmezdi,
Türklerin ahlaki özellikleri de İslam ahlakına büyük ölçüde uygundu. Türkler aileyi kutsal kabul etmişlerdir, insanlar arasında sınıf farkı gözetmemişlerdir Doğruluk ve dürüstlüğü esas almışlardır. Cana kıymayı, hırsızlık yapmayı, yalan yere yemin etmeyi, zina etmeyi, dedikodu yapmayı, savaştan kaçmayı, hile yapmayı hoş görmemişler ve bunlardan uzak durmaya çalışmışlardır.
Vatan sevgisi, toprağa bağlılık, ülkeyi savunmak, yiğitlik, Türklerin başta gelen meziyetleri dir.
Türkler, İslamiyeti, bütün bu inanç ve ahlakı özelliklerine en uygun din olarak görmüşler ve bu dini tereddütsüz kabul etmişlerdir.
Eski Türklerde İbadet ve törenler:
1- Zamana bağlı olarak yapılan törenler:
a-İlk bahar törenleri: (savaş ilanı, Bahar bayramı vs.) Mayıs ayında kutlanır.
b-Son bahar törenleri: (Hasat törenler vs. ) sonbaharda veya ağustos sonu kutlanır.
2- Zamana bağlı olmayarak yapılan törenler: ( Doğum ,ölüm , evlenme vs. )
3-Kurbanlar: a-Kanlı kurbanlar ( kan akıtılarak yapılır. sığır , koyun , keçi , at ve deve kesilir.) b-Kansız kurbanlar
kan akıtılmaz .Yiyecekler süt , yoğurt , kımız ve tahıl ürünleridir.)
Din adamları: 1- Ak Şamanlar(Kam): Vezir rütbesi ile devlet yönetimine katılırlar.Devletin savaş ilanı , hükümdar ailesinin doğum , evlenme ve ölüm törenleri ile tahta çıkış törenlerini idare ederler.Hunlarda hakan aynı zamanda baş şamandır ve kendine Tengri -kut (göğün oğlu ) denir.
2-Kara Şamanlar: Halkın doğum , evlenme ve ölüm törenlerini ve hastalıklarını tedavi eden sihirbazlık ve doktorluk yapan din adamlarıdır.
Türkler, Müslüman olmadan önceki dönemlerinde Budizm, Manihaizm, Zerdüştilik, Yahudilik. Hrıstiyanlık gibi çeşitli dinlerle temas halinde olmuşlardır. Türkler, bunlardan bazılarını din alarak kabul etmiş olmalarına rağmen, bu dinlerin hiçbirini sahip oldukları inanç ve gelenekleriyle bağdaştıramamışlardır Bandan dolayı Türklerin büyük çoğunluğu bu dinleri benimsememiştir.
Tarihi kaynaklarda, Türklerin ilk inançlarının, monoteizme, yani tek tanrıcılığa dayandığı; Hunlar, Göktürkler ve Uygurlar gibi Türk devletlerinde Gök-Tengri (Çok Tanrı) inancının bulunduğu belirtilmektedir. Nitekim Göktürk Kitabelerinde Gök-Tengri'ye minnet ve şükran İfade eden cümlelerin bulunması da bunu göstermektedir. M. Ö.2 yüzyılda Hunlarla bunlara bağlı diğer Türk boylarında hakan, baştabip olarak kabul edilmekteydi. Her yıl, hakanın başkanlığında topluca ayin yapılır, Gök-Tengri'ye ve ataların ruhlarına kurban sunulurdu. "
Göktürkler, VI asırda eski inançlarına bağlı idiler. VII. yüzyılda Baku Han isimli hakanın yönetimindeki Uygurlar ise Manihaizm dinini kabul etmişlerdi. IX. ve X. yüzyıllarda Kırgızlar, Türklerin eski din ve inançlarını sürdürmekteydiler. Oğuzlar da eski Göktürk dini inanışlarına bağlı idiler. Hazar Türklerinin bir bölümü ise Yahudiliği kabul etmişti,
Türklerin, Müslüman almadan önceki dönemlerde sahip oldukları dini inançları onları tatmin etmemiştir. Türkler, bu inançları kendi inanç, gelenek ve karakterlerine uygun bulmamışlardır. Göktürk hakanı Bilge Kağan'ın Budist tapınağı yaptırma isteğine veziri Tonyukuk'un karşı çıkması ve gerekçe olarak da bunun kendi dinlerine aykırı olduğunu, bu dini benimsemenin kendilerini pasifleştireceğini söylemesi Türklerin bu tür din ve inançları kendilerine uygun bulmadıklarını göstermektedir. Nitekim Budizm, Manihaizm gibi dinlere bağlanmış olan az sayıdaki Türk boyları da bu bağlılıklarını uzun süre devam ettirmemişlerdir. Türklerin, Yahudilik ve Hıristiyanlığa da bazı küçük boylar dışında,- bağlanmamış olmaları da dikkat çekicidir. Buna karşılık Türkler, İslamiyeti tanıdıktan kısa bir süre sonra bu dini benimsemişler ve topluluklar halinde Müslüman olmuşlardır. Bundan sonra artık başka din aramayan Müslüman Türkler, İslamiyet’e bağlılıklarını asırlardan beri korumaktadırlar.
