MAÖL 12. Sınıf Potasyum nedir nerelerde kullanılır

M
⚪ Konu sahibi son olarak 2603 gün önce görüldü
Potasyum, bir kimyasal elementtir. Simgesi K (Arapça: al qalija → Latince: kalium) ve atom numarası 19 dur. Potasyum adını izole edildiği Potas olarak da bilinen potasyum karbonattan almıştır. Potasyum yumuşak, gümüş-beyaz renkli alkali bir metaldir. Doğada deniz suyunda ve pek çok mineralde diğer elementlere bağlı olarak bulunur. Havada hızla oksitlenir ve suya karşı da çok aktiftir. Potasyumun pek çok açıdan sodyuma kimyasal olarak benzese de yaşayan organizmalarda, özellikle de hayvan hücrelerinde, sodyumdan farklı muamele görür.

Kullanım Alanları

Potasyum klorür, sülfaj ta kullanılır.
Potasyum hidroksit endüstride kuvvetli baz olarak kullanılır.
Potasyum nitrat barut yapımında kullanılır.
Potasyum karbonat, potas, cam yapımında kullanılır.
Potasyumla işlenen cam normal camdan daha kuvvetlidir.
Potasyum buharı manyetikmetrelerde kullanılır.
NaK, oda sıcaklığında sıvı olan bir sodyum-potasyum alaşımı, ısı iletimi için kullanılır. Ayrıca hava içermeyen kuru çözücü üretiminde kurutucu olarak kullanılır.
Potasyum bitkilerin büyümesi için toprakta bulunması gereken bir maddedir.
Potasyum iyonları hayvan hücrelerinde hayati öneme sahiptirler (Na-K pompası).
Potasyum klorür sofra tuzu -NaCl- yerine veya kalbi durdurmak için kullanılır (kalp ameliyatları veya iğneyle idam).
Superoksit KO2 taşınabilir oksijen kaynağı veya karbondioksit tutucu olarak kullanılır.
Potasyum bisülfit (KHSO3) gıda katkısı olarak kullanılır.
Potasyum bromür (KBr)fotografik film ve kabartmalarda kullanılır.
Potasyum kromat (K2CrO4) havai fişek, patlayıcı, kibrit, deri işlemede renk verici (parlak sarı-kırmızı renk) olarak kullanılır.
Potasyum florosilikat (K2SiF6) özel cam ve seramik yapımında, ve böcek öldürücü olarak kullanılır.
Potasyum pirofosfat (K2P207) sabun ve deterjanlarda kullanılır.
Potasyum sodyum tartarat, Rochelle tuzu, (KNaC4H4O6)kabartma tozu, ilaç ve ayna yapımında kullanılır.
Potasyum temizlik malzemesi olan sabunda da kullanılır.
Potasyum balık, tavuk, taze et, birçok sebze ve özellikle meyvelerde bulunur.
Oldukça önemli Potasyum tuzları: potasyum bromür, potasyum karbonat, potasyum klorat, potasyum kromat, potasyum siyanür, potasyum bikromat, potasyum iyodür, potasyum nitrat, potasyum sulfat...
 
Potasyum Nedir? Potasyum Elementinin Özellikleri Nelerdir?


Periyodik cetvelin 1 A grubunda yer alan bir kimyasal elementtir. Alkali metallerdendir. Potasyum doğada çok yaygın bulunan bir elementtir. Tuz halindeyken kütlece yer kabuğunun yaklaşık %2,5 ğunu oluşturur. Tuzlarının başlıcaları şunlardır:
1- Karnalit (KClMgCl.6H20)
2- Potasyum klorür ve sodyum klorür karışımı olan silvinit
3- Kainit (KClMgSO4.3H2O)
4- Polihalit (K2SO4MgSO4.2CaS04.2H2O)

Sembolü: K
Atom Numarası: 19
Atom Ağırlığı: 39.0983
Elemet serisi: Alkali Metal
Periyodik Cetveldeki Yeri: 1A

Maddenin Hali: Katı
Görünümü: Gümüşi, beyaz

PERİYODİK TABLO

Potasyumun Elde Edilmesi:

1807’de Sir Humphry Davy tarafından ergimiş potas kostiğin elektrolizi aracılığıyla elde edildi. Parlak, gümüş beyazı renkte bir metaldir.

Katot: K + (l) + e-→ K (l)
Anot: Cl-(l) → 1/2Cl2 (g) + e-

850 derecede erimiş potasyum klorür ile sodyumun reaksiyonundan elde edilir.

Na + KCl ⇌ K + NaCl

Potasyum, deniz suyunda klorür durumunda, feldispat, mika ve çeşitli silikatlar gibi çok sayıda kayaçta da sülfat halinde bulunur. Bitkiler de önemli miktarda potasyum içerirler.

Potasyum bileşikleri, önceleri uzun bir süre, bitkisel kalıntıların yıkanmasıyla hazırlanırdı. Potasyum, özellikle eski denizlerin kalıntısı olan tuzlu çözeltiler halinde bulunur. Çoğu potasyum mineralleri çözünmez oldukları için, bol bulunmasına karşın metalin bunlardan elde edilmesi çok zor olur. Silvit, karnalit, langbeynit, polihalit gibi eski göllerin ve denizlerin dibinde birikinti halinde bulunan mineraller ise potasyum ve tuzlarının kolayca elde edilebileceği geniş yataklar oluşturur. Potasyum okyanuslarda da bulunur. Ancak, sodyuma göre oldukça az miktardadır.

Olağan sıcaklıkta yumuşak olan potasyum, sıfır derecede kırılganlaşır. Yalnız 1 değerlik alabilen bir metaldir. Doğada metalik durumda bulunmaz. Hidroksidinin elektroliziyle yada potasyum bileşiklerini Ca2, C, Si yada Na ile indirgenmesiyle metalik halde elde edilir. Potasyum en etkin ve elektropozitif metallerden biridir. Ayrıca lityum dışında metallerin en hafifidir. Havada çabuk ksitlendiği için gaz yağı ve bu gibi bir petrol ürünü içinde saklanması gerekir.

Kullanım Alanları:

Alkali metaller grubunun üçüncü üyesi olan potasyum, öteki alkali metalleri gibi suyla hidrojen çıkararak tepkimeye girer. Bu sırada çıkan hidrojen tepkime ısısı dolayısıyla yükselen sıcaklıkta tutuşarak yanar. Potasyum ve tuzları alevi mor renge boyarlar. Potasyumun 9 izotopu bilinir. Doğal potasyum üç izotopunun bir yarılanma süresi 1.28×1000000000 yıl olan K-40 radyoaktif izotopudur.
Doğal potasyumda % 0,00118 oranında bulunan bu izotoptan gelen radyoaktiflik yaşamsal bir tehlike oluşturmaz. Potasyum ile sodyumdan yapılan NaK alaşımı özellikle nükleer reaktörlerde ısı transfer ortamı olarak kullanılır. Ptasyum tuzlarının çoğu büyük önem taşırlar. Potasyum hidroksit, potasyum nitrat, potasyum karbonat, potasyum klorür, potasyum klorat, potasyum bromür, potasyum iyodür, potasyum siyanür, potasyum sülfat, potayum kromat ve potasyum bikromat çok bilinen ve çok önemli bileşiklerdir.

Yetiştirilen bütün bitkilerde potasyum bulunması, uzun süreden beri bu metalin sülfat ve klorürlerin gübre olarak ne kadar önemli olduğunu ortaya koyar. Bu nedenle tarımda çok önemli miktarda potasyum kullanılır. Potasyum bileşiklerinin endüstride kullanımları, fiyatlarının çok yüksek olması nedeniyle sodyumlu bileşiklerin kullanımı yanında çok önemsiz bir yer tutar. Bununla birlikte, mermercilikte, nitrat halinde büyük miktarda potasyumdan yararlanılır. Cam endüstrileri de, ptasyumdan, karbonat ve sülfat halinde çok miktarda yararlanır. Bir sodyum-potasyum alaşımı, bazı nükleer reaktör kalıplarının ısısını boşaltmada kullanılır.
 
Cevap yazmak için giriş yap yada kayıt ol.
Geri