Orucun Tanımı Ve Mahiyeti

S
  • Kullanıcı She`
  • Başlangıç tarihi Başlangıç tarihi
  • - Ramazan ve Kurban Özel
Bayram günlerinin de fazileti büyüktür. Kurban bayramının 1.2.3. günlerinden sonraki gecelere Kurban bayramı geceleri denir. Ramazan-ı şerifin son günü ile bayramın ilk günü arasındaki geceye de Ramazan bayramı gecesi denir.

Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki:
(Ramazan ve Kurban bayramının gecelerini ihya eden kimsenin kalbi, kalblerin öldüğü gün ölmez.) [İbni Mace, Taberani]

(Rahmet kapıları dört gece açılır. O gecelerde yapılan dua, tevbe reddolmaz. Ramazan bayramının ve Kurban bayramının birinci geceleri, Berat gecesi ve Arefe gecesi.)
[İsfehani]

(Şu beş gecede yapılan dua geri çevrilmez. Regaib gecesi, Berat gecesi, Cuma gecesi, Ramazan ve Kurban bayramı gecesi.) [İbni Asakir]

Bayramda erken kalkmak, gusletmek, misvak kullanmak, güzel koku sürünmek, yeni ve temiz elbise giymek, sevindiğini belli etmek, yüzük takmak, karşılaştığı müminlere güler yüzle selam vermek, fakirlere çok sadaka vermek, İslamiyet’e doğru olarak hizmet edenlere yardım etmek, dargınları barıştırmak, akrabayı, din kardeşlerini ziyaret etmek, onlara hediye götürmek sünnettir. Bayram gecelerini ihya eden, büyük saadete kavuşur. Bir hadis-i şerif meali şöyledir:
(Bayram gecelerini ihya edenin kalbi, kalblerin öldüğü günde ölmez.) [Taberani]

Ramazan bayramında bayram namazından önce tatlı yemek, hurma yemek, hurmayı 1, 3, 5 gibi tek adet yemek, teke riayet etmek, sünnettir. Hadis-i şerifte buyuruldu ki:
(Allahü teâlâ tektir, teke riayet edeni sever.) [Buhari]

Bayram günleri sevinmek, neşelenmek gerekir. Hazret-i Ebu Bekir, kızı Âişe validemizin evine gidince, iki cariyenin tef çalıp oynadığını gördü. Ensar-ı kiramın kahramanlıklarını övüyor, destan söylüyorlardı. Hazret-i Ebu Bekir, Resulullahın evinde böyle şey yapılmasının uygun olmayacağını bildirerek, onların susmalarını söyledi. Düğünlerde ve bayramlarda, kadınların def çalmaları caiz olduğu için, Peygamber efendimiz, Hazret-i Ebu Bekir’e, (Onlara mani olma! Her kavmin bir bayramı vardır, bu da bizim bayramımızdır. Bayram, sevinç günleridir) buyurdu. (Buhari)

Dargın olanların, bayramı beklemeyip, hemen barışması gerekir. Allahü teâlâyı ve Peygamber efendimizi seven, insanların kusurlarına bakmaz, hoşgörülü olur. İyi insan, [mümin], herkesle iyi geçinir. Başkalarına sıkıntı vermediği gibi, onlardan gelecek eziyetlere de katlanır. Bir kusuru için kimseye darılmamak gerekir.

Dargınlık olsa bile üç günden fazla sürmemeli. Şayet bayrama kadar süren bir dargınlık olduysa, daha fazla gecikmeden barışmalı. Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki:
(Birbirinizle münasebeti kesmeyin! Birbirinize arka çevirmeyin! Birbirinize kin ve düşmanlık beslemeyin! Birbirinizi kıskanmayın! Ey Allah’ın kulları kardeş olun! Bir Müslümanın diğer kardeşine darılarak üç günden çok uzaklaşması helal değildir.) [Buhari]

(Müslümana üç günden fazla dargın duran, Cehenneme gider.) [Nesai]

(Birbirine dargın iki kişiden, hangisi önce selam verirse, günahları affolur. Verilen selamı öteki almazsa, melekler alır. Selam almayana da şeytan, sevinçle iltifatta bulunur.) [İbni Ebi Şeybe]

(Müminin kardeşine üç günden çok dargın durması caiz değildir. Üç gün sonra, ona selam verip hatırını sormalıdır. Onun selamını alırsa, birlikte sevaba ortak olurlar. Selamını almazsa günaha girer. Selam veren de küs durma mesuliyetinden kurtulmuş olur.) [Ebu Davud]

(Din kardeşiyle bir yıl dargın duran, onu öldürmüş gibi günaha girer.) [Beyheki]

(Ameller, pazartesi ve perşembe günleri Allahü teâlâya arz olunur. Allahü teâlâ da, kendisine şirk koşmayan herkesi affeder. Ancak bu mağfiretten, birbirine kin tutan iki kişi istifade edemez. Allahü teâlâ, “O iki kişi barışıncaya kadar amellerini bana getirmeyin” buyurur.) [İ. Malik]

(İki kişi, birbirine dargın olarak ölürse, Cehennemi görmeden Cennete giremez. Cennete girseler de birbiriyle karşılaşamazlar.) [İbni Hibban]

Ramazan gittiği için değil, günahlarımızın affolduğu için, büyük sevab ve nimete kavuştuğumuz için bayram yapıyoruz. Hadis-i şerifte buyuruldu ki:
(Bayram sabahı Müslümanlar, namaz için camilerde toplanınca Allahü teâlâ meleklere, “İşini yapıp ikmal edenin karşılığı nedir?” diye sorar. Melekler de, “Ücretini almaktır” derler. Allahü teâlâ da, “Siz şahit olun ki, Ramazandaki oruçların ve namazların karşılığı olarak, kullarıma kendi rızamı ve mağfiretimi verdim. Ey kullarım, bugün benden isteyin, izzet ve celâlim hakkı için istediklerinizi veririm” buyurur.) [Beyheki]

Peygamber efendimiz, (Ramazanın son günü Allahü teâlâ, oruç tutanları affeder) buyurunca, Eshab-ı kiram, (Ya Resulallah, o gün Kadir gecesi mi?) diye sual etti. Peygamber efendimiz, (Bilmez misiniz ki, iş yapana, işi bitirince ücreti verilir) buyurdu. (Beyheki)

Bu mükâfatları bilen bir Müslüman nasıl sevinmez ve bayram etmez ki?

Hazret-i Ali, (Bugün, orucu kabul edilmiş, çalışmasının mükâfatını görmüş ve günahları affedilmiş olanların bayramıdır) buyurdu. Hadis-i şerifte de, (Allahü teâlâ, Ramazanda dört sınıf insan hariç, herkesin günahlarını affeder. Bunlar, içki içmeye devam eden, ana babasına âsi olan, sıla-i rahmi terk eden, mümin olmaktan ümidini kesendir) buyuruldu. (Gunye)

Eğer bunlar tevbe ederse, Allahü teâlâ günahlarını affeder. Ramazandaki sevablar bilinseydi, her günün Ramazan olması istenirdi. Hadis-i şerifte, (Ramazandaki özel sevablar bilinmiş olsaydı, bütün yılın Ramazan olması istenirdi) buyuruldu. (Ebu Nasr)

Ne mutlu günahlardan sakınarak oruç tutanlara… Bunlar, asıl bayramı ahirette yapacaklardır!

Bayram geceleri
Sual:
S. Ebediyye’deki, “Kıymetli geceye, kendinden sonra gelen günün ismi verilir. Önceki günü öğle namazı vaktinden, o gecenin fecrine kadar olan zamandır. Yalnız, Arefe ve üç kurban günlerinin geceleri böyle değildir. Bu dört gece, bu günleri takip eden gecelerdir” ifadesi hangi kitaptan alınmıştır?
CEVAP
Dürr-ül muhtar
kitabının itikâf bahsinde şöyle deniyor:
Bil ki, geceler günlere tâbidir. Bundan, yalnız Arefe gecesiyle Kurban bayramı geceleri müstesnadır. İnsanlara kolaylık olmak için, bu geceler, geçen gündüzlerine tâbidir. Velvalciyye'nin kurban bahsinde de beyan edilmiştir.

Bayramda yiyip içmek
Sual:
Mektubat’ta, (Bayramda yiyip içmek, yıllarca nafile oruçtan daha sevabdır) buyuruluyor. Yiyip içmek niye sevab oluyor ki?
CEVAP
Burada sevab olan, yiyip içmek değil, oruç tutmayarak Allahü tealanın emrine uymaktır. Bayram günü oruç tutmak haram olduğu için, oruç tutmamanın, yani dinin emrine uymanın, nafile oruçtan daha kıymetli olduğu bildiriliyor.

Bayram ziyaretleri
Sual: Bayram ziyaretlerinde neye dikkat edelim, önce kimleri ziyaret edelim?
CEVAP
Fasık olan, günah işlememize sebep olacak akrabayı ziyaret lazım değildir. Fakat salih olan akrabayı ziyaret gerekir. Salih arkadaşları ziyaret de çok sevaptır. Ziyaret, yalnız Allah rızası için olmalıdır.

Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki:
(Bir kimse, köydeki arkadaşını ziyarete gider. Hak teâlâ, buna bir melek gönderir. Melek o adama der ki:
- Böyle nereye gidiyorsun?
- Bu köyde bir arkadaşım var. Onu ziyarete gidiyorum.
- Bunun sana bir iyiliği, bir yardımı dokundu da onun için mi gidiyorsun?
- Hayır, sırf Allah rızası için ziyaretine gidiyorum.
- Müjdeler olsun sana! Beni Allahü teâlâ gönderdi. Hiçbir karşılık beklemeden arkadaşını ziyarete gittiğin için Allahü teâlânın sevgisine mazhar oldun.)
[Hakim]

(Bir din kardeşini ziyaret edene bir melek, "Ne mutlu sana, Cennete girmiş oldun" der. Hak teâlâ da buyurur ki: "Benim için ziyaret eden kuluma, Cennette hoşlanacağı mükafatlar vereceğim".)
[Bezzar]

(Hiç bir kul yoktur ki, din kardeşini Allah için ziyaret etsin de, bir melek, "Ne iyi ettin, Cennet sana helal olsun" demesin. Allahü teâlâ da buyurur ki: "Kulum beni ziyarete geldi. Bana da onu ağırlamak düşer".)
[Ebu Ya’la]

(Din kardeşini ziyaret eden, dönene kadar, rahmet içindedir.)
[Taberani]

(Cennette öyle güzel köşkler vardır ki, bunlar, birbirini Allah için ziyaret eden, Allah için sevip yardım edenler için hazırlanmıştır.)
[Taberani]

(Bir mümini ziyaret için evinden çıkana, 70 bin melek, "Ey Rabbimiz; senin rızan için ziyarete giden şu kuluna rahmet et" diye dua eder.)
[Ebu Nuaym]

(Bir müslüman, müslüman kardeşini ziyaret edince, 70 bin melek "Ey Rabbimiz, senin rızan için ziyaret eden bu kulundan razı ol" diye dua ederler.)
[Taberani]

(Din kardeşini, sırf Allah rızası için ziyaret eden Cennettedir.)
[Taberani]

(Din kardeşini ziyaret edene Cennette bir derece verilir.)
[Ey Oğul. İlm]

(Ziyaretçinize ikram edin!)
[Harâiti]

(Mümin kardeşini ziyaret edip müsafeha eden, ellerini ayırmadan her ikisinden Hak teâlâ razı olur. Ağaçtan yaprak dökülür gibi, günahları dökülür.)
[Ey Oğul. İlm]

(Ziyareti aralıklı yap ki muhabbeti artırasın!)
[Bezzar]

Hikmet ehli diyor ki:
(Ziyareti terk etme, seni unuturlar. Pek sık da gitme senden bıkarlar.)

(Arşın etrafında nurdan kürsülerde, nur gibi parlayan insanlara Peygamberler ve Şehidler gıpta ederler. Bunlar, Allah için birbirini seven, Allah için buluşan, Allah için birbirini ziyaret edenlerdir.)
[Nesai]

(Allahü teâlâ buyurur ki: Benim için birbirini ziyaret eden, benim için birbirini seven, benim için veren, benim için birbirine yardım eden, sevgime mazhar olur.)
[Hakim]

(Allah için sevdiği arkadaşının ziyaretine gidene, ardından bir melek, "Ne güzel iş yapıyorsun, Cenneti hak ettin" der.)
[Tirmizi]

Allah rızası için müslümanı ziyaret etmek çok sevaptır. Âlimi, fakiri ve salih akrabayı ziyaret daha çok sevaptır. Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki:
(Zengini ziyaret eden saim ve kaim sevabı, fakiri ziyaret eden ise, fi sebilillah cihad sevabı alır, her adımı Allah yolunda atılan adıma denk olur.) [Deylemi] [Saim; oruçlu, Kaim; gece ibadet eden. Fi sebilillah; Allah yolunda, Allah rızası için]

(Âlimi ziyaret eden, beni ziyaret etmiş gibi sevap alır.)
[Taberani]

(Sıla-i rahm, kendisinden kesilen akrabasını arayıp ziyaret ve iyilik etmektir.)
[Tirmizi]

(Rızkının bol, ömrünün uzun olmasını isteyen, sıla-i rahm etsin!)
[Buhari]

(Sıla-i rahm, malı çoğaltır, ailede sevgiyi artırır ve ömrü uzatır.)
[Taberani]

Salih akrabayı hiç olmazsa, haftada veya ayda bir ziyaret etmeli, kırk günü geçirmemelidir! Uzak ülkede ise mektupla, telefonla gönlünü almalı, dargın ise barışmalıdır.

Ev sahibi imam olur. Yahut onun tayin ettiği zat imam olur. Bir kimse, layık olsa da, teklif edilmeden ziyarete gittiği yerde imamlığa geçmemelidir. Hadis-i şerifte buyuruldu ki:
(Bir kavmi ziyarete giden, onlara imamlık yapmasın!) [Tirmizi]

Davete gitmek
Sual:
Her davete gidilir mi?
CEVAP
Yemekte günah işleniyorsa gidilmez. Fakirlerin davetine gitmeyip de zenginlerinkine gitmek kibirdendir. Kendinden aşağı olanları ziyaret etmek de tevazu alametidir.

Düğün yemeğine davet olunanın gitmesi sünnet, başka ziyafetlere gitmek müstehaptır. Bazı âlimler ise, (Düğün yemeğine gitmek vacip, diğer davetlere gitmek sünnettir) demişlerdir. Müslümanın müslüman üzerindeki beş haktan biri, davetine icabettir. Yani davetini kabul edip gitmektir. Hadis-i şerifte, (Davete icabet ediniz) buyuruldu. (Müslim)

Külfete girenin davetine gitmek gerekmez. Cimrinin davetine de gitmemelidir!

Hadis-i şerifte buyuruldu ki:
(Cömerdin yemeği şifa, cimrinin yemeği hastalıktır.) [Deylemi, Hâkim, İbni Lâl, Dare Kutnî, Hatib]

Samimi olarak davet edilen yere gitmelidir! Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki:
(Davete icabet etmeyen, Allah’a ve Resulüne asi olmuş olur.) [Buhari]

(Müslüman kardeşine ikram eden, Allahü teâlâya ikram etmiş olur.)
[İsfehani]

(İki kişi birden davet ederse, kapısı yakın olana icabet et! Çünkü kapısı yakın olanın hakkı daha önce gelir.)
[Buhari]

El öpmek
Sual:
Bayramda herkesin eli öpülür mü, yani kimlerin eli öpülür, kimlerin eli öpülmez?
CEVAP
Herkesin eli öpülmez. Ana babanın, bir de âdet olduğu için yaşlı akrabaların elini öpmek caizdir. Arkadaşın elini öpmek haramdır. Kadın kocasının elini öpebilir, fakat, kendine namahrem yani yabancı erkeğin, erkek de yabancı kadının, zaruret olmadıkça, elini öpemez.

Öperken eli alna koymak
Sual:
Eli öpülmesi caiz olan kişilerin, ellerini öperken, alna değdirmek caiz midir?
CEVAP
Değdirmek gerekmez, değdirilirse de, âdet olduğu için mahzuru olmaz.
 
Farz olmasının şartları

Müslüman olmak : Kafir iman etmediği için amelle sorumlu olmaz.
Akıllı olmak : Deliye oruç farz değildir.
Büluğa ermiş olmak : Çocuklara oruç tutmak farz değildir. Alışmak için tutabilirler.

Orucun edasının vücub şartları

Sıhhatli bulunmak : Hastalara oruç farz olmaz
Nokta.gif
ancak bilahere kaza edilir.
Mukim Olmak : Misafir olanlara oruç tutmak farz değildir. Bilahere kaza gerekir. Ancak tutmaları daha faziletlidir.

Orucun edasını sıhhat şartları

Hayız ve nifastan taharet üzerinde bulunmak : Hayız ve nifas üzerine oruç tutulmaz. Bilahere kaza gerekir.
Niyyet etmiş olmak : Niyyet bulunmaksızın oruç tutmak sahih olmaz. (7)

 
"Rükün" kendisine ftkhî sonuç bağlanan bir olayın meydana gelmiş sayılabilmesi için bulunması zorunlu olan ana unsur veya unsurlar demektir. İbadetin geçerliliği için rüknün bulunması da kaçınılmaz bir şart olmakla beraber
Nokta.gif
rükün
Nokta.gif
(tek ise) amelin mahiyetini oluşturduğu yahut (birden fazla ise) amelin mahiyetinden bir parça olduğu için sıhhat şartlarından ayrı olarak ince­lenmiştir.
Orucun rüknü
Nokta.gif
-oruç süresi içinde- orucu bozan durumlardan (yeme
Nokta.gif
içme
Nokta.gif
ve cinsi temas) uzak durmak ("imsâk")tır. Şafiî mezhebinde ve bazı Mâlikî bilginlerce niyet de orucun rükünlerinden sayılmıştır.

 
Vücub sebebi
Nokta.gif
vâciplik hükmünün varlığına temel teşkil eden durum demektir.Çoğunluğa göre vacip terimi Hanefî ler’deki farz ve vacibi kapsayacak tarzda kullanıldığından
Nokta.gif
incelenen olaya göre “vücub sebebi”
Nokta.gif
“farz oluş sebebi” anlamını da taşır.
Orucun farz veya vâcip oluş sebebi oruç çeşitlerine göre değişir:
Ramazan orucunun farz oluş sebebi
Nokta.gif
ramazana erişmiş bulunmaktadır.Ancak Hanefî bilgilnler
Nokta.gif
bunu açıklarken farklı iki görüş ortaya koymuşlardır.Bunlardan birine göre Ramazan ayının herhangi bir vaktine erişmiş olmak farziyet için yeterlidir.Diğer görüşe göre ise
Nokta.gif
Ramazan günlerinden birinin oruca başlamaya elverişli bir bölümümüne erişmiş olmak gerekir ki
Nokta.gif
buda tan yerinin ağarmasından (ikinci fecirden) gün ortasına (istivâ vaktine) kadar olan zaman dilimidir.
Ramazan orucunun kazsının farz oluş sebebi de
Nokta.gif
daha önce Ramazan ayına erişmiş olmaktır.
Gündüzü veya gecesi çok uzun olan kutuplara yakın bölgelerde oruç süresinin takdiri konusunda
Nokta.gif
bazı bilginler Mekke ve Medine gibi dinin ilk tebliğ edildiği mıntıkanın
Nokta.gif
bazıları ise orucu en yakın normal vakitli bölgenin esas alınacağı kanaatindedir.
Keffâret oruçlarının sebepleri keffâret sebeplerine göre değişir.Meselâ yemin keffâreti olarak tutulan orucun sebebi yemini bozmuş olmaktır.
Ramazan orucunun keffâreti olarak tutulan orucun sebebi
Nokta.gif
Ramazan orucuna gösterilmesi gereken saygının kasten ihlal edilmiş olmasıdır.Ancak bu sebebin açıklanmasında farklı sonuçlar ortaya konmuştur: Hanefîler’ e ve Mâlikîler’ e göre Ramazan ayında oruçlu olan kimsenin kasten yemesi
Nokta.gif
içmesi ve cinsi temasta bulunması keffâret gerektirir.Şâfiî ve Hanbeî mezheplerine göre ise sadece kasten cinsi temas keffâret sebebidir
Nokta.gif
bilerek yemek ve içmek keffâret gerektirmez.
Nezir oruçlarının sebebi
Nokta.gif
bunların adanmış yani kişinin kendi isteği ile borçlanılmış olmasıdır; bozulması halinde kaza edilme sebebi de
Nokta.gif
borçlanılan bir ibadetin tamamlanma gereğidir.
Nafile (mendup) oruçlarının tutulmalarını dinen mecburi kılacak bir sebep yoktur.Ancak –yukarıda belirtiliği üzere- Hanefî ler’e ve Mâlikler’e göre nafile bir oruç bozulduğQunda
Nokta.gif
onu kaza etmek vâciptir; bunun vâcip olma sebebi ise böyle bir ibadete başlayıp bozmuş olmaktır.Şâfiîler’e göre mafile oruca başlamak tamamlanmasını vâcip kılmaz ; ister hata ile ister kasten bozulsun
Nokta.gif
onun kazası vacip değildir.Hanbelî mezhebine göre de bu tür orucun kazası vacip olmamakla beraber
Nokta.gif
müstehaptır.

