Trablusgarp Ve Balkan Savaşları Konu Hakkında Bilgi Ve Soru Cevapları
Trablusgarp ve Balkan Savaşları
1)Trablusgarp Savaşı ve Uşi Antlaşması (1911–1912)
Sebepleri
İtalya’nın gelişen sanayisi için hammadde ve Pazar arayışı
Osmanlı’nın Trablusgarp’ı koruyacak güçte olmaması.
Trablusgarp’ın İtalya’ya göre yakın olan coğrafi konumu.
İtalya’nın 1909’da Rusya ile yapmış olduğu Racconigi Antlaşması ile Rusya’nın desteğini almış olması.
İtalya’yı Almanya’nın kucağına itmek istemeyen İngiltere ve Fransa’nın bu işgale göz yummasıdır.
Avusturya-Macaristan’ın İtalya’nın kendi toprakları dışında bir yerle ilgilenmesinin işine gelmesidir. Böylece İtalya Avusturya yönünde yayılmacı bir faaliyette bulunmayacaktı.
Osmanlı’da bu sırada İçeride Önemli Sorunların Oluşu:
- İttihat Terakkiden ayrılanlar 1910’da Ahali Fırkasını,1909’da Hürriyet ve İtilaf Fırkasını kurdular.
- İtalyanlar da Arnavutlukta Malisor İsyanını çıkarttılar ve burada karışıklığa sebep oldular.
- Rusya da Balkanlarda bir Balkan Birliği oluşturmaya çalışmaktadır.
SAVAŞ
1896 Habeşistan bozgununu daha önce yaşamış olan İtalya Osmanlının yukarıda saydığımız iç sorunlarını çok yerinde ve zamanında kullanmıştır.
Osmanlı Mustafa Kemal’i (gazeteci Şerif Bey adıyla),Enver Bey’i, Nuri Bey’i, Fethi Okyarı ve Ali Çetinkaya’yı buraya gizlice göndererek Derne,Tobruk ve Bingazi’de İtalyanları durdurdu.
Bunun üzerine İtalyanlar on iki adayı işgal ettiler. Osmanlı Balkan savaşları da başlayınca çaresizce barış istedi.
Savaşın Sonuçları ve Uşi Antlaşması (1912)
1- Trablusgarp İtalya’ya bırakıldı. Fakat “Halkı dini yönden Osmanlıya bağlı kalacaktır.”dendi. Böylece kültürel bağlar korunmaya çalışıldı.
2- Osmanlı Trablusgarp’ı kaybederek Kuzey Afrika’daki son toprağını da kaybettiği gibi aynı zamanda artık 3 kıtada toprağı olan bir devlet değildir.
3- Oniki ada geçici olarak (Balkan savaşları bitene kadar) İtalya’ya bırakıldı.
ÖNEMLİ NOT: Oniki ada Lozan ile kesin olarak İtalya’ya bırakıldı.1947 Paris Antlaşması ile de İtalya burayı Yunanistan’a devretti.
2)Balkan Savaşları (1912–1913)
a)I.Balkan Harbi (8 Ekim 1912–30 Mayıs 1913)
Osmanlı ---> Karadağ, Sırbistan, Yunanistan ve Bulgaristana karşı.
Sebep:
Milliyetçiliktir. Rusların desteği ile Balkanlılar Osmanlıya karşı birleştiler. Osmanlının Balkanlar’da kalan son topraklarını alarak kendi devletlerini büyütmeyi amaçladılar.
Savaş:
Osmanlı bu savaşta çok ağır kayıplar verdi. Çünkü orduya siyaset girmiş, subaylarımız İttihat Terakkici ve Hürriyet İtilafçı olarak ikiye ayrılmışlardı. Bu da savaş sırasında ordu düzenimizi bozmuştur. Ayrıca Dış İşleri Bakanı Asım Bey 65.000 kişilik bir askeri birliği savaştan önce terhis etmiştir. Zamanında gerekli seferberlik yapılamadı. Böylece İstanbul-Çatalca’ya kadar çekildik.
Sonuç:
Londra Antlaşması (30 Mayıs 1913)
Osmanlı Midye-Enez hattının batısındaki tüm topraklarını kaybetti. Buralar;
—Makedonya, Arnavutluk
—Batı Trakya (Dede ağaç, Gümülcine İskeçe)
—Selanik, Kavala, Üsküp, Manastır
—Doğu Trakya (Edirne, Tekirdağ, Kırklareli)
—Tüm Ege adaları kaybedildi. Sadece Bozcaada ile Gökçeada (İmroz) Osmanlıya bırakıldı.