Türklerin Müslüman olmadan önceki dini inançlarını şu şekilde belirtebiliriz:
Türkler, Gök Tanrı'ya inanırlardı Gök Tanrı’nın ismindeki "Gök" kelimesi yüce, ulu anlamında kullanılırdı.
Türklerin inancına göre Gök Tanrı milli bir tanrıdır. O, tektir, varlığının başlangıcı ve sonu yoktur. Her şeyi yaratan, yaşatan ve öldüren odur. Her şeyin efendisidir. Gözle görülmez. O, insanları bilgilendirir ve onlara yol gösterir. İnsanların ne kadar yalayacağını da o belirler, İslamiyeti kabul ettikten sonra Türkler, Gök Tanrı devimindeki "Gök" kelimesini gökyüzü. Tanrı kelimesini de Allah lafını karşılamak için kullanmışlardır.
Türklerin inancına göre kader, insan düşmanı gizli bir kuvvettir. Ölüm de nefesin kesilmesi ve ruhun bedenden uçup gitmesidir, insanlar öldükten sonra diriltilip hesaba çekilecekler ve bu hesaptan sonra ruh, yaşamaya devam edecektir.
Türkler, belirli zamanlarda ve bazı olaylar dolayısıyla ayinler yaparlardı, ilkbahar, yaz ve sonbahar mevsimlerinde yaptıkları ayinler, resmi dini bayramlardı. Bazı kimselerin ölüm yıl dönümlerinde de o kimseyi anmak için yuğ ayini yaparlardı. Ayin ve törenleri, kam denilen ve ruhlarla temas1 kurduğuna inanılan kimseler yönelirdi. Kam, aynı zamanda hekim ve sihirbazdı. Kendisinin tanrılar tarafından tayin edildiğine inanılırdı. Kam mesleği soydan gelir, öğrenmekle elde edilmezdi,
Türklerin ahlaki özellikleri de İslam ahlakına büyük ölçüde uygundu. Türkler aileyi kutsal kabul etmişlerdir, insanlar arasında sınıf farkı gözetmemişlerdir Doğruluk ve dürüstlüğü esas almışlardır. Cana kıymayı, hırsızlık yapmayı, yalan yere yemin etmeyi, zina etmeyi, dedikodu yapmayı, savaştan kaçmayı, hile yapmayı hoş görmemişler ve bunlardan uzak durmaya çalışmışlardır.
Vatan sevgisi, toprağa bağlılık, ülkeyi savunmak, yiğitlik, Türklerin başta gelen meziyetleri dir.
Türkler, İslamiyeti, bütün bu inanç ve ahlakı özelliklerine en uygun din olarak görmüşler ve bu dini tereddütsüz kabul etmişlerdir.
Eski Türklerde İbadet ve törenler:
1- Zamana bağlı olarak yapılan törenler:
a-İlk bahar törenleri: (savaş ilanı, Bahar bayramı vs.) Mayıs ayında kutlanır.
b-Son bahar törenleri: (Hasat törenler vs. ) sonbaharda veya ağustos sonu kutlanır.
2- Zamana bağlı olmayarak yapılan törenler: ( Doğum ,ölüm , evlenme vs. )
3-Kurbanlar: a-Kanlı kurbanlar ( kan akıtılarak yapılır. sığır , koyun , keçi , at ve deve kesilir.) b-Kansız kurbanlar
kan akıtılmaz .Yiyecekler süt , yoğurt , kımız ve tahıl ürünleridir.)Din adamları: 1- Ak Şamanlar(Kam): Vezir rütbesi ile devlet yönetimine katılırlar.Devletin savaş ilanı , hükümdar ailesinin doğum , evlenme ve ölüm törenleri ile tahta çıkış törenlerini idare ederler.Hunlarda hakan aynı zamanda baş şamandır ve kendine Tengri -kut (göğün oğlu ) denir.
2-Kara Şamanlar: Halkın doğum , evlenme ve ölüm törenlerini ve hastalıklarını tedavi eden sihirbazlık ve doktorluk yapan din adamlarıdır.