Otorite Tipleri Nelerdir?

Karizmatik otorite:
Güç-otorite ilişkisi çerçevesinde iktidar meşruiyetini liderin olağanüstü olduğuna inanılan niteliklerinden kaynaklanan otorite tipidir. Yönetilenler liderde kutsallık ve kahramanlık özellikleri arar. Karizmatik
otoriteye sahip liderler kitleleri etki altına alabilme ve peşinden sürükleme yeteneğine sahiptirler. Bu otorite tipi bir müritler topluluğunun bir bireyin kutsallığına ya da kahramanca gücüne ya da örnek alınacak bir kişi oluşuna ve onun ortaya koyduğu ya da yarattığı düzene olağandışı biçimde kendine adayışına dayalıdır siyasal önderin olağanüstü kişisel özelliklerinden ve toplumun öndere duyduğu güven, saygı ve hayranlıktan doğar, önder kitlelere neye ve ne biçimde itaat etmeleri gerektiğini söyler, kitleler öndere duydukları güven ölçüsünde, onun sözlerini yasa kabul eder ve buna uyarlar,Karizmatik liderin kişisel otoritesi geleneklerle çelişebilir, genellikle toplumlardaki
kaotik zamanlarda, umutsuzlukların arttığı dönemlerde ortaya çıkmaktadır. Karizmatik otorite tipine en uygun örneklerden birisi hiç süphesiz Mustafa Kemal Atatürkâtür. Zira Atatürk sözü edilen özelliklerin hemen hemen tamamını taşımaktadır. Fransız lider Napolyon da tarihte karizmatik otorite
sahibi kişiliklerdendir.

Yasal-akılcı otorite:
Güç-otorite ilişkisi ekseninde iktidar yönetme gücünü rasyonel aklın belirlediği yasalardan alırlar. Yasal-akılcı otoriteye sahip
yöneticilerin iktidara geliş biçimleri ve yetkileri rasyonel normlarla (anayasa ve kanunlarla) açıkça belirtilmişlerdir Bu otorite tipi kuralların yasallığına ve bu kurallara göre yönetimi elinde tutanların emir verme hakkına inanmaya dayanmaktadır emir komuta zincirinde yer alan kişiler, belirli usullere uygun olarak seçilmişlerdir; emir verme yetkilerini düzenleyen genel usul ve kurallarla bağlıdırlar.iktidarın ve otoritenin kaynağı akıl ve kurallardır, hem yönetenler hem de yönetilenler yani emir verenler ve emir alanlar aynı kurallara tabidirler, emir veren kişiler bu kuralların belirlediği şekillere göre atanırlar, diğer otorite tiplerinden farklı olarak kişisel ya da geleneksel değerlerden ziyade yasal-akılcı kurallara itaat söz konusudur. Günümüzde modern ulus devletlerde, hukuk devletlerinde bürokratik yapıya sahip devletlerde görülen
aslında yasal-akılcı otoritedir. Weberâ•in ideal tip analizine dayandırarak ayrımlaştırdığı otorite tiplerinden yasal akılcı otorite gelişmiş modern, demokratik ulus-devletlerde görülmekle birlikte,
gelişmekte olan ve az gelişmiş ülkelerde geleneksel ve karizmatik otorite tipleri
bazen ayrı, bazen de birlikte görülebilmektedir. 20. yüzyılda sosyal bilim düşüncesinde
etkili olmuş isimlerden birisi olan Michel Foucaulta göre iktidar yalnızca devletin, toplum üzerindeki yönetsel iradesi ile sınırlı değildir. Foucaulta göre iktidar her yerdedir. Foucaultâda iktidar kavramı daha çok bilgi ile ilişkili bir durumdur. iktidar ve bilgi birbiriyle ilişkilidir ve biri diğerini üreten bir konumdadır. Devletin iktidarının yaygınlaşması/genişlemesi toplum hakkındaki malumatı ve toplum üzerindeki kontrolü artıran farklı bilgi türlerinin ortaya çıkmasına neden olmaktadır.