—Tüm ege adalarının Yunanistan’a verilmesi aynı zamanda Osmanlı’nın Girit’ten de vazgeçmiş olduğunu gösterir.(Osmanlı Girit’i
II. Meşrutiyet’in ilanı sırasında Yunanistan’a kaptırmıştı.)
Savaş tazminatı söz konusu değildir.
ÖNEMLİ NOT: I.Balkan savaşında alınan ağır yenilgi içeride hesaplaşmaya neden olacak, İttihat Terakki Fırkası 23 Ocak 1913’te bir hükümet darbesi ile Kamil Paşayı görevden alıp yerine Mahmut Şevket Paşayı getirecektir. Böylece İttihat Terakki Fırkası yönetimdeki etkinliğini arttırdı. Bu olay tarihe Bab-ı âli Baskını olarak geçti. Bab-ı ali Baskınının rejimle hiçbir ilgisi yoktur.
Sadece hükümet değişmiştir.
b)II. Balkan Harbi (30 Haziran 1913)
Bulgaristan ----> Yunanistan, Sırbistan, Karadağ, Osmanlı ve Romanya' ya karşı
Sebep:
I.Balkan savaşı sonucu Osmanlıdan en büyük payı Bulgaristan alacak ve Büyük Bulgaristan kurulacaktır. Fakat diğer Balkan Devletleri bundan rahatsız olacaklar. Osmanlı da fırsattan yararlanıp kaybettiği toprakların bir kısmını kurtarmak isteyecektir.
Savaş:
Bulgaristan savaş sırasında beş cepheden bir anda saldırıya uğradı. Henüz 5.yılını doldurmadan bir anda 5 Devletin saldırısına uğrayınca çok ağır kayıplar vererek barış isteyecektir. Osmanlı da Enver Paşa önderliğinde Edirne’yi geri aldı. Mustafa Kemal de Edirne’yi geri alan Bolayır Birliklerinin Kurmay Başkanıdır.
4.Sonuç:
a)İstanbul Ant: Osmanlı-Bulgaristan (21 Temmuz 1913)
Bir önceki Antlaşma olan Londra Antlaşması geçersiz oldu.
Edirne, Dimetoka ve Kırklareli Osmanlı’da kaldı.
Kavala ve Dede ağaç Bulgaristan’da kalacak
Meriç nehri sınır olacak.
Bulgaristan’daki Türklerden isteyenler 4 yıl içinde Türkiye’ye göç edebilecek, istemeyenler ise burada kalabilecek ve bunlar her türlü haklardan yararlanabileceklerdir.
b)İstanbul Antlaşması: Osmanlı-Sırbistan (13 Mart 1913)
Sırbistan’da kalan Türklerin haklarının ve mallarının korunması ile ilgili hükümler vardır.
c) Atina Antlaşması: Osmanlı-Yunanistan (14 Kasım 1913)
Yanya, Selanik ve Girit Yunanistan’da kalacak.
Yunanistan’da kalan Türk azınlığın hakları yasa ile güvence altına alınacaktır.
Şubat 1914’teki görüşmelerde de Bozcaada ve Gökçeada(İmroz) dışındaki tüm ege adaları Yunanistan’a bırakıldı.
d) Bükreş Antlaşması (10 Ağustos 1913)
Bu Antlaşma Balkan Devletlerinin kendi aralarında yaptıkları bir antlaşmadır. Osmanlı bu antlaşmada yoktur. Balkan devletleri Kendi sınır problemlerini görüştüler.
ÖNEMLİ NOT: Balkan Devletlerinin Osmanlıdan ayrılışı;
Yunanistan: 1829 Edirne Antlaşması
Sırbistan, Romanya, Karadağ: 1878 Berlin Antlaşması
Bulgaristan: 1908’de bağımsızlığını ilan etti.
Arnavutluk: 1913 Londra Antlaşması
Balkan Savaşlarının Önemi
Osmanlı büyük bir itibar kaybetti.
Üçlü İttifak(Almanya, Avusturya-Macaristan, İtalya) ve üçlü İtilaf(İngiltere, Fransa, Rusya) sık sık karşı karşıya geldi. Bu durum da ayrılıkları kesinleştirdi.
I.Balkan Harbi bugünkü Balkan Türk azınlık sorunu, Ege adaları ve Ege Kıta Sahanlığı gibi sorunları doğurdu.
Türk aydınları içerisinde Türkçülük düşüncesi hızla yayılmaya başladı.
Ege bir Türk denizi olmaktan çıktı.
Arnavutluk I. Balkan savaşı sonucunda bağımsız oldu. Böylece Osmanlı’dan en son ayrılan Balkan Devleti oldu.
