Mephistophelés
Bronz Üye
-
- Katılım
- Eylül 10, 2012
-
- Mesajlar
- 3,744
-
- Tepkime puanı
- 2
-
- Puanları
- 293
-
- Yaş
- 48
Zamanında doğan erkek bebeklerde %3, erken doğumla dünyaya gelen bebeklerde ise % 30 oranında ortaya çıkan inmemiş testis, tedavi edilmediğinde ilerleyen dönemlerde kısırlık ve testis tümörüne kadar birçok soruna neden olmaktadır.
“İnmemiş testis üzerine güneş doğmaz” ifadesini, ürologlar bu hastalık için kullanmaktadır. Yani çocukta inmemiş testis sorunu tespit edilirse, aynı gün tedaviye başlanacak kadar ciddiye alınmalıdır.
Erken doğumlarda inmemiş testis oranı %30
Erkeklerde testisler, doğum öncesi süreçte karın içinde gelişmekle beraber doğuma yakın veya doğumdan sonraki birkaç ay içerisinde aşağıya doğru göç ederek doğal yerleri olan bacakların arasındaki torbaya (skrotum) yerleşir. Bu süreçte yaşanan hormonal eksiklik veya genetik anomali gibi sorunlar, testisin bu göçü tamamlayamamasına yol açabilir. Bu duruma ‘inmemiş testis’ adı verilir. İnmemiş testis sıklığı zamanında doğan erkek bebeklerde yaklaşık %3, erken doğumlarda ise %30 civarındadır. Ancak bu durumdaki testislerin yaklaşık %90’ı ilk 6-8 ay içerisinde skrotuma inerek yerleşirler ve tedavi gerekmez.
Elle muayene ile inmemiş testis tanısı konulabilir
İnmemiş testisin tanısı deneyimli bir doktor tarafından elle muayenede konur. Testisin skrotumda olmaması, elle muayenede yerine indirilememesi veya indirilse bile yerinde kalmayarak tekrar yukarıya kaçması gibi durumlar doktor tarafından tespit edilir. Tanıya yardımcı görüntüleme yöntemi ultrasonografidir. Bazen testis elle muayene edilemeyecek kadar yukarıda, karın içerisinde olabilir, ultrasonografi gibi görüntüleme yöntemleri de testisi bulmada yardımcı olamayabilir. Bu durumda laparoskopi ile testisleri karın içerisinde aramak ve uygun olan tedaviyi uygulamak gerekir.
İnmemiş testisin cerrahi tedavisinde vakit kaybetmemeli
Erkeğin çocuk sahibi olabilmesi için testislerin yeterli miktarda, kaliteli ve sağlıklı sperm üretmesi gerekir. ‘Spermatogenez’ adı verilen bu olayın gerçekleşebilmesi için testislerin vücut ısısına göre 1-3 derece daha soğuk bir ortamda bulunmaları şarttır. İnmemiş testis durumu, testislerin yüksek ısıya maruz kalarak ileri yaşlarda spermatogenez fonksiyonunu kaybetmelerine yol açar. Ayrıca yüksek ısı testis dokusunda değişime neden olabilir ve bu hastalarda zaman içerisinde testis tümörleri görülebilir.
Bazen de testisler yerine inse bile, inerken geçtiği kasık kanalının sonradan kapanması gerekirken açık kalması sonucu karın içi ile skrotum arasındaki bağlantı devam eder. Bu takdirde de çocukta ‘hidrosel’ veya ‘fıtık’ oluşumundan bahsedilir. Cerrahi tedavi yöntemlerinin uygulandığı bu tür hastalıklarda zaman kaybetmeden hekime başvurmak gerekir.
Hormonal tedavinin yan etkilerine karşı ameliyat tedavisi
İnmemiş testis mutlaka tedavi edilmesi gereken bir durumdur. Tedavi yöntemleri arasında hormonal ya da cerrahi tedavi sayılabilir. Her iki testisin de torbada olmaması halinde, sorunun hormon eksikliğinden kaynaklandığı düşünülerek hormonal tedavi denenebilir. Çocukta ajitasyon (sinirlilik hali), kıllanma, ses değişikliği gibi kimi yan etkiler aileleri düşündürse de, hormonal tedavi bazen ameliyatta ortaya çıkan sorunların üstesinden gelmeyi de kolaylaştırır. Genellikle 2-3 hafta süreyle hormon iğnesi (HCG) kullanılır. Eğer tedaviye yeterli derecede yanıt alınmazsa ameliyat zorunlu hale gelir. Ameliyatta kasık bölgesinden küçük bir kesi yapılır, testis bulunur, çevre dokulardan yapışıklıkları ayrılır ve skrotuma yerleştirilerek dikişlerle tespit edilir. İnmemiş testis ameliyatı, kısa süreli ve günübirlik girişim olarak kabul edilir ve ameliyathane koşullarında genel anestezi altında yapılır.
Korku ve strese bağlı testis çekilmeleri kontrol edilmeli
Testislerde normalde aşağı yukarı bir hareket görülür. Korku halinde veya soğukta testisler yukarı doğru çekilir, sıcak ortamlarda da testis çevresinde ısının artmaması amacıyla skrotum aşağıya doğru sarkar. Bazı bireylerde bu reaksiyon aşırı derecede ortaya çıkar ve testisler skrotumu terk edecek kadar yukarı çekilebilirler. Bu gerçek bir inmemiş testis değildir, ‘retraktil testis’ adıyla anılır. Bu vakalarda çocuğun sakin olduğu durumlarda testis yerine indirilebilir ve orada kaldığı görülerek tanı konulur. Burada tedavi kararı biraz da anne babanın takibine bağlı olarak verilir. Anne baba testisleri gün içerisinde kontrol etmelidir. Eğer testisler günün üçte birinden fazlasını vücut içerisinde geçiriyorlarsa, bu durum da tedavi edilerek düzeltilmelidir.