 
a)Farz ve Vacip Oruçlar:
Dinen yapılması kesin ve bağlayıcı tarzda istenen fiili ifa etmek farzdır. Hanefiler’in dışındaki mezheplerde –kural olarak – farz ve vâcip terimleri eşanlamlı olarak kullanılır. Hanefiler’e göre ise zanni delile dayanılarak belirlenen görevler vâcip diye anılır ve farzının bir alt derecesini oluşturur.
Ramazan orucunun edası da kazası da farzdır. Yine
Nokta.gif
edasına başlanan Ramazan orucunun kasden bozulması halinde gerekli olan keffâret orucu ile
Nokta.gif
zıhâr
Nokta.gif
katl (adam öldürme)
Nokta.gif
halk (hacda ihramlı iken vaktinden önce tıraş olma) ve yemin için tutulacak keffâret oruçları da farz gurubuna girer. Ramazan orucunun edası “muayyen farz”
Nokta.gif
diğerleri “gayr-ı muayyen farz” olarak nitelendirilir; çünkü Ramazan orucunun edası sadece belirli bir vakitte mümkündür
Nokta.gif
diğerleri ise istenilen mübah günlerde tutulabilir.
Nezir (adak) oruçlarını tutmak vâciptir. Bunların belirli zamanda tutulmasının adanmış olması halinde “muyayyen vâcip”ten
Nokta.gif
aksi halde “gayr-ı muayyen vâcip”ten sözledilir. Nezredilen itikâf oruçları muayen vâcip sayılır. Başlanmış bir nafile (mendup gurubuna giren) orucun bozulması halinde bunun kaza edilmesi de Hanefiler’e göre vâcip Mâlikîler’egöre farzdır (İmâm Mâlik’ten kaza gerekmediği de rivâyet edilmiştir).
b-) Mendup oruçlar:
Fıkıs üsülü terimi olarak mendup
Nokta.gif
“yapılması kesin ve bağlayıcı tarzda olmaksızın (tavsiye tarzında) istenen fiil’i ifade eder. Bu anlamıyla mendup
Nokta.gif
sünnet
Nokta.gif
müstehap
Nokta.gif
nafile gibi kavrmları da içine alacak geniş bir kapsamda kullanılmış olur. Ancak fıkıh eserlerinde
Nokta.gif
özellikle Hanefi ve Mâlikî fıkhında mendup kavramı
Nokta.gif
sünnetin (mesnun) bir alt derecesindeki durumları ifade etmek yani çoğu kez “müstehap”la eşanlamlı (yahut ona yakın) olmak üzere kullanılmıştır.
Aşşağıda geniş anlamıyla mendup oruçlar
Nokta.gif
bir başka anlatımla
Nokta.gif
dinen zorunlu olmamakla birlikte tutulması tavsiye edilen oruçlar sayılacaktır.
Bunlara genel bir niteleme ile “tatavvu” oruçları ve “nafile oruçlar” da denir.
1. Muharrem’in dokuzuncu günü ile birlikte onuncu günü ya da onuncu günü ile birlikte onbirinci günü oruç tutmak. Bu oruç Hanefiler ve Mâlikîler’de mesnun (sünnet) olarak nitelenir. Hanefiler’e göre sadece onuncu günü (âşûrâ günü) oruç tutulması mekruhtur.
2. Her ayın üç gününde oruç tutmak. Ancak efdal olanı
Nokta.gif
kamerî ay hesabıyla ayın onüç
Nokta.gif
ondört ve onbeşinci günlerinde tutulmasıdır
Nokta.gif
ki bu günlere “eyyâmu’l-bîyd” denir.
3. Gün aşırı oruç tutmak. Bir gün oruç tutup bir gün tutulmaması. Hz. Peygamber tarafından “Savm-ı Dâvud” olarak anılmış ve övülmüştür.
4. Her haftanın pazartesi ve Perşembe günleri oruç tutmak.
5. Şevval ayının altı gününde oruç tutmak. Ayrı ayrı veya peşpeşe tutulabilir. Ancak hemen Ramazan bayramını takiben tutulması efdaldir. Mâlikîler’e göre ise
Nokta.gif
farz olduğu izlemini uyuandırmamak için ya gizli tutulmalı
Nokta.gif
ya da bayramdan sonra ara verilmelidir; aksi halde mekruhtur.
6. Haram Aylar’da (zilkâde
Nokta.gif
zilhicce
Nokta.gif
muharrem
Nokta.gif
recep) oruç tutmak. Hanefî mezhebinde bu ayların perşembe
Nokta.gif
cuma ve cumartesi günlerinde tutulması müstehap sayılmıştır.
7. Zilhiccenin ilk dokuz gününde oruç tutmak. Ancak hacda bulunan kişinin dokuzuncu günü (arafe günü) oruç tutması mekruhtur; orucun güç kaybına yol açmaması h alinde Hanefiler’e göre mekruh değildir.
8. Şaban ayında oruç tutmak. Ancak bu ayın ikinci yarısında kişinin mutadı dışında nafile oruç tutması Şâfiî mezhebine göre haram
Nokta.gif
bazı bilginlerce mekruh sayılmıştır.
Yukarıda sayılan oruçların faziletleri ve kişiye kazandıracağı sevaplarla ilgili pek çok hadis rivâyet edilmiştir.
Bunların dışında kalan ve oruç tutulması mekruh yahut haram olmayan günlerde kişinin kendi durumuna ve tercihine göre Allah rızası için oruç tutulması da dinen özendirilmiştir. Bunlara dar anlamıyla “nafile” oruçlar denir.
c-)Haram ve mekruh oruçlar:
Dinen kaçınılması kesin ve bağlayıcı tarzda istenen fiili işlemek haramdır. Bu tarz bi yasak kat’i delil ile sabit olmamışsa Hanefi mezhebine göre bu fiile tahrimen mekruh denir. Bu tarzda yasaklanan oruçlar şunlardır;
1. Ramazan bayramının birinci günü ile kurban bayramının dört gününde oruç tutmak dinen yasaklanmıştır. Bu günlerde oruç tutulması Hanefiler’e göre tahrimen mekruh
Nokta.gif
diğer üç mezhebe göre haramdır (ancak Kurban bayramının dördüncü günü Malikîler’de haram değil mekruhtur).
2. Ramazan ayının başladığına hükmedilememesi halinde şaban ayının otuzuncu günü “yevm-i şek” (şüphe günü) diye anılır.
Bir müslümanın tutmayı âdet edindiği oruçlardan birinin (pazartesi orucu gibi) şek gününe denk gelmesi halin de
Nokta.gif
bu günde oruç tutulması –dört mezhebin ittifakıyla mekruh değildir.
Hanefiler’e göre
Nokta.gif
şek gününde Ramazan orucu veya başka bir vâcip oruç niyeti ile oruç tutulması rahrimen mekruhtur. Sırf nafile niyeti ile oruç tutulmasında ise sakınca yoktur.
Malîkiler’e ve Hanbelîler’e göre şek gününde nafile oruç mekruh
Nokta.gif
Şâfiîlere göre haramdır; bugünde kaza
Nokta.gif
keffâret ve nezir orucu tutmak câizdir.
3. Âdet gören ve lohusalı kadınların oruç tutması haramdır. Ramazan orucu bu günlere tesadüf ederse
Nokta.gif
yükümlülükleri düşmez
Nokta.gif
başka zaman kaza ederler.
4. Bir kadının
Nokta.gif
kocasının hasta ve gaip olma gibi fiili yahut hacda bulunma gibi dinî bir engeli yokken onun muvafakati olmaksızın nafile oruç tutması çoğunluğa göre haram
Nokta.gif
Hanefîler’e göre tenzihen mekruhtur; kocası rıza göstermezse
Nokta.gif
orucunu bozması gerekir.
5. Şâfiîler’e göre
Nokta.gif
şaban ayının son yarısında nafile oruç mekruhtur (bazı eserlerde haram olarak zikrederler); ancak kişinin âdet edindiği nafile oruç
Nokta.gif
günlerinin bu zaman diliminde tesadüf etmesi halinde sakınca yoktur. Yine
Nokta.gif
bu günlerde kaza
Nokta.gif
keffâret ve nezir oruçları tutulabilir.
Dinen kaçınılması kesin ve bağlayıcı tarzda olmaksızın istenen
Nokta.gif
yapılması hoş karşılanmayan davranışlara mekruh denir.Hanefî mezhebinde harama yakın mekruhtan ayırt etmek için bu durumlar hakkında tenzihen mekruh terimi kullanılmıştır.Bu çerçevede ele alınabilecek başlıca oruç türleri şunlardır:
1. Savm-ı dehir ("savmu’d-dehr”): Oruç tutulması haram olan günler dışında bütün seneyi oruçlu geçirmek Hanefîler’e göre mekruhtur.(kişiyi zayıf düşürmemesi veya adet haline getirilmemesi halinde ise câiz görülmüştür).Mâlikîler’in bazılarına göre mekruh
Nokta.gif
bazılarına göre ise menduptur.Şâfiî ve Hanbelî mezheblerinde bu konuda bir ayrım yapılmıştır: Şayet kişiye zarar vermesi yahut başkalarının hakkını ihlâl söz konusu değilse müstehap
Nokta.gif
aksi halde mekruhtur.
2. Savm-i visal (“savmu’l-visâl”): Hiç iftyar etmeksizin iki (yahut daha fazla) gününün orucunu birleştirmek
Nokta.gif
Hanefîler’e
Nokta.gif
Şâfiîler’e ve Hanbelîler’e göre mekruhtur
Nokta.gif
Mâlikîler’e göre haramdır.
3. Sadece Cuma veya sadece cumartesi günlerinde oruç tutmak Hanefî
Nokta.gif
Şâfiî ve Hanbelî mezheplerine göre mekruhtur.Bazı Mâlikî bilginler de bir gün önce yahut sonra oruç tutmaksızın sadece cuma veya cumartesi oruçlu geçirmeyi mekruh saymışlardır.
4. Muharrem ayının sadece onuncu gününde oruç tutmak Hanefîler’e göre sadece recep ayını oruölu geçirmek Hanbelîler’e göre
Nokta.gif
Peygamberimizin doğum gününde (Mevlid-i Nebevi) oruç tutmak Mâlikîler’e göre mekruhtur.
5. Nevruz ve Mehrican diye anılan Mecusilerin ilkbahar bayramı sonbahar bayramı günlerinde oruç tutmak Hanefî Mâlikî ve Hanbelî mezheplerine göre mekruhtur ; ancak başka günlerle birleştirilirse veya kişinin zaten tutmayı planladığı nafile oruçlar bu günlere rastlarsa mekruh olmaz. Şâfiî mezhebinde bu günlerde oruç tutulması sakıncalı görülmemiştir.
6. Hac ibadetini ifa eden kişinin arefe günü tutması Mâlikîlere göre mekruhtur.Gündüz vakfe yapan kişi bakımından Hanbelîler
Nokta.gif
orucun zayıf düşüreceği kişi bakımından Hanefîler de kerahete hükmetmişlerdir.
7. Üzerinde kaza borcu olan kişinin bu borcu yerine getirmeden nafile oruç tutması Mâlikîler’e ve Şâfiîler’e göre mekruhtur. Hanefîler’e göre böyle bir kimsenin nafile oruç tutmasında sakınca yoktur.Ahmed b. Hanbel’in aksi yönde de bir göürüşü bulunduğu belirtilmekle birlikte bu konuda Hanbelî mezhebinde tercih eldin görüş cevaz yönündedir.
8. Kişiye büyük sıkıntı vereceği anlaşılıyorsa yolculuk halinde oruç tutmak Hanefî fıkıh eserlerinde
Nokta.gif
ağır sıkıntı doğmasına sebebiyet vermesi halinde
Nokta.gif
hastaların
Nokta.gif
hamile yahut emzikli kadınların ve çok yaşlı kişilerin oruç tutmalarına da mekruh olduğu kaydedilir.
9. Misafirin
Nokta.gif
ev sahibinden izin almadan nafile oruç tutması Mâlikîler’e göre mekruhtur.Sağlıklı karar vermesini
Nokta.gif
engelleyebileceği düşüncesiyle hakimin
Nokta.gif
yine orucun çalışma verimini etkilemesi halinde
Nokta.gif
ücretle çalışan işçinin iş sahibinin müsaadesini almadan nafile oruç tutması Hanefî mezhebinde mekruh kabul edilmiştir.
10. Savm-i sumt (“Savmu’s - sumt”): oruçlu olduğu sürece hiç konuşmamaya niyet etmek suretiyle tutulan oruç da Hanefî fıkıh eserlerinde mekruh oruçlar arasında sayılmıştır.
 
Oruç Farsçadaki “rûze”
Nokta.gif
pehlevî dilindeki “rûzek” kelimelerinin Türkçeleştirilmiş şeklidir. Arapçası “savm” veya “sıyam” dır. Sözlük anlamı
Nokta.gif
bir işten kendini tutmak
Nokta.gif
nefsini engellemektir. Bu iki kelime ve türevleri Kur’ân-ı Kerîm’de on üç yerde geçer. Orucun faziletlerinden ve hükümlerinden söz eden pek çok hadiste de savm ve sıyam kelimeleri kullanılmıştır.
Orucun İslâm dinindeki terim anlamı
Nokta.gif
tanyerinin ağarmasından (fecrin doğmasından) güneşin batmasına kadar oruç tutmaya niyet ederek ve oruçlu olduğunu bilerek yemekten
Nokta.gif
içmekten ve cînsi temastan uzak durmaktır. Dinen orucu bozan davranışlardan nefsi engellemeye “imsak” deni. İmsak’ın karşıtı “iftâr” dır. Oruca hiç başlamamak ve oruçlu iken onu bozacak davranışta bulunmak iftar olarak anıldığı gibi
Nokta.gif
güneş battıktan sona orucu açmaya da iftar denir. Oruç tutmayan
Nokta.gif
orucu vaktinden önce bozan veya vaktinde açan kimseye “muftır” adı verilir. Ramazan ayına
Nokta.gif
oruç ayı anlamına gelmek üzere “şehr-i sıyam” ve imsaka son verildiği için ramazan bayramına îdu’l-fıtr (oruç açma bayramı) denmiştir
Oruç
Nokta.gif
İslâm’ın beş şartından biridir. Yapılması farz olan ibadetler içinde yer alır. İslâm’ın beş temel üzerine kurulu olduğunu bildiren hadis-i şerifte bu husus vurgulanmıştır. (Buhârî
Nokta.gif
İman
Nokta.gif
34
Nokta.gif
40; İlim
Nokta.gif
25; Şehâdât
Nokta.gif
26; Âhâd
Nokta.gif
5; Meğâzî
Nokta.gif
69; Müslim
Nokta.gif
İman
Nokta.gif
8
Nokta.gif
19
Nokta.gif
22; Ebû Dâvud
Nokta.gif
Sünnet
Nokta.gif
15
Nokta.gif
16; et-Tirmizî
Nokta.gif
İman
Nokta.gif
3; Nesâî
Nokta.gif
Salât
Nokta.gif
4; İman
Nokta.gif
23; Sıyâm
Nokta.gif
1; İbn Mâcê
Nokta.gif
Mukaddime 9; Muvatta
Nokta.gif
Sefer
Nokta.gif
94; Nüsned
Nokta.gif
I
Nokta.gif
162
Nokta.gif
228; II
Nokta.gif
93; IV
Nokta.gif
201
Nokta.gif
286) Ramazan orucunun farz olduğu Kitap
Nokta.gif
Sünnet ve icma-i ümmet ile sabittir.
Orucun farz kılındığını bildiren âyet-i kerîmeler mealen şöyledir;
“Ey iman edenler! Oruç
Nokta.gif
sizden öncekilere farz kılındığı gibi
Nokta.gif
(Allah’a karşı gelmekten) sakınasınız diye
Nokta.gif
size de sayılı günlerde farz kılındı. İçinizden hasta olan veya yolculukta bulunan
Nokta.gif
tutamadığı günlerin sayısınca diğer günlerde tutar. Oruç tutmaya gücü yetmeyenler
Nokta.gif
bir fakiri doyuracak kadar fidye verirler
Nokta.gif
Kim gönülden isteyerek hayır işlese bu kendisi için daha hayırlı olur. Eğer bilseniz oruç tutmanız sizin için daha hayırlıdır. (Sayılı günler) Ramazan ayıdır ki bu ayda Kur’ân indirilmiştir. O Kur’ân
Nokta.gif
insanlar için hidayet kaynağı
Nokta.gif
yol gösterici ve doğruyu yanlıştan ayıran belgeler (olarak gönderilmiş)dir. İçinizden kim bu aya erişirse oruç tutsun. Hasta veya yolcu olan da tutamadığı günler sayısınca diğer günlerde tutsun. Allah sizin için kolaylık ister
Nokta.gif
zorluk istemez
Nokta.gif
Bu kolaylığı
Nokta.gif
sayıyı tamamlamanız ve sizi hidayete erdirdiğine karşılık O’nu büyük tanımanız için meşrû kılmıştır. Umulur ki şükredersiniz” (el-Bakara 2/183-184).
Ramazan ayında oruç tutmak Müslümanlara hicretten 1
Nokta.gif
5 veya 2 yıl sonra
Nokta.gif
kıblenin değiştirilmesini müteakip şaban ayının 10.günü faz kılınmıştır. Hz. Peygamber sağlığında dokuz yılda dokuz Ramazan orucu tutmuşlardır. Bunların dördü 29
Nokta.gif
beşi de 30 gün olmuştur.
Eski Mısır dininde oruç
Nokta.gif
belirli zamanlar da günahların keffâreti olarak tutulurdu.
Budizm’de aşırılıklardan kaçınma temel prensiplerden biri olduğu için aşırı yemek de aşırı riyazet de yasaktı. Budist keşişler yeni ayın ve dolunayın olduğu günlerde oruç tutmalıydı. Ayda dört kez günahların itiraf edildiği bir oruç söz konusudur. Lamaistler ayın 14
Nokta.gif
15
Nokta.gif
29 ve 30. Günlerinde nişastalı yiyeceklerden ve çaydan başka hiçbir şey almamakta
Nokta.gif
dindarlar ise bunları da terk etmektedir. Tibetlilerde dört gün süren bir “uzun oruç” merasimi vardır ki ilk iki gün hazırlıktır ve üçüncü gün tükrüğün yutulması bile yasaktır. Dördüncü ayın 15’inde Buda’nın ölüm yıldönümünü
Nokta.gif
etten uzak durulan beş günlük bir perhiz dönemi izler
Nokta.gif
Lamaizmin komünyonuna katılan din adamları 24 saat süren oruç tutarlar.
Yahudilik’te oruç bir tevbe biçimi olarak görülürdü. Tanrı’nın merhametini sağlayacak bir yol olarak başlayan oruç
Nokta.gif
sonraları içten gelen pişmanlığın bir tezahürü olmuştur. Çeşitli vesilelerle günahların itirafı olmak üzere oruç tutulduğu gibi
Nokta.gif
toplumsal felaketle de halkın günahkarlığının bir işareti olarak kabul edilerek bu durumlarda da oruç tutulurdu. Yahudilikte oruç adeta matem alametidir; Yahudiler tarihlerinin en kötü günlerini oruçla yad etmektedirler. Yahudilikte toplam altı gün oruç vardır. Tişri ayının 10’unda keffâret günü (Yom Kippur) olduğu için
Nokta.gif
Tibet ayının 10’u ve Temmuz’un 17’sinde Yeruşalim’in (Kudüs) düşmanlarca zaptedilmesini
Nokta.gif
Ab ayının 9’unda birinci ve ikinci Kudüs mabedinin yıkılışını
Nokta.gif
Tişri ayının 3’ünde Guedalia’nın öldürülmesini
Nokta.gif
Adar ayının 13’ünde de Yahudileri imha planın hazırlanmasını yadetmek üzere oruç tutulur. Bu oruçlar dan 10 Tişri ve 9 Ab oruçları 24 saat sürer.
Hristiyanlık’ta oruç mezheplere göre değişmektedir. Paskalya’dan önceki 40 gün oruç (perhiz) günleri olarak kabul edilmektedir. Doğu kliselerinde (Ortodokslar
Nokta.gif
Ermeniler
Nokta.gif
vs.) bu 50 gündür. Oruç
Nokta.gif
genelde perhiz olarak kabul edilmekte
Nokta.gif
bu günler sadece günde bir öğün yemek yenilmekte
Nokta.gif
Katoliklerde Cuma
Nokta.gif
doğu hristiyanların da Çarşamba ve Cuma et yenilmemektedir. 40 günlük oruç mecburi değildir. Mecburi oruç günü 40 gün içinde sadece bir gün (Katoliklerde paskalya’dan önceki son cuma) dür.
 
