-
- Katılım
- Ekim 6, 2014
-
- Mesajlar
- 2,697
-
- Tepkime puanı
- 0
-
- Puanları
- 291
-
- Yaş
- 29
Öznenin yaptığı eylemden etkilenen varlık ya da nesnedir.
Nesne, cümledeki kullanımına göre ikiye ayrılır:
1. Belirtili Nesne:
Öznenin yaptığı işten etkilenen öğe adın “i” (gösterme, belirtme) durumuyla çekimlenirse belirtili nesne görevi yapar.
Belirtili nesneyi bulabilmek için yükleme “Kimi? Neyi? Kimleri? Neleri?” sorularından uygun olan biri yöneltilir.
Örnek:
Çocuğun elindeki minik siyah köpeği hepimiz sevmiştik. (Neyi sevmiştik?)
Belirtili Nesne
Bu işin peşinde olduğunu biliyorum, saklama. (Neyi biliyorum?)
Belirtili Nesne
Seni de onu da yakından tanıyoruz. (Kimi tanıyoruz?)
Belirtili nesne
2. Belirtisiz Nesne:
Öznenin yaptığı eylemden etkilenen öğe, ad durum eklerinden biriyle çekime girmişse cümle içinde belirtisiz nesne görevi yapar.
Belirtisiz nesneyi bulmak için yükleme “Ne?, Neler?” sorusu yöneltilir.
Örnek:
Ona her zaman bir kucak dolusu çiçek götürürdüm. (Ne götürürdüm?)
Belirtisiz Nesne
Her gece, Kırmızı Başlıklı Kız adında bir masal anlatırdı. (Ne anlatırdı?
Belirtisiz Nesne
Nesnenin Özellikleri:
-Nesