A
aXi
Ziyaretçi
Ziyaretçi
Alaçam
TARİHİ
İlçe çok eski bir tarihe sahiptir. M.Ö. ki devirlerde Frigyalılar, Kimmerler, Lidyalılar ve Persler Alaçam'da hüküm sürmüşlerdir. M.Ö. 5. asırda Orta Asya'dan gelen milletliler oraya Zelikus adın vermişler. Danişmentliler döneminde Tralköy adını almıştır. Selçuklular döneminde Tralköy adı Uluköy Olarak değiştirilmiş, 1385'te İlhanlılar döneminde ise Alaçam adını almıştır. Alaçam adının; Kasabanın ortasından geçen uluçay'ın kenarındaki Uluçam denilen büyük çam ağaçlarından geldiği ifade edilmektedir. Alaçam Anadolu Beylikleri döneminde Eratna beyliğinin devamı olan Kadı Burhanettin Tarafından ele geçirilmiş, ardından Candaroğulları ve İsfendiyaroğullarının hakimiyetine girmiştir(1390). 1938'de ise Osmanlı egemenliğine giren Alaçam Anadolu Türk Birliğinin bozulmasıyla 1402 de tekrar Candaroğullarının eline geçmiştir. Çelebi Mehmet'in Canik bölgesini ele geçirmesiyle Alaçam Osmanlı'nın olmuş ve bu hakimiyet II.Murat döneminde sağlanmıştır. Osmanlı'dan beri Türk kasabası olan Alaçam 1 Eylül 1944 tarihinde Samsun'un 8. İlçesi olmuştur.
COĞRAFİ KONUMU
Alaçam kuzeyinde Karadeniz, batıdan Yakakent, Güneyinden Vezirköprü, Doğusundan Bafra İlçeleri ile Çevrili şirin bir sahil kasabasıdır. Yüzölçümü 632 km2, denizden Yüksekliği ortalama 15m dir. Samsun'a uzaklığı 78 km.dir.
İlçenin en büyük yükseltileri Katran ve Tin gaz dağları olup, bu dağların etekleri ise yayla durumundadır. Ayrıca kasabanın girişinde göze çarpan Sivritepe 700m yüksekliğindedir. Alaçam'ın sahil kesimi doğudan batıya uzanan dar bir ova halindedir. Bu ovayı Ulu çay ikiye ayırır. Ulu çay Alaçamın en büyük akarsuyudur. Kızılırmak deltasının batı yakasındaki sulak alanı oluşturan kara boğaz gölünün bir kısmı ilce sınırları içerisindedir
TARİHİ VE KÜLTÜREL DEĞERLER
İlçede Sivri tepe, Elçi tepe, Gökçe boğaz tepe, Dede tepe höyükleri bulunmaktadır. Sivri tepe, Dede tepe, Gökçe boğaz tepe de Hitit dönemine ait yerleşmeler tespit edilmiştir. Gökçe boğaz tepedeki kazılar 1955 yılında yapılmıştır. Ayrıca Sivri tepe de yapılan kazılarda Milezyenlere (Miletoslular-Milletliler) ait olduğu belirtilen çanaklar, çömlekler bulunmuştur. Bir de Yakakent ve Alaçam’ın güneyinde dağlık ve ormanlık alanda tarihi bir kale yer almaktadır.
Alaçamdaki tarihi eserler arasında 1515 yılında Anadolu Beylerbeyi Şadi Bey Tarafından yaptırılan Şadi Bey camii ve 1887 (Rumi 1303) yılında yapılmış Yeni cami de sayılabilir. Geyik koşan türbesi de kesin tarihi belli olmayan tarihi eserlerdendir. Kare planlı olup çatı örtülüdür.İçinde bulunduğu korukla tarihin ve doğanın kucaklaştığı bir mekandır.
