Türk Dili ve Edebiyatı Tamlayan ve tamlanan nedir, kaça ayrılır?

Konu sahibi son olarak 4245 gün önce görüldü
Türkçede isim ve sıfat tamlaması olmak üzere 2 tür tamlama vardır;

*Sıfat tamlamalarında sıfat görevindeki sözcük tamlayan, isim görevindeki sözcük de tamlanan özelliği gösterir => Kırmızı kazak (tamlayan, tamlanan)!

*Belirtili isim tamlamalarında tamlayan(-ın,-in ekini) ve tamlanan (-ı,-i ekini) alır => Teleskobumun merceği (tamlayan, tamlanan)!

*Belirtisiz isim tamlamalarında tamlayan ek almaz.Tamlanan iyelik eki alır => Gül bahçesi (tamlayan, tamlanan)!

*Zincirleme isim tamlamalarında tamlayan ve tamlanan ekleriyle isimler birbirine bağlanarak tamlama oluştururlar => Kuş seslerinin güzelliği, akan derenin şırıtısı!

* Takısız isim tamlamalarında tamlanan ve tamlayan ek almaz.Bu tür tamlamalarda tamlanan görevindeki sözcüğün neden yapıldığı ya da neye benzediği belirtilir => Cam şişe, plastik kalem!

İsim tamlamalarında tamlayan ve tamlanan görevindeki sözcüklerin özellikleri;

*Ad tamlamalarında tamlayanla tamlanan yer değiştirebilir!
*Bir tamlayan birden fazla tamlanana bağlanabildiği gibi, bir tamlanan da birden fazla tamlayana bağlanabilir!
* Tamlayanla tamlanan sözcük arasına değişik türde sözcükler girebilir!
*Ad tamlamalarında bazı durumlarda tamlayan ya da tamlanan düşebilir!
*'-den' eki, tamlayan ekinin yerine kullanılabilir!
*Tamlayan veya tamlanan ya da her ikisi de bir sıfat tarafından nitelenebilir!
 
Geri