Çöllerde hararetin dayanılmaz olduğu bir yaz mevsimi. Medine-i Münevvere'de o yıl kuraklık ve kıtlık hâkim.

Hicret’in 9. yılı (M.630)…

Çöllerde hararetin dayanılmaz olduğu bir yaz mevsimi. Medine’i Münevvere’de o yıl kuraklık ve kıtlık hâkim. Bir çok hayvan telef olup mahsüller kurudu. Ashab’ın (r.a.)
Nokta.gif
çoğu sıkıntılı günler geçirmekte.
Yakın zamanda meydana gelen Huneyn Gazâsı ve sonrasında Tâif Muhaâsarası’nın izleri yeni yeni silinmeye çalışılmakta.

Bu sırada
Nokta.gif
İslâm’ın yayılmasından
Nokta.gif
Müslümanların elde ettiği zaferlerden endişe duyan Bizans
Nokta.gif
İslam’a güçlü bir darbe indirme gâyesi ile 40.000 kişilik ordu hazırlayıp Şam’a kadar gelmiş bulunuyor.

Bu haber Rasülullah (s.a.v.) ve Ashab-ı Kiram üzerinde derin bir teessür ve hiddet uyandırır. Rasülullah (s.a.v.) seferberlik ilan eder. Her zaman gidilecek yeri gizli tuttuğu halde bu kez şartların ağır olması ve mesafenin uzaklığından dolayı açıklamıştır. Tebük… (Medine-i Münevvere’nin 14 konak kuzeyinde
Nokta.gif
Şam ile Medine arasında bir yerleşim yeri.)

**Teşvike Dayalı İlâhî İhtar…

Kavurucu sıcak
Nokta.gif
uzun bir çöl yolculuğu
Nokta.gif
güçlü düşman ordusu…

Öte yandan
Nokta.gif
meyveler olgunlaşmış
Nokta.gif
soğuk suların ve serin gölgelerde sefanın en tatlı olduğu zaman. Beşeriyet hali ile elbette böyle bir zamanda böylesine zorlu bir sefere çıkmak Müslümanlar üzerine meşakkatli geldi. Zaten asıl olan da
Nokta.gif
nefse zor geleni iştiyakla yapmak değil mi idi? Fakat bu kez hal biraz daha farklı oldu ve sefer hazırlıklarında Ashab’dan (r.a.) bazıları biraz ağır davranıyorlardı.

Münafıklar da boş durmuyordu. Kendileri geri durmakla kalmıyıp
Nokta.gif
Müslümanların birlilk ve beraberlik içerisinde hareket etmelerine tahammül edemediklerinden “Bu şartlarda gazaya mı çıkılır? Açlık ve susuzluktan çöllerde hepsi telef olacaklar! Hem Muhammed
Nokta.gif
Bizans ordusunu oyuncak mı zannediyor? Birer ikişer
Nokta.gif
iplerle bağlanıp Bizans’a esir esir düştüklerini görüyor gibiyiz…” söylentileri ile Müslümanların şevkini kırmaya çalışıyorlardı.

Bu hal içerisinde bazı Müslümanlar da gidip gitmemekte tereddüt yaşarken zaman geçiyordu ki
Nokta.gif
Allah’ın (c.c.) ihtarı geldi;

Ey iman edenler!
Size ne gibi bir hal arız oldu ki
Nokta.gif
"Allah yolunda Rıza-i Bârî için savaşa çıkın!" denildiği zaman yere çakılıp kaldınız? (Sanki bulunduğunuz evlere yapışmış gibi toprağınızdan ayrılamıyorsunuz. Fani nimetlere daldınız
Nokta.gif
ahiret nimetini görmez gibi davranıyorsunuz.)

Yoksa siz dünya hayatını ahirete tercih mi ediyorsunuz? Fakat dünya hayatının faydası ahiretin yanında pek azdır. Tevbe Sûresi: 38 (Şu halde büyük dereceler ve sonsuz nimetlerden ibaret olan ahiret mükafatına sebep olacak mücahedeyi terk ile
Nokta.gif
onun bedelinde çok az olan meta’-ı dünyaya razı olmak
Nokta.gif
yetinmek akıl şanı mıdır?)

Eğer (Allah Rasûlü emrettiği halde) çıkmazsanız
Nokta.gif
(Allah) sizi (üzerinize düşman musallat etmek ve bir takım fitneler gibi hatr-u hayalinize gelmedik) pek elem verici bir azap ile cezalandırır. Ve yerinize sizden başka bir kavim getirir. (Sizi giderir ve yerinize sizden daha hayırlı
Nokta.gif
Rasûlüne yardım eden
Nokta.gif
ahireti dünyaya tercih eden bir kavim getirir. Allah (c.c.)
Nokta.gif
zaten yeryüzünde İslâm’a yardım edeceğini vaad etmiştir)

Siz (Rasül’ün emrine imtisal etmemekle) O’na (Allah’a yahut Rasûlüne) hiçbir zarar veremezsiniz. (İslâm uğrunda saf tutmak gibi yüce bir nimetten mahrumiyetle zarar görecek olan ancak nefislerinizdir. Allah yeryüzünde İslâm’ı zelîl kılmayacak).
Allah her şeye kadirdir. Tevbe Sûresi: 39

(Allah Dinini elbette yüceltir ama bu haliniz sürerse korkulur ki buna vesile olan sizler olmazsınız!)
**Ashab-ı Kiramın Büyük Fedakarlığı…

Bu vahiy ile kimi gönüllerdeki durgunluk
Nokta.gif
yerini muazzam bir gayrete bıraktı. Ashab (r.a.)’ın tamamı tek yürek olup
Nokta.gif
hayırda birbirleriyle yarışırcasına ellerinde ne var ise İslâm ordusuna hibe etmek üzere Rasülullah’a teslim ediyorlardı.

Hz. Osman (r.a.)
Nokta.gif
100 at ve üzerinde zahire ile beraber 300 deve
Nokta.gif
nakit olarak da 1000 altını getirip Rasülullah (s.a.v.)’in kucağına döktüğünde Allah Rasülü’nün mübarek yüzü sevinçle doldu “Allahım
Nokta.gif
ben Osman’dan razıyım
Nokta.gif
Sen de razı ol!” diye dua etti ve “Ey Osman
Nokta.gif
Allah-ü Teala senin geçmiş ve gelecek bütün taksiratını affetti !” müjdesini verdi.

Hz. Ömer (r.a.)
Nokta.gif
4000 dirhem ile (5 dirhem yaklaşık bir koyun bedelidir.) Allah Rasülü’nün huzuruna geldi. Rasülümüz ona; “Geride ne bıraktın?” buyurunca
Nokta.gif
“malımın yarısını” cevabını verdi. Rasülullah (s.a.v.) ona hayır dualarda bulundu.

Hz. Ebu Bekir (r.a.) da 4000 dirhem ile geldi. Ve kendisinden bile gizlercesine usulca Allah Rasülü’ne teslim etti. Peygamberimiz (s.a.v.)’in; “Ya Ebâ Bekir
Nokta.gif
ailene ne bıraktın?” buyurması üzerine; “Onlara
Nokta.gif
Allah ve Rasülünü bıraktım…” cevabını verdi.

Bunun üzerine
Nokta.gif
daha evvelce; “Ebu Bekir beni her defasında geçiyor
Nokta.gif
bu kez malımın yarısını vereyim ve ben onu geçeyim” diye içinden geçiren Hz. Ömer
Nokta.gif
Hz. Ebu Bekir’in malının tamamını hibe edip kendisini geçtiğini görünce; “Vallahi Ya Ebâ Bekir! Babam anam sana feda olsun! Hayır yolunda hiçbir yarış yapmadık ki
Nokta.gif
sen beni geçmiş olmayasın. Ben
Nokta.gif
artık anladım ki
Nokta.gif
hiçbir şeyde seni geçemeyeceğim…” diyerek mahzun oldu

Yoksul bir Sahabe olan Ebu Ukayl
Nokta.gif
o gece sabaha kadar bir hurma bahçesinde su çekmiş ve karşılığında 2 ölçek hurma almıştı. Birini ailesine bıraktı
Nokta.gif
bir diğerini de Rasülullah’ın huzuruna getirdi ve hayır duasını aldı.

Hanımlar da ellerinden geleni yapıyor
Nokta.gif
mücevherlerini getirip mescidde Peygamber Efendimiz’e takdim ediyor ve duasını alıyorlardı.

Bu şekilde maddi imkânı olan bu imkânlarını da seferber ediyor
Nokta.gif
imkânı olmayanda canını Allah yoluna adayarak Rahmeti İlahi’den nasibdâr olmaya gayret ediyordu. Biliyorlardı ki Allah Rasülü’nün gül yüzünde açacak bir tebessüme vesile olabilmek nimetlerin en güzeliydi.

Ordugâh
Nokta.gif
Seniyyet’ül-Veda’da (Veda Tepesi) kuruldu. Hanımlar ve çocuklar da Rasülullah (s.a.v.) ve ordusunu uğurlamak için buraya kadar geldiler. Bilmiyorlardı Alemlerin Efendisini uğurladıkları son sefer olduğunu…(Tebük Gazasından 1.5 yıl sonra Rasülümüz (s.a.v.) irtihal buyurdular.)

Medine-i Münevvere’de yerine vekil olarak Muhammed bin Mesleme (r.a.)’ı bıraktı. Ordugâhta namaz kıldırmakla Hz. Ebu Bekir (r.a.)’ı vazifelendirdi. Hz. Ali de Peygamberimiz ile beraber Seniyyet’ül-Veda’a kadar gelmişti. “Ya Ali
Nokta.gif
burada muhakkak ya ben ya da sen oturacaksın” buyurarak Ehl-i Beyt’in ihtiyaçlarını görmek üzere Medine’de bırakınca Hz. Ali ağlayarak; “Ya Rasülallah
Nokta.gif
beni çocuklar ve kadınlar içinde vekil mi bırakıyorsun?” dedi. Bunun üzerine Peygamberimiz; “Ya Ali
Nokta.gif
bana göre sen Hz. Musa yanındaki Hz. Harun olmayı kabul etmiyor musun? Ancak benden sonra peygamber yoktur.” Buyurdu ve Hz. Musa’ya yardımcı olan Hz. Harun kadar kıymetli olduğunu belirterek teselli etti. Bu müjde üzerine Hz. Ali
Nokta.gif
sevinçten tozu dumana katan hızlı adımlarla şehre döndü.

***
Büyük fedakârlıklar netice vermiş ve İslâm’ın o zamana kadarki en güçlü ordusu teçhiz edilmişti. Şartların çok ağır olmasından dolayı bu gazaya Gazvet’ül-usre (zor gaza)
Nokta.gif
orduya da Ceyş’ül-usre (güçlük ordusu) denildi. Gazaya katılmayan yok denecek kadar azdı.

Rasülullah (s.a.v.) en büyük sancağı Hz. Ebu Bekir (r.a.)’a
Nokta.gif
en büyük bayrağı da Hz. Zübeyr bin Avvam (r.a.)’a verdi. Sağ cenah kumandanlığına Hz. Talha bin Ubeydullah (r.a.)
Nokta.gif
sol cenah kumandanlığına Hz. Abdurrahman bin Avf (r.a.) tayin edildi. 10.000. atlı
Nokta.gif
15.000 deve ile 30.000 mücahitten oluşan Ceyş’ül-usre Receb-i şerif ayında bir Perşembe günü yola çıktı.

Yolculuk açısından da çok zorlu bir sefer oldu. yolun yarısında yiyecek ve suları kalmamıştı. Su bulmak için gösterilen bütün çabalar sonuçsuz kalmıştı. Bu durumu; "Susuzluktan boyunlarımızın kopacağını zannettik!" diye dile getiriyor Sahabe-i Kiram Efendilerimiz. Rasülullah Efendimiz dua etti ve bereket yağmaya başladı. Hepsi ihtiyaçlarını giderip su kaplarını doldurdular. Ordu tekrar hareket ettiğinde yağmurun sadece konak yerine yağdığını gören Sahabe-i Kiram (r.a.) tekbir getirmeye başladılar... Zaman zaman buna benzer mucizeler ile Allah (c.c.)
Nokta.gif
İslâm'a ihlas ile hizmet edenleri asla yalnız bırakmadığını gösterdi.

Tebük Gazası
Nokta.gif
İslâm’ın kudreti ve Müslümanların birliğinin temaşa edilmesi açısından da büyük önem taşır. Bu gazada harp olmamış
Nokta.gif
Müslümanların güçlü bir ordu ile korkusuzca üzerlerine geldiğini gören Bizans ordusu geri çekilmiştir. İleri gidip gidilmemesi husunda istişare yapılmakta iken Şam bölgesinde tâûn hastalığı olduğu haberi gelmişti. Allah Rasülü; “Tâûn olan yere girmeyiniz!” buyurarak muharebeden tamamen vazgeçilip sulh yolu tercih edildi. Burada 20 gün kalındı. Bazı kabileler geldi ve kendileriyle anlaşmalar yapılıp eman verildi.

Gazaya katılamayan ve katılmayanlar…

Münafıklar
Nokta.gif
Rasülullah (s.a.v.)’e eften püften sebebler beyan ederek gazaya katılmamak için izin istediler. Zaten onların olmamaları daha hayırlı olacağından dolayı Rasülümüz onlara sorgulamadan izin verdi.

Bir de samimi Müslümanlardan bazıları vardı ki onlar
Nokta.gif
gazadan bilerek geri kalmışlardı. Rasülullah Efendimizin gönlü bunlar için hüzünlenmşti. Onlardan biri;

Ebu Hayseme (r.a.). Yaşadığı süreci şöyle dile getirir.“ Ordu hazırlanırken bazen evde bazen Medine sokaklarında idim. Vallahi beni gazadan alıkoyan gafletimden başka bir şey değildi. Ben böyle zaman geçirirken ordu hazırlanıp çıkıvermişti.”

Ordu hareket ettikten bir müddet sonra Ebu Hayseme (r.a.) evine gelir. Çardaklar hazırlanmış su serpilip serinletilmiş
Nokta.gif
leziz yemekler ve buz gibi sular hazırlayan (Ebu Hayseme (r.a.) iki evli idi.) hanımları kendisini karşılamakta... Bir an durur ve kendi kendine şöyle der; “Ya Ebâ Hayseme! Allah Rasülü bu sıcakta
Nokta.gif
kum rüzgarları içerisinde silahını boynuna alsında sen
Nokta.gif
serin gölgelerde
Nokta.gif
iki güzel hanımının evlerinde
Nokta.gif
malın mülkün sefasını sür. İnsaf mıdır bu…? Vallahi ben
Nokta.gif
Rasülullah’a kavuşmadıkça hiç birinizin çardağına gelmem. Derhal benim eşyalarımı hazırlayın!” der ve zaman kaybetmeden yola çıkar. Yolda
Nokta.gif
başka türlü sebeblerden orduya geriden iştirak eden yoldaşına; “Ben Allah Rasülüne karşı suçluyum! Senin geri kalmanda bir mahzur yoktur. İzin verirsen ben senden önce Rasülullah’a yetişeyim.” Der ve bineğini mahmuzlayıp hızla yola devam eder. Orduya yaklaşınca kendisini uzaktan gören Hz. Peygamberimiz (s.a.v.)
Nokta.gif
“Bu gelen Ebu Hayseme mi ola? O olsa gerek!” buyurur. “Evet Ya Rasülallah! O dur.” Derler. Ebu Hayseme Rasülullah’ın huzuruna geldiğinde; “Ya Ebâ Hayseme
Nokta.gif
eğer gelmemiş olsan şüphesiz sen helâke yaklaşmış gitmiştin!” buyurarak gelişinden duyduğu memnuniyeti belirtmiş
Nokta.gif
Ebu Hayseme olan biteni anlatınca Rasülümüzün hayır duasını almıştır.

Rasülullah (s.a.v.)
Nokta.gif
her sefer dönüşünde olduğu gibi hane-i saadetine gitmeden mescidine teşrif etti ve sefere katılmayanların özürlerini dinliyordu. 3 kişi vardı ki onların affına bir yol yok gibi idi. Bunlar; Hilâl bin Ümeyye
Nokta.gif
Mirare bin Rabi
Nokta.gif
Ka’b bin malik (r.a.) idi.onların beyan edebilecekleri hiçbir özür yoktu. Ve durumun ciddiyetini biliyorlardı. Rasülullah’ın yüzüne nasıl bakarız?” diyerek kendilerini mescidin direklerini bağlayıp “Allah Rasülü bizi çözmedikce biz nefsimizi salıvermeyeceğiz!” diyerek gözyaşı dökmeye başladılar.

Allah Rasülü onların halini sual edipte durumu öğrendiğinde “Onlar hakkında Allah katından bir hüküm gelmeden ben onları salıveremem. Zira Müslimîn ile beraber gazaya gitmediler ve büyük bir kusur işlediler.” Buyurarak onlarla görüşmeyip hatta selamı dahi kesti. Sahabe-i kiramın da onlarla görüşmesi yasaklandı.

Şimdi pişmanlıktan gönülleri paramparça idi.. Alemlerin Efendisi ve Ashabı onlara kırgındı. Dökülen gözyaşlarının ne kıymeti vardı artık? Ve onların asıl korkusu
Nokta.gif
“ya bir de Rasülullah ve ashabı bize kırgın olduğu halde biz son nefesimizi verecek olursak
Nokta.gif
ya Rasülullah ve ashabı bizim cenaze namazımıza dahi iştirak etmeden defnedilirsek halimiz ne olur?” düşüncesiydi. Bu korkuyla ağlıyorlar tevbe ediyorlardı. 40 gün sonra da; “ailelerinizi terk edin!” emri iletildi kendilerine. “zevcelerimizden boşanalım mı
Nokta.gif
uzak mı duralım?” diye sorduklarında
Nokta.gif
bunun uzaklaşma emri olduğu söylendi ve ailelerini babalarının evine gönderdiler. Ancak Hilâl bin Ümeyye (r.a.) çok yaşlı olduğu için hanımı Rasülullah’a gelerek “Ya Rasülallah
Nokta.gif
beyim zaruri ihtiyaçlarını göremez. O na yardımcı olmama müsade var mı?” diye sordu. Peygamberimiz (s.a.v.) ona; “zaruri ihtiyacını gider fakat ona yaklaşma!” buyurdu.

