Avrupa’da 18. yüzyılda şekillenmeye başlayan sanat tarihi biliminin gelişim süreci ‘Antik Çağ’ ile birlikte başlatılır.
Antik Yunan ve Roma Dönemleri
Antik Çağ’da değerli bazı takı ve kült eşyalarının tapınak ve hazine odalarında toplanıp korunması
Biyografiler ve zanaat tekniklerini anlatan kitapların yazılması
Sanatın kuramsal yapısı ve eleştirisine yönelik sorgulamalar
Platon ve Aristo gibi düşünürlerin güzele ve sanata dair düşüncelerini yayınlaması
Roma döneminde Pasiteles’in Mirabilia adlı yapıtı
Vitriviüs’ün ‘Mimarlık Üzerine On Kitap’ adlı eseri yayınlaması
Bahsi geçen önemli gelişmelere karşın Antik Çağ yazarları sanat tarihinin kurucusu, dolayısıyla Antik dönem sanat tarihi biliminin başlangıcı olarak kabul edilmez. Çünkü antik çağda sanat felsefe temelinde, doğa felsefesi, etik ve tragedya sorunları ile birlikte ele alınan bir olgudur.
Roma döneminde ise dönemin sanatı konu edinen eserlerinde sanat tarihi kavramından çok o gün için geçerli olan sanat idealini anlatma eğilimi söz konusudur.
Ortaçağ Dönemi
Hristiyanlık Öyküleri
Azizler, Martyrler, ve Din büyüklerinin ikonografik dünyalarını konu edinen çalışmalar
Litürijik eşyaların müzelerde toplanması
Aquinolu Tommaso‘nun ” İlahiyat Toplu Yapıtı ” adlı eseri yayınlaması
Rönesans Dönemi
Özgür ve Bağımsız Sanatçılar
Sanat Koruyucusu Seçkin Aileler
Sanat Eseri Toplayıcılığı ve Korunması
Alberti’nin ” Deriptio Urbis Roma ” ve ” De Pittura ” adlı eserlerini yayınlaması
Giorgio Vasari‘nin Ünlü İtalyan Mimar, Ressam ve Heykelcilerin Yaşam Öyküleri adlı kitabını yayınlaması
İlk Güzel Sanatlar Akademisi : Academia della arti del Disegno (1563)
Fransız Akademisinin Kurulması (1635)
Paris Kraliyet Resim ve Heykel Akademisinin Kurulması (1648)
Avusturya Wiener Kunst Akademisinin Kurulması (1692)
Almanya Berlin Akademisinin Kurulması (1696)
18. Yüzyıl
Politika, Endüstri ve Kültür Alanında Köklü Değişmeler
1738 ve 1763 Yıllarında Pompei ve Herculaneum’da Kazılara Başlanması
Arkeoloji Biliminin Doğuşu
İlk Sanat Tarihi Kitabı : Winckelman ( Antik Çağ Sanatı Tarihi )
19. ve 20. Yüzyıl
1844 Yılında Berlin Üniversitesi’nde İlk Sanat Kürsüsü Kurulur
19. Yüzyıl Sanat Tarihi Yazımı Deneycilik ve İdealizm Merkezinde Şekillenir
Hegel’in ‘ Estetik Dersleri ‘ Adlı Eserini Yayınlaması
Heinrich Wöfflin’in Klasik Sanat ve Sanat Tarihinin Temel Kavramları Adlı Eserini Yayınlaması
Erwin Panofsky’nin İkonoloji ve İkonografik İncelemeler Adlı Eserini Yayınlaması
Arnold Hauser ve Herbert Read Temsilinde Sanat ve Toplumbilim İlişkisine Dair Sorgulamalar
E.H Gombrich‘ in ” Sanatın Öyküsü ” Adlı Eserinin Yayınlanması ( 1976 )
Türkiye’de Sanat Tarihi Bilimi
Cafer Çelebi’nin ‘ Risale-i Mimariye ‘ adlı eseri
Mühendishane-i Berri Humayun (1795) ve Mekteb Harbiye (1834) gibi okullarda mimari ve resim derslerinin verilmesi
19. Yüzyılda Aya İrini Kilisesi ( Müze-i Hümayun )’ nin müzeye dönüştürülmesi ve Arkeoloji müzesinin kurulması
Osman Hamdi Bey tarafından 1882 yılında Sanayi-i Nefise Mektebinin kurulması
Türkiye ‘de Sanat Tarihi 20. Yüzyılın ortalarından itibaren bir bilim dalı olarak karşımıza çıkar. Fakat söz konusu süreç birden bire oluşan ve gelişen bir süreç değildir.
Antik Dönem ve Rönesans Dönemi’nde karşımıza çıkan sanat koruyuculuğu ve sanat eserlerini saklama anlayışını Osmanlı İmparatorluğunun farklı dönemlerinde de görmek mümkündür.
