.2.3.1. Omuriliğin ĠĢlevleri
Omurilik;
Beyin ve periferik sinir sistemi arasında bağlantı ve iletimi sağlar.
Otonom sinirlere merkezlik yapar
Refleks oluĢturur.
Tendona vur ulmasıyla
kasın aniden ger ilmesi ve
kas iğciğinin uyar ılması
Kas iğciğinde oluşan uyarıların
medülla spinalise taşınması
Bu uyarıların
kasa iletilmesi
Medülla spinalisteki
refleks değerlendirme
ile aynı kasın motor
nöronunun uyarılması
Kasın
refleks
olarak
kasılması
Resim 1.13: Refleks oluĢumu
Çevreden alınan uyarıların beyne ulaĢtırılmadan isteğimiz dıĢında bu uyaranlara karĢı
gösterilen ani tepkilere, refleks denir. Refleks hareketinin oluĢması için en az bir reseptör,
bir duyu siniri, bir merkez, bir motor sinir ve effektör organ gereklidir. Bu yapıların hepsine
refleks arkı denir.
Refleksler ikiye ayrılır.
Kalıtsal (Ģartsız) refleksler: DoğuĢtan gelen reflekslerdir. Örneğin; göz
kırpma hareketi.18
KoĢullu (Ģartlı) refleksler: Öğrenme sonucu oluĢan reflekslerdir. Dans
etme, örgü örme vb. Öğrenme oluncaya kadar beyin tarafından kontrol,
edilir. Daha sonra kontrol omuriliğe geçer.
Refleks, medulla spinalisten baĢlayarak (serebral korteks hariç) tüm merkezi sinir
sisteminin yapılarında meydana gelebilir.
Patella refleksinin merkezi, medulla spinalistir. Pupillerin ıĢığa karĢı refleks yanıtının
merkezi mesencephalondur. Otonom sinir sisteminin idare ettiği reflekslerle iç ortamın
değiĢmezliği sağlanır. Örneğin; dokulardaki oksijen miktarı azaldığı zaman kandaki oksijen
miktarındaki değiĢmelere duyarlı reseptörler aracılığı ile solunum merkezi uyarılarak
solunum derinliği ve hızı refleks olarak artırılır. Benzer Ģekilde vazomotor merkez
uyarıldığında, refleks hareket olarak damar çapları daraltılır. Nörolojik muayenelerde çeĢitli
reflekslere bakılarak o refleks arkındaki yapıların sağlam olup olmadığı araĢtırılır.
Omurilik;
Beyin ve periferik sinir sistemi arasında bağlantı ve iletimi sağlar.
Otonom sinirlere merkezlik yapar
Refleks oluĢturur.
Tendona vur ulmasıyla
kasın aniden ger ilmesi ve
kas iğciğinin uyar ılması
Kas iğciğinde oluşan uyarıların
medülla spinalise taşınması
Bu uyarıların
kasa iletilmesi
Medülla spinalisteki
refleks değerlendirme
ile aynı kasın motor
nöronunun uyarılması
Kasın
refleks
olarak
kasılması
Resim 1.13: Refleks oluĢumu
Çevreden alınan uyarıların beyne ulaĢtırılmadan isteğimiz dıĢında bu uyaranlara karĢı
gösterilen ani tepkilere, refleks denir. Refleks hareketinin oluĢması için en az bir reseptör,
bir duyu siniri, bir merkez, bir motor sinir ve effektör organ gereklidir. Bu yapıların hepsine
refleks arkı denir.
Refleksler ikiye ayrılır.
Kalıtsal (Ģartsız) refleksler: DoğuĢtan gelen reflekslerdir. Örneğin; göz
kırpma hareketi.18
KoĢullu (Ģartlı) refleksler: Öğrenme sonucu oluĢan reflekslerdir. Dans
etme, örgü örme vb. Öğrenme oluncaya kadar beyin tarafından kontrol,
edilir. Daha sonra kontrol omuriliğe geçer.
Refleks, medulla spinalisten baĢlayarak (serebral korteks hariç) tüm merkezi sinir
sisteminin yapılarında meydana gelebilir.
Patella refleksinin merkezi, medulla spinalistir. Pupillerin ıĢığa karĢı refleks yanıtının
merkezi mesencephalondur. Otonom sinir sisteminin idare ettiği reflekslerle iç ortamın
değiĢmezliği sağlanır. Örneğin; dokulardaki oksijen miktarı azaldığı zaman kandaki oksijen
miktarındaki değiĢmelere duyarlı reseptörler aracılığı ile solunum merkezi uyarılarak
solunum derinliği ve hızı refleks olarak artırılır. Benzer Ģekilde vazomotor merkez
uyarıldığında, refleks hareket olarak damar çapları daraltılır. Nörolojik muayenelerde çeĢitli
reflekslere bakılarak o refleks arkındaki yapıların sağlam olup olmadığı araĢtırılır.