Tevbe-i istiğfar ve gözyaşları içerisinde yakarışlar ile tam 50 gün geçmiş
Nokta.gif
artık yeryüzü onlara zindan kesilmiş gönülleri dehşet ve gam ile dolmuştu…

Ve nihayet Allah onları mağfiret divanına kabul eylemiş
Nokta.gif
yüreklerinden damlayan gözyaşları boşa gitmemiş ve tevbeleri kabul edilmişti. Hem de bu hüküm kendilerine Allah (c.c.) tarafından bildirilmiş
Nokta.gif
haklarında ayet-i kerime inzal buyruldu;

“Münafıklardan başka bir kavim daha var ki onlar günahlarını itiraf ettiler
Nokta.gif
(başkaları gibi bir takım yalandan özürle beyan etmediler.Hatalarını itirafla tevbe ettiler.) Onlar
Nokta.gif
iyi amellerini kötü amel ile karıştırdılar. Onlar tevbe edince
Nokta.gif
tevbelerinin kabul edilmesi umulur. Zira Allah (c.c.)
Nokta.gif
tevbe edenlerin günahını affedici ve dergâhına iltica edenlere ihsân edicidir. Tevbe Sûresi: 102

“Rabbin
Nokta.gif
Tebük’e gitmekten imtina eden üç kişiyi tevbeye muvaffak kılarak onların tevbelerini de kabul buyurdu. (Onlar hatalarına çare aramakta biraz geç davrandıklarından dolayı
Nokta.gif
tevbelerinin kabulüde geciktirilmişti.) Ki yeryüzü onca genişliğine rağmen onlar üzerine daraldıkça daraldı
Nokta.gif
kalpleri elem doldu
Nokta.gif
nefesleri dar çıkar oldu ve nihayet anladılar ki Allah (c.c.)’ın azabından O’nun lütfuna sığınmaktan başka çare yoktur. Ve tevbeleri kabul buyruldu. Zira Allah (c.c.) tevbeleri kabul buyurmakta kulları üzerine çok merhametlidir. Tevbe Sûresi: 118

Bu müjdeyi Ashab-ı Kiram
Nokta.gif
bir seher vaktinde büyük bir sevinçle kendilerine ilettiler. O gün
Nokta.gif
onların bayramı olmuştu. “Ya Rasülallah
Nokta.gif
bizi seferden alıkoyan malımızdır. Bütün malımızı al ki bir daha bize mani olmasın!” dediler. Allah Rasülü
Nokta.gif
İlâhî emir üzerine; “mallarınızın bir kısmını tasadduk edin
Nokta.gif
gerisi sizin için hayırlıdır.” Buyurdu.

*****
İslâm güneş gibidir.
Her daim yüce makamında ve ışığı her bir hanenin en kuytu köşelerine dahi ulaşıp karanlıkları silmeye muktedirdir. Yeter ki o hanede ışığa açık bir yol olsun…

İslâm’a hizmet etmek; gönül hanemizin kapılarını açarak o ziyadan nasiplenmek gibidir. Nasibimizin miktarı da kapımızın açılma derecesine göredir.

Biz kapımızı kapatsak dahi
Nokta.gif
o güneş yine zirvede ve yine ziyasını cömertçe sunacak ve bu ziyadan nasiplenenler kıyamete kadar hep var olacaktır!

İslâm’a hizmet etmek
Nokta.gif
İslâm’ı “Yüceltmek” değil
Nokta.gif
bilakis; “Bi-zatihi Mukaddes” olan İlâhî Hazineye yönelerek “Yücelmek
Nokta.gif
” o sonsuz ziyanın parıltılarıyla yolumuzu aydınlatmaktır.

Hz. Mevlâ gönül kapılarımızı an be an açık eyleye…


 
Oruç
Nokta.gif
hayatın anlamını ve hedefini yaşayarak öğrendiğimiz bir okuldur. Gönül dünyasının güzelliklerini
Nokta.gif
iyilik ve yardımlaşmanın huzurunu
Nokta.gif
barış ve kardeşliğin gücünü
Nokta.gif
dünya ve ahiret saadetinin yollarını burada öğreniriz.


Yüce Allah
Nokta.gif
“Ey iman edenler! Sizden öncekilere farz kılındığı gibi
Nokta.gif
size de oruç tutmak farz kılındı. Ta ki korunasınız.” (Bakara
Nokta.gif
183) buyuruyor. Allah Teâlâ’nın emri olan orucu tutmak
Nokta.gif
Allah’ın emrini tutmaktır. Gayesi ise
Nokta.gif
Allah Teâlâ’nın rızasını kazanmak
Nokta.gif
böylece takvaya ulaşmaktır. Oruç
Nokta.gif
asıl değer ve üstünlüğünün maddî farklılıklarda değil
Nokta.gif
ahlâk ve fazilette olduğunu ifade eder. Hedef olarak takvayı gösterir. Oruç
Nokta.gif
hedefimizi tutturmak için tutumumuzu gözdengeçirmektir.

Oruç
Nokta.gif
bir kalkan gibi bizi kötülüklerden korur. (Buhari
Nokta.gif
Savm
Nokta.gif
2) Şeytanın elini kolunu bağlar
Nokta.gif
geçit noktalarını kapatır. Duygularımızı yumuşatır. Öfkemizi teskin eder. Düşüncelerimizi derunileştirir. Davranışlarımızı olgunlaştırır. Gönül dünyamızı aydınlatır. Eksiğimizi ikmal eder. Oruç hem bir onarım hem de bir donanımdır.

Oruç kardeşlik ve barıştır. İnsanca bir duruştur. Olumsuz olanı durduruş ve yeniden diriliştir. Bütün ibadet
Nokta.gif
iyilik ve ahlâkî davranışlar gibi oruç da bize cennetin kapılarını açan bir anahtardır. Sadece ramazanda değil
Nokta.gif
bütün hayatımız boyunca
Nokta.gif
kapımız kötülüklere kapalı
Nokta.gif
hayır ve iyiliklere açık olmalıdır. Biz oruç tutarız; oruç da bizi kötülüklerden
Nokta.gif
günahlardan ve cehennemden uzak tutar.

Dikkatlerimizi maddenin ve midenin ötesine çeken oruç
Nokta.gif
Allah'a kulluk etmek (Zariyat
Nokta.gif
56) ve güzel ameller sergilemek (Mülk
Nokta.gif
2) noktasında varlığımızın gayesini hatırlamamıza vesiIe olur. Sadece varlık gayesini idrak edenler
Nokta.gif
varlığın hakikatine vâkıf olabilirler. Gafil olanlar
Nokta.gif
sefil olurlar. Oruç bize
Nokta.gif
sürekIi olanı süreli olana tercih etmeyi öğretir. Oruç gafletten uyanmak
Nokta.gif
hakka adanmaktır. Oruç
Nokta.gif
hayatımızla varlık gayemizin ne kadar tutarlı olduğunu yeniden gözden geçirmektir.

Oruç
Nokta.gif
niyet
Nokta.gif
hareket ve davranışlarımızı Allah rızasının rengine boyar. Hayatımıza ibadetin huzurunu
Nokta.gif
tefekkürün derinliğini ve ahlâkın yüksekliğini katar. Allah Teâlâ’ya onu görüyor gibi kulluk etmeyi (Müslim
Nokta.gif
İman
Nokta.gif
1) bir hayat tarzı haline getirmemizi sağlar. Din
Nokta.gif
sadece cami içerisinde yaşanan bir nizam değil
Nokta.gif
bütün hayatın kendisiyle ölçüldüğü bir nizamdır. Oruç
Nokta.gif
Allah rızasını
Nokta.gif
sonsuzluk âlemini ve sorumluİuk duygusunu hesaba katmaktır. Oruç tutmak
Nokta.gif
Allah Teâlâ’nın rızasını kazanmayı
Nokta.gif
her durumda göz önünde tutmaktır.

Hakikate susamış gönüllere ilâhî bir rahmet olan Kur’an-ı Kerim
Nokta.gif
ramazan ayında nazil olmaya başlamıştır. Bu sebeple bu ay bütün mevsimlerin güzelliklerini taşır. Oruç ikliminde yaşamak
Nokta.gif
müminlerin
Nokta.gif
bütün yılboyunca gönüllerinde yaşatılan bir özlemdir. Camilerde
Nokta.gif
mescitlerde ve evlerimizde daha sık saf tutuyoruz
Nokta.gif
ellerimiz daha çok Kur’an tutuyor. Kur’an’a tutunarak hayatımızı daha tutarlı bir hale getirmeye çalışıyoruz. Bu konuda Yüce Allah şöyle buyurmaktadır: “Ramazan ayı
Nokta.gif
insanlara yol gösterici
Nokta.gif
doğrunun ve doğruyu eğriden ayırmanın açık delilleri olarak Kur’an’ın indirildiği aydır.” (Bakara
Nokta.gif
185) Oruç tutmak
Nokta.gif
Kur’an’a tutunmaktır.

İlâhî rahmet
Nokta.gif
bütün mevcudatı bürümüştür. Yüce Allah buyurur ki: “Rahmetim her şeyi kuşatmıştır.” (Araf
Nokta.gif
156) Herkes kendi gayret ve çabasıyla nasibini çoğaltır. “Herkes için ancak çalıştığının karşılığı vardır.” (Necm
Nokta.gif
39) Oruç ilâhî rahmeti kuşanmaktır. Hayat şartlarının meydana getirdiği ayrılık ve ihtilâfları
Nokta.gif
insanlık şartlarının gerektirdiği birlik
Nokta.gif
beraberlik ve yakınlık noktasına bağlayan ve bu noktayı merkezileştiren bir özelliğe sahiptir oruç. Oruçla toplumsal barış yeniden tesis edilir. Gönülden gönüle sevgi ve saygı akımı başlar. Oruç
Nokta.gif
İslâmın eşitlik ilkesinin en mükemmel tezahürlerinden biridir. Kardeşliğe aykırı ne varsa oruç ona karşı çıkar. Oruç ellerimizin daha sıcak tutuşmasıdır. Sevgiye
Nokta.gif
kardeşliğe
Nokta.gif
paylaşmaya
Nokta.gif
iyiliğe doğru yol tutmaktır.

Oruç
Nokta.gif
kötü alışkanlıkların zincirini kırar. İradenin yönünü hayra ve iyiliğe doğru çevirir. Nefsin zaptettiği kalelere özgürlüğün bayrağını diker. Rahmet kapılarını açar
Nokta.gif
cehennem kapılarını kapatır. (Buhari
Nokta.gif
Savm
Nokta.gif
5) En kötü kölelik
Nokta.gif
kişinin nefsine tutsak olmasıdır. Nefsanî arzularını kontrol edemeyen bir insan kolaylıkla kötülük işler. Kötü alışkanlıklarının kurbanı olur. En önemli kontrol mekanizması imanî ve ahlâkî değerlerdir. Yüce Allah: “Kendi nefsinin arzusunu kendisine ilâh edineni gördün mü?” (Casiye
Nokta.gif
23) buyurur. Sevgili peygamberimiz de şöyle buyurmaktadır: “Akıllı adam
Nokta.gif
nefsini kontrol altında tutan ve sonsuzluk hayatı için hazırlık yapan kimsedir.” (İbn Mace
Nokta.gif
K. Zühd
Nokta.gif
c. 2
Nokta.gif
s. 1423) Oruç tutmak
Nokta.gif
nefsin tutsaklığından kurtulmak
Nokta.gif
onun dizginlerini elinde tutmaktır.