GEZİ VE MESİRE YERLERİ
İlçenin 2 km. kuzeyinde deniz kıyısında temiz kumsalı,çınar, kavak ve taflan ağaçlarından oluşan güzel koruluğu
ile Geyikkoşan mesire yeri yeralmaktadir. Burası adını koruluğun içindeki Geyikkosan Baba Türbesinden alır. Bir rivayete göre Geyikkoşan Baba Türbesinin bulundugu yerdeki tarlayı, evcilleştirmiş olduğu geyikleri çifte koşarak sürermiş. Bu nedenle bu koruluğa Geyikkoşan denilmiş. Bu yöre hem piknik yeri olarak hem de denize girmek için ideal bir yerdir. İlçenin güneyinde Vezirköprü sınırındaki denizden yüksekliği 1.500m. olan Dürtmen yaylasıda doğal güzellikleriyle görülmeye değer bir mesire alanıdır. Dürtmen yaylasına ulaşım asfalt yoldan saglandığı için kolay olmaktadır. Kızılırmak deltasının bir kısmıda ilçe sınırları içindedir
FOLKLORİK DEĞERLER
Alaçam ilçe merkezinde halkın %60 'ı mübadil olduğundan düğünlerde genellikle Rumeli Oyunları (Zigaş, Debreli Hasan, Vardar ovası, Topal Ağa) ağırlık kazanmaktadır. Ayrıca, oynanan Kasap (Horon), Karşılama oyunları vardır. Karlı ve sardık köylerinde ise Kafkas oyunları oynanmaktadır.
Evlilikler genellikle görücü usulü olmakta. Önce kız isteme, sonra nişan, düğün şeklinde gerçekleşmektedir. Düğünden bir gece önce kız evinde kına gecesi, bir gün sonra ise erkek evinde duvak denilen eğlenceler düzenlenir. Kına gecesinde geline kına yakılır, duvakta ise yakın akrabalarca takı takılır. Düğünde davul, zurna eşliğinde oyunlar oynanır, yemekler yenir. Yatsı namazından sonra baklava ikram edilerek misafirler uğurlanır. İlçede el sanatları kilim dokumacılığı, hasır örücülüğü, ağaç işleri şeklinde gerçekleşmektedir.
BELİRLİ GÜNLER
Geyikkoşan mevkiinde 6 Mayıs tarihinde Hıdrellez şenlikleri yapılmaktadır. Bu şenlikler; Türkiye genelinde amatör ve milli güreşçiler davet edilerek, yağlı pehlivan güreş müsabakaları düzenlenir. Şenliklerin nedeninin 600 yıllık bir efsaneye dayandığı söylenmektedir. Efsaneye göre; Geyik Baba isminde bir Arap ordusu komutanı, 6 Mayıs'ta tüm işlerini bırakarak o mevkide koyun, kuzu, inek cinsinden hayvanları kestirerek fakir halka ziyafet verirmiş.
Dürtmen Yaylası eteklerinde bulunan Hüseyin Dede Türbesi çevresinde de 7 Mayıs ta benzer şenlikler düzenlenir.
__________________
FOLKLORİK DEĞERLER
Alaçam ilçe merkezinde halkın %60 'ı mübadil olduğundan düğünlerde genellikle Rumeli Oyunları (Zigaş, Debreli Hasan, Vardar ovası, Topal Ağa) ağırlık kazanmaktadır. Ayrıca, oynanan Kasap (Horon), Karşılama oyunları vardır. Karlı ve sardık köylerinde ise Kafkas oyunları oynanmaktadır.
Evlilikler genellikle görücü usulü olmakta. Önce kız isteme, sonra nişan, düğün şeklinde gerçekleşmektedir. Düğünden bir gece önce kız evinde kına gecesi, bir gün sonra ise erkek evinde duvak denilen eğlenceler düzenlenir. Kına gecesinde geline kına yakılır, duvakta ise yakın akrabalarca takı takılır. Düğünde davul, zurna eşliğinde oyunlar oynanır, yemekler yenir. Yatsı namazından sonra baklava ikram edilerek misafirler uğurlanır. İlçede el sanatları kilim dokumacılığı, hasır örücülüğü, ağaç işleri şeklinde gerçekleşmektedir.
BELİRLİ GÜNLER
Geyikkoşan mevkiinde 6 Mayıs tarihinde Hıdrellez şenlikleri yapılmaktadır. Bu şenlikler; Türkiye genelinde amatör ve milli güreşçiler davet edilerek, yağlı pehlivan güreş müsabakaları düzenlenir. Şenliklerin nedeninin 600 yıllık bir efsaneye dayandığı söylenmektedir. Efsaneye göre; Geyik Baba isminde bir Arap ordusu komutanı, 6 Mayıs'ta tüm işlerini bırakarak o mevkide koyun, kuzu, inek cinsinden hayvanları kestirerek fakir halka ziyafet verirmiş.
Dürtmen Yaylası eteklerinde bulunan Hüseyin Dede Türbesi çevresinde de 7 Mayıs ta benzer şenlikler düzenlenir.
__________________