Trablusgarp ve Balkan Savaşları
1)Trablusgarp Savaşı ve Uşi Antlaşması (1911–1912)
Sebepleri
İtalya’nın gelişen sanayisi için hammadde ve Pazar arayışı
Osmanlı’nın Trablusgarp’ı koruyacak güçte olmaması.
Trablusgarp’ın İtalya’ya göre yakın olan coğrafi konumu.
İtalya’nın 1909’da Rusya ile yapmış olduğu Racconigi Antlaşması ile Rusya’nın desteğini almış olması.
İtalya’yı Almanya’nın kucağına itmek istemeyen İngiltere ve Fransa’nın bu işgale göz yummasıdır.
Avusturya-Macaristan’ın İtalya’nın kendi toprakları dışında bir yerle ilgilenmesinin işine gelmesidir. Böylece İtalya Avusturya yönünde yayılmacı bir faaliyette bulunmayacaktı.
Osmanlı’da bu sırada İçeride Önemli Sorunların Oluşu:
- İttihat Terakkiden ayrılanlar 1910’da Ahali Fırkasını,1909’da Hürriyet ve İtilaf Fırkasını kurdular.
- İtalyanlar da Arnavutlukta Malisor İsyanını çıkarttılar ve burada karışıklığa sebep oldular.
- Rusya da Balkanlarda bir Balkan Birliği oluşturmaya çalışmaktadır.
SAVAŞ
1896 Habeşistan bozgununu daha önce yaşamış olan İtalya Osmanlının yukarıda saydığımız iç sorunlarını çok yerinde ve zamanında kullanmıştır.
Osmanlı Mustafa Kemal’i (gazeteci Şerif Bey adıyla),Enver Bey’i, Nuri Bey’i, Fethi Okyarı ve Ali Çetinkaya’yı buraya gizlice göndererek Derne,Tobruk ve Bingazi’de İtalyanları durdurdu.
Bunun üzerine İtalyanlar on iki adayı işgal ettiler. Osmanlı Balkan savaşları da başlayınca çaresizce barış istedi.
Savaşın Sonuçları ve Uşi Antlaşması (1912)
1- Trablusgarp İtalya’ya bırakıldı. Fakat “Halkı dini yönden Osmanlıya bağlı kalacaktır.”dendi. Böylece kültürel bağlar korunmaya çalışıldı.
2- Osmanlı Trablusgarp’ı kaybederek Kuzey Afrika’daki son toprağını da kaybettiği gibi aynı zamanda artık 3 kıtada toprağı olan bir devlet değildir.
3- Oniki ada geçici olarak (Balkan savaşları bitene kadar) İtalya’ya bırakıldı.
ÖNEMLİ NOT: Oniki ada Lozan ile kesin olarak İtalya’ya bırakıldı.1947 Paris Antlaşması ile de İtalya burayı Yunanistan’a devretti.
2)Balkan Savaşları (1912–1913)
a)I.Balkan Harbi (8 Ekim 1912–30 Mayıs 1913)
Osmanlı ---> Karadağ, Sırbistan, Yunanistan ve Bulgaristana karşı.
Sebep:
Milliyetçiliktir. Rusların desteği ile Balkanlılar Osmanlıya karşı birleştiler. Osmanlının Balkanlar’da kalan son topraklarını alarak kendi devletlerini büyütmeyi amaçladılar.
Savaş:
Osmanlı bu savaşta çok ağır kayıplar verdi. Çünkü orduya siyaset girmiş, subaylarımız İttihat Terakkici ve Hürriyet İtilafçı olarak ikiye ayrılmışlardı. Bu da savaş sırasında ordu düzenimizi bozmuştur. Ayrıca Dış İşleri Bakanı Asım Bey 65.000 kişilik bir askeri birliği savaştan önce terhis etmiştir. Zamanında gerekli seferberlik yapılamadı. Böylece İstanbul-Çatalca’ya kadar çekildik.
Sonuç:
Londra Antlaşması (30 Mayıs 1913)
Osmanlı Midye-Enez hattının batısındaki tüm topraklarını kaybetti. Buralar;
—Makedonya, Arnavutluk
—Batı Trakya (Dede ağaç, Gümülcine İskeçe)
—Selanik, Kavala, Üsküp, Manastır
—Doğu Trakya (Edirne, Tekirdağ, Kırklareli)
—Tüm Ege adaları kaybedildi. Sadece Bozcaada ile Gökçeada (İmroz) Osmanlıya bırakıldı.