İrademizi kuvvetlendiren oruç
Nokta.gif
nefsanî ve şeytanî dürtülere karşı mukavemetimizi artırır. Oruç bir nefis tezkiyesi
Nokta.gif
bir irade terbiyesidir. Söz ve işlerini yalanla kirletenleri uyarır. (Buhari
Nokta.gif
İlim
Nokta.gif
30) Yüce Allah şöyle buyurmaktadır: “Nefsini kötülüklerden arındıran kurtuluşa ermiş
Nokta.gif
onu kötülüklere gömen de ziyan etmiştir.” (Şems
Nokta.gif
10) Oruç
Nokta.gif
her türlü günah ve kötülüklere karşı kendini tutmaktır.

 
Oruç
Nokta.gif
riya ve gösterişi hayatımızdan kovmayı öğretir. Oruç şeytan elinin ulaşmadığı
Nokta.gif
gösterişin bulaşmadığı bir ibadettir. Nitekim kutsi bir hadiste Yüce Allah şöyle buyurur: “Oruç
Nokta.gif
Benim içindir; onun karşılığını Ben vereceğim (Müslim
Nokta.gif
Siyam
Nokta.gif
164) İhlâs ve samimiyet ibadetlerin ruhudur. Allah Teâlâ’ya yakın olmanın sırrına erenler
Nokta.gif
başkalarının görmesinde
Nokta.gif
kendileri için itibar araştırma zilletine katlanamazlar. Oruç tutmak
Nokta.gif
basit hesapları aşan bir ruh yüceliğine ve olgunluğuna ulaşmak için kendimizi değerlendirmeye tabi tutmaktır.

Oruç bize
Nokta.gif
sabrı
Nokta.gif
sebatı
Nokta.gif
istikrarı
Nokta.gif
azmi ve kararlılığı öğretir. Hayatın zorluklarına katlanamayanlar
Nokta.gif
başarının doruklarına kanatlanamazlar. Oruç sabırla sınanmak
Nokta.gif
azimle donanmaktır. Yüce Allah şöyle buyurmaktadır: “Sabredenlere mükâfatları
Nokta.gif
hesapsız ödenecektir!” (Zümer
Nokta.gif
10) Sabrın ödüllerinden biri de başarı ve zaferdir. Oruç tutmak
Nokta.gif
sağlam bir iradeyle zorluk ve kötülüklerle savaşa tutuşmaktır.

Oruç bize mahrumiyeti tattırarak elimizdeki nimet ve imkânların hem kıymetini hem de kaynağını gösterir. Yüce Allah şöyle buyurmaktadır: “Şükrederseniz elbette size nimetlerimi artırırım ve eğer nankörlük ederseniz
Nokta.gif
azabım pek çetinir.” (İbrahim
Nokta.gif
7) Hayatın ve sahip olduklarının değerini bilmeyenler
Nokta.gif
onları değerlendiremezler. Şükretmek için farketmek gerekir. Unutmak gaflete
Nokta.gif
gaflet dalâlete
Nokta.gif
dalâlet hezimete yol açar. Oruç bir uyarı
Nokta.gif
bir uyarış
Nokta.gif
bir farkına varıştır. Oruç
Nokta.gif
pas tutan gönül aynasını parlatır. Oruç
Nokta.gif
kadrini bilenleri
Nokta.gif
Kadir Gecesi’nin rahmetiyle arındırıp bayramın aydınlığı ile kucaklaştırır. Oruç
Nokta.gif
insanın gönlünü aydınlatarak bütün hayata ışık tutar.

Not: Bu yazı
Nokta.gif
Diyanet Aylık Dergi 2007 Eylül sayısında yayınlanmıştır.



 
...Nefsimizi Ramazan'da yeniyoruz; ruhumuzu Ramazan'da yeniliyoruz!...
Kalb ve ruh
Nokta.gif
akıl
Nokta.gif
sır gibi letaifin
Nokta.gif
o mübarek ayda oruç vasıtasıyla çok terakkiyat ve tefeyyüzleri vardır. Midenin ağlamasına rağmen
Nokta.gif
onlar masumane gülüyorlar....buyuruyor Bediüzzaman(Mektubat)


Oruç
Nokta.gif
her şeyden evvel irade terbiyesidir.


Oruç
Nokta.gif
İslamiyet'in dış görünüşüdür.

Oruç
Nokta.gif
cami gibidir.

İçki satılmayan dükkân gibidir.
Kadının kapanması gibidir.

Oruç şeair-i İslam'dır. Yani
Nokta.gif
İslamiyet'in dışa akseden yansıyan yönüdür.


Allah
Nokta.gif
Rabb'dır
Nokta.gif
yani terbiye edicidir. Allah diyor ki: "Oruç size farz kılındı" (Bakara 183)

Biz de oruç tutarak Allah'ın terbiyesi altına giriyoruz.
Eğer oruç tutulup mide terbiye edilmezse nefis insana hükmeder.

Birisi Hulusi Ağabey'e demiş ki: "Ağabey ben nefsimi terbiye ettim."
Hulusi Ağabey de
Nokta.gif
"Senin kuyruğuna basan oldu mu?" diye sormuş.

Kim nefsini ıslah etmiştir?
Birisi ona zarar verdi mi
Nokta.gif
o Müslümanca hareket ediyorsa
Nokta.gif
kişi nefsini ıslah etmiştir.

Ramazan'da nefsimize her istediğini vermeyiz...
Şahsî hayatımız Ramazan'da maddeten ve manen kuvvet kazanır...

Yeryüzü bir ziyafet sofrasıdır.
Bu ziyafet sofrasında böcekler de var
Nokta.gif
filler de var
Nokta.gif
insanlar da var.

O kadar bolluk içindeyiz ki
Nokta.gif
insanlar açlığın önemini
Nokta.gif
fakirin halini anlayamıyorlar.

Ramazan'da açlığı anlarız. Fakirin halini anlarız. Biz açız amma akşama üç türlü yemek var.
Fakir hem açtır hem de ne zaman ne bulacağını bilemez.

Mevlânâ
Nokta.gif
hizmetçisine daima sorarmış: "Bugün evimizde yiyip içecek bir şey var mı
Nokta.gif
yok mu?" Arada bir
Nokta.gif
"Hayır
Nokta.gif
hiçbir şey yok" cevabını aldığı zaman
Nokta.gif
sevincinden uçarmış
Nokta.gif
"Allah'ım sana şükürler olsun... Evimiz bugün Peygamberler Peygamberi'nin evine benziyor." Pek çok yemek bulunduğu söylenecek olursa
Nokta.gif
"Aman" dermiş
Nokta.gif
"Bu evden firavun kokusu geliyor!"


Unutmamak lazımdır ki
Nokta.gif
her insanın verebileceği çok şeyler vardır. Biz gerçek manada fakir değiliz.

Bediüzzaman buyurmuş ki: "Hangi fert olursa olsun
Nokta.gif
kendinden bir cihette daha fakiri bulunabilir. Ona karşı şefkatle mükelleftir."


Medeniyet
Nokta.gif
maddi-manevi ihtiyaçları artırdı. Herkes bulamadığı şeyin fakiri oldu.
Bu ölçüyle dünyada milyonlarca fakir var.

Askerlik yaptığım bölükte yüz altmış tane asker vardı. Yemekler dağıtılır
Nokta.gif
hiç kimse başlayamazdı.

Nöbetçi subay bakar kontrollerini yapar
Nokta.gif
"Afiyet olsun asker!" diye bağırır ve askerlerin hepsi birden yemeğe başlarlardı.


Şimdi biz de İstanbul'da bir iftar vaktini ele alalım...

Milyonlarca insan sofranın başına oturmuş bekliyor. Hiç kimse elini yemeğe uzatamıyor.
Lokantaya gidiyoruz
Nokta.gif
açık saçıklar
Nokta.gif
berduşlar
Nokta.gif
zenginler... Herkes öyle bekliyor.

Açık yerleri kapalı yerlerinden fazla olan kadınlar
Nokta.gif
öylece bekliyorlar...
Zahiri Fransız
Nokta.gif
batını Müslüman; o da bekliyor...

Koskoca dünyanın Müslümanları sofranın başında oturmuş bekliyor...
O sırada müezzin
Nokta.gif
"Allahu ekber" diyor
Nokta.gif
taburdaki askerler gibi
Nokta.gif
insanlar kaşığa sarılıyor.

Bu manzara Allah'a itaatin en canlı şeklidir.

Kâinat kitabının yönetmeliği Kur'an-ı Kerim
Nokta.gif
Ramazan'da inmeye başlamıştır.

Yeryüzü sarayında nasıl yaşamalıyız ki
Nokta.gif
ceza görmeden mükâfat görelim?

İşte bu sorunun cevabı Kur'an-ı Kerim'dedir.
Ramazan ayı İslamiyet'in bütününü Müslüman'a takdim eder; "işte İslamiyet budur" der!..

"İslamiyet nerede
Nokta.gif
ben neredeyim?"


Ramazan'da bu soruyu düşünmek lazım...
Oruç bir kapıdır; İslam sarayının bir kapısı...
Nasıl Topkapı Sarayı'na gireriz
Nokta.gif
sonra odaları tek tek dolaşırız
Nokta.gif
aynı şekilde oruç da İslam sarayının kapısıdır.

Oradan giren
Nokta.gif
şükür odasını dolaşır
Nokta.gif
nefsi terbiye etme odasını dolaşır
Nokta.gif
zekât kapısını dolaşır.


Bütün mahkûmlar devletten af bekliyor.
Devlet de diyor ki: "Devletin çiftliklerinde çalışırsan
Nokta.gif
bir günün iki gün sayılacak"

Böylece beş yıl yatacak olan mahkûm iki buçuk yıl yatacak.
Aynı şekilde Ramazan'da yapılan ibadetlerde bir sevaba bin sevap yazılıyor.
Bu şekilde günahlarımız eriyecek inşallah.

Cumhurbaşkanı dese
Nokta.gif
"Gelin benim yaverim olun..."

Ne kadar seviniriz; Ramazan'da da Allah diyor ki: "Gelin benim yakınım olun!"
Nefsimizi Ramazan'da yeniyoruz; ruhumuzu Ramazan'da yeniliyoruz!..

Böyle Ramazan sevilmez mi?

HEKİMOĞLU İSMAİL
 
Geri