Tarihimizde İlginç Hikayeler Barındıran Paralar

Konu sahibi son olarak 1276 gün önce görüldü

Osmanlı'nın ilk kağıt parası

mecid-1e-250kurus.jpg


En küçüğü 50 kuruş en büyüğü de 5000 kuruş olan bu el yazması kaimeler, Osmanlı İmparatorluğu'nun ilk kağıt paralarıdır. 1839-1840'lı yıllarda Abdülmecid döneminde bastırılmıştır. Üzerilerine padişah kendi boynundaki mührünü basmıştır. Ayrıca üzerilerinde "Bu paranın karşılığı gümrük gelirlerinden ödenir" yazmaktadır. Kaç kuruş olduğu ve ne kadar faiz ödeneceği dönemin maliye nazırının mührü ile birlikte yazılmıştır.

4 lisanda 1 lira

1lira-aziz1.jpg


Osmanlı bankasının basmış olduğu bu 1 liraların üzerinde Osmanlıca, Fransızca, Rumca ve Ermenice olmak üzere dört lisanda 1 Türk lirası-Osmanlı Bankası-Konstantinopol gibi ibareler yazmaktaydı.

Para pul oldu

Para-Pul-Oldu-Ne-Demek.png


Osmanlı'da bir dönem bozuk para ihtiyacını karşılamak için, damga pullarının arkasına karton yapıştırılıp, bozuk para olarak piyasaya sürülmüştür. Belli ki param pulum yok, para pul oldu gibi sözlerin kaynağı budur

İngilizlerin kendileri gibi paraları da Çanakkale'yi geçemedi

3187.jpg


İngilizlerin Gelibolu'da kendi paralarının üzerine eski Türkçe ibareler basarak tedavül ettikleri paralardır. İngilizler bu paraları fethedeceklerine kesin gözüyle baktıkları Osmanlı topraklarında kullanmak için hazırlamış ve kasalarla Çanakkale'ye getirmişlerdi.

Sahte 100 lira

para_on_yuzu.jpg


Bu parayı bir Türk subayı Çanakkale savaşı zamanı araç lastiği almak için kendisi hazırlamış ve bir Yahudi tüccardan bu para karşılığı savaşta kullanmak üzere araç lastiği satın almıştır. O dönem bu paranın karşılığı 100 altındır. Yokluk zamanı hazırlanan bu sahte parayı Mehmet Muzaffer birebir aynı şekilde yeniden hazırlamıştı, ama üzerinde bir değişiklik yaparak. Üzerindeki şu değişiklik olmuştur; paranın üzerine ''Bedeli Osmanlı Bankasında altın olarak ödenecektir'' yerine, ''Bedeli Çanakkale'de kanlarımızla ödenecektir'' Daha sonra bu parayı Yahudi tüccar Osmanlı Bankasına bozdurmaya götürünce sahte olduğunu öğrenir.

Gökten para yağdı

vahd-10lira5.jpg


Paralarımızı İngiltere'nin bastığı o yıllarda savaş patlak veriyor. Vahdettin döneminde bu 10 liralık paralar, İngiliz uçakları tarafından gökyüzünden halka dağıtılıyor. Para yağdığını gören halk bu paraları topluyor. Bu olay o dönem Osmanlı'da aşırı enflasyon ve ekonomik krize neden oluyor. Bu da bize paranın nasıl bir savaş aracı olarak, silah gibi kullanıldığını göstermektedir.

Ekmek Parası

b2c2d58f59101ca55317a029bb76a844.jpg


1902 senesinde valilik ve belediyeler, 1 ve 2 kuruşluk vesikalar bastırarak halkın ekmek alımını kolaylaştırmaya çalışmıştır. Aynı uygulamayı başka illerin belediyeleri de gerçekleştirmişlerdir. Bu yöntem halkın hayatında bir kolaylık sağlamakla birlikte Osmanlı'daki bozuk para sıkıntısını karşılamaya çalışmıştır. Belediyeye ve belediyeden un temin eden fırıncılara da oldukça rahatlık sağlayabilmiştir. Bu paralardan biri de ekmek almak için basılan ve ekmek parası ismiyle çıkarılmış 1.5 kuruştur. Dilencilerin ağzlarından eksik olmayan ekmek parası lafı da buradan gelir.

Bozuk para

31-10P-1255-19-kostCU.jpg


Osmanlı'daki bozuk para sıkıntısı o kadar hat safhaya çıkmıştı ki daha önce toplatılmış olan ayarı bozuk sikkeler tekrar piyasaya sürülmüştür. Zaten madeni paraya bozuk para denmesinin sebebi de aslında budur.

Meşhur binlik

1.emisyon-binlik.jpeg


Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk banknotları basılmıştı. 1 liradan 1000 liraya kadar olan bu 1. emisyon banknotlar, altın karşılığı değerlenmiş olup 1000 lira 1000 cumhuriyet altınıyla aynı değerde kabul edilirdi. Bu para bankalar ve büyük tüccarlar arasında kullanılmıştır. Şu an müzayedelerde kondisyonuna göre 200 bin ile 400 bin lira arasında değer bulmaktadır.

Batan geminin paraları

50.KURUS.INONU.GIF


İngiltere’de Bradbury Wilkinson tarafından basılan 50 kuruşları ve Thomas De La Rue tarafın basılan 100 liraları taşıyan City of Roubaix gemisi 6 Nisan 1941 günü Yunanistan’ın Pire limanına ikmal yapmak için uğrar. Ancak aynı gün limanı bombalayan Alman savaş uçakları tarafından vurulan ve Clan Fraser gemisi ile birlikte batar. Gemideki paraların Yunanlılar tarafından çıkartılıp piyasaya verilmesi üzerine her iki para da iptal edilir.

Fındık toplayan kızlar

5-lira-dava-2.jpg


1952 yılında tedavül eden bu 5.emisyon 5 liranın arkasında fındık toplayan kızların fotoğrafı basılmıştır. Bu fotoğraf Giresun'da çekilmiş olup kızlardan biri resmin kendilerinden izinsiz basıldığını ileri sürerek paranın kaldırılması için dava açmıştır. Bir diğeri de 2010'da ölmeden önce şu sözleri sarf etmiştir: “Fındık toplarken çekilen ve beş liranın arkasında konulan fotoğraf beni çok gururlandırmıştı. Hiçbir şey talep etmememe rağmen o zaman bana telif ödemişlerdi.”

para-nasil-bulundu.jpg

Tayyip-Erdogan-karikatur-Serkan-Yilmaz.jpg

CFI467eUkAAic4U.jpg

kapitalizm-para-felsefe-karikatur-cartoon-illust-drawing-hayat-life-saksi-SaksidakiKaktus.jpg

tumblr_mtb6pn0bme1sqq75co1_1280.jpg

IMG_30866376264280.jpeg

 
Sondaki Özdemir Asaf sözü konudan daha çok dikkatimi çekti açıkçası:)
 
Tüketim çoğaldıkça daha çok tüketebilme adına para da oldukça ciddi değişimlerden geçiyor.
Bir zamanlar değer ölçüsü aracı olan para şimdi amaca dönüşmüş durumda ne yazık ki.
Satın alınan meta yerine satılan insanlık da bu devingenliğin bir sonucu.
 
Geri