—Tüm ege adalarının Yunanistan’a verilmesi aynı zamanda Osmanlı’nın Girit’ten de vazgeçmiş olduğunu gösterir.(Osmanlı Girit’i
II. Meşrutiyet’in ilanı sırasında Yunanistan’a kaptırmıştı.)
Savaş tazminatı söz konusu değildir.
ÖNEMLİ NOT: I.Balkan savaşında alınan ağır yenilgi içeride hesaplaşmaya neden olacak, İttihat Terakki Fırkası 23 Ocak 1913’te bir hükümet darbesi ile Kamil Paşayı görevden alıp yerine Mahmut Şevket Paşayı getirecektir. Böylece İttihat Terakki Fırkası yönetimdeki etkinliğini arttırdı. Bu olay tarihe Bab-ı âli Baskını olarak geçti. Bab-ı ali Baskınının rejimle hiçbir ilgisi yoktur.
Sadece hükümet değişmiştir.
b)II. Balkan Harbi (30 Haziran 1913)
Bulgaristan ----> Yunanistan, Sırbistan, Karadağ, Osmanlı ve Romanya' ya karşı
Sebep:
I.Balkan savaşı sonucu Osmanlıdan en büyük payı Bulgaristan alacak ve Büyük Bulgaristan kurulacaktır. Fakat diğer Balkan Devletleri bundan rahatsız olacaklar. Osmanlı da fırsattan yararlanıp kaybettiği toprakların bir kısmını kurtarmak isteyecektir.
Savaş:
Bulgaristan savaş sırasında beş cepheden bir anda saldırıya uğradı. Henüz 5.yılını doldurmadan bir anda 5 Devletin saldırısına uğrayınca çok ağır kayıplar vererek barış isteyecektir. Osmanlı da Enver Paşa önderliğinde Edirne’yi geri aldı. Mustafa Kemal de Edirne’yi geri alan Bolayır Birliklerinin Kurmay Başkanıdır.
4.Sonuç:
a)İstanbul Ant: Osmanlı-Bulgaristan (21 Temmuz 1913)
Bir önceki Antlaşma olan Londra Antlaşması geçersiz oldu.
Edirne, Dimetoka ve Kırklareli Osmanlı’da kaldı.
Kavala ve Dede ağaç Bulgaristan’da kalacak
Meriç nehri sınır olacak.
Bulgaristan’daki Türklerden isteyenler 4 yıl içinde Türkiye’ye göç edebilecek, istemeyenler ise burada kalabilecek ve bunlar her türlü haklardan yararlanabileceklerdir.
b)İstanbul Antlaşması: Osmanlı-Sırbistan (13 Mart 1913)
Sırbistan’da kalan Türklerin haklarının ve mallarının korunması ile ilgili hükümler vardır.
c) Atina Antlaşması: Osmanlı-Yunanistan (14 Kasım 1913)
Yanya, Selanik ve Girit Yunanistan’da kalacak.
Yunanistan’da kalan Türk azınlığın hakları yasa ile güvence altına alınacaktır.
Şubat 1914’teki görüşmelerde de Bozcaada ve Gökçeada(İmroz) dışındaki tüm ege adaları Yunanistan’a bırakıldı.
d) Bükreş Antlaşması (10 Ağustos 1913)
Bu Antlaşma Balkan Devletlerinin kendi aralarında yaptıkları bir antlaşmadır. Osmanlı bu antlaşmada yoktur. Balkan devletleri Kendi sınır problemlerini görüştüler.
ÖNEMLİ NOT: Balkan Devletlerinin Osmanlıdan ayrılışı;
Yunanistan: 1829 Edirne Antlaşması
Sırbistan, Romanya, Karadağ: 1878 Berlin Antlaşması
Bulgaristan: 1908’de bağımsızlığını ilan etti.
Arnavutluk: 1913 Londra Antlaşması
Balkan Savaşlarının Önemi
Osmanlı büyük bir itibar kaybetti.
Üçlü İttifak(Almanya, Avusturya-Macaristan, İtalya) ve üçlü İtilaf(İngiltere, Fransa, Rusya) sık sık karşı karşıya geldi. Bu durum da ayrılıkları kesinleştirdi.
I.Balkan Harbi bugünkü Balkan Türk azınlık sorunu, Ege adaları ve Ege Kıta Sahanlığı gibi sorunları doğurdu.
Türk aydınları içerisinde Türkçülük düşüncesi hızla yayılmaya başladı.
Ege bir Türk denizi olmaktan çıktı.
Arnavutluk I. Balkan savaşı sonucunda bağımsız oldu. Böylece Osmanlı’dan en son ayrılan Balkan Devleti oldu.