Kaynak: tarihlisanat
Antik Yunan ve Roma Dönemleri
Antik Çağ’da değerli bazı takı ve kült eşyalarının tapınak ve hazine odalarında toplanıp korunması
Biyografiler ve zanaat tekniklerini anlatan kitapların yazılması
Sanatın kuramsal yapısı ve eleştirisine yönelik sorgulamalar
Platon ve Aristo gibi düşünürlerin güzele ve sanata dair düşüncelerini yayınlaması
Roma döneminde Pasiteles’in Mirabilia adlı yapıtı
Vitriviüs’ün ‘Mimarlık Üzerine On Kitap’ adlı eseri yayınlaması
Bahsi geçen önemli gelişmelere karşın Antik Çağ yazarları sanat tarihinin kurucusu, dolayısıyla Antik dönem sanat tarihi biliminin başlangıcı olarak kabul edilmez. Çünkü antik çağda sanat felsefe temelinde, doğa felsefesi, etik ve tragedya sorunları ile birlikte ele alınan bir olgudur.
Roma döneminde ise dönemin sanatı konu edinen eserlerinde sanat tarihi kavramından çok o gün için geçerli olan sanat idealini anlatma eğilimi söz konusudur.
Ortaçağ Dönemi
Hristiyanlık Öyküleri
Azizler, Martyrler, ve Din büyüklerinin ikonografik dünyalarını konu edinen çalışmalar
Litürijik eşyaların müzelerde toplanması
Aquinolu Tommaso‘nun ” İlahiyat Toplu Yapıtı ” adlı eseri yayınlaması
Rönesans Dönemi
Özgür ve Bağımsız Sanatçılar
Sanat Koruyucusu Seçkin Aileler
Sanat Eseri Toplayıcılığı ve Korunması
Alberti’nin ” Deriptio Urbis Roma ” ve ” De Pittura ” adlı eserlerini yayınlaması
Giorgio Vasari‘nin Ünlü İtalyan Mimar, Ressam ve Heykelcilerin Yaşam Öyküleri adlı kitabını yayınlaması
İlk Güzel Sanatlar Akademisi : Academia della arti del Disegno (1563)
Fransız Akademisinin Kurulması (1635)
Paris Kraliyet Resim ve Heykel Akademisinin Kurulması (1648)
Avusturya Wiener Kunst Akademisinin Kurulması (1692)
Almanya Berlin Akademisinin Kurulması (1696)
18. Yüzyıl
Politika, Endüstri ve Kültür Alanında Köklü Değişmeler
1738 ve 1763 Yıllarında Pompei ve Herculaneum’da Kazılara Başlanması
Arkeoloji Biliminin Doğuşu
İlk Sanat Tarihi Kitabı : Winckelman ( Antik Çağ Sanatı Tarihi )
19. ve 20. Yüzyıl
1844 Yılında Berlin Üniversitesi’nde İlk Sanat Kürsüsü Kurulur
19. Yüzyıl Sanat Tarihi Yazımı Deneycilik ve İdealizm Merkezinde Şekillenir
Hegel’in ‘ Estetik Dersleri ‘ Adlı Eserini Yayınlaması
Heinrich Wöfflin’in Klasik Sanat ve Sanat Tarihinin Temel Kavramları Adlı Eserini Yayınlaması
Erwin Panofsky’nin İkonoloji ve İkonografik İncelemeler Adlı Eserini Yayınlaması
Arnold Hauser ve Herbert Read Temsilinde Sanat ve Toplumbilim İlişkisine Dair Sorgulamalar
E.H Gombrich‘ in ” Sanatın Öyküsü ” Adlı Eserinin Yayınlanması ( 1976 )
Türkiye’de Sanat Tarihi Bilimi
Cafer Çelebi’nin ‘ Risale-i Mimariye ‘ adlı eseri
Mühendishane-i Berri Humayun (1795) ve Mekteb Harbiye (1834) gibi okullarda mimari ve resim derslerinin verilmesi
19. Yüzyılda Aya İrini Kilisesi ( Müze-i Hümayun )’ nin müzeye dönüştürülmesi ve Arkeoloji müzesinin kurulması
Osman Hamdi Bey tarafından 1882 yılında Sanayi-i Nefise Mektebinin kurulması
Türkiye ‘de Sanat Tarihi 20. Yüzyılın ortalarından itibaren bir bilim dalı olarak karşımıza çıkar. Fakat söz konusu süreç birden bire oluşan ve gelişen bir süreç değildir.
Antik Dönem ve Rönesans Dönemi’nde karşımıza çıkan sanat koruyuculuğu ve sanat eserlerini saklama anlayışını Osmanlı İmparatorluğunun farklı dönemlerinde de görmek mümkündür.
Kaynak: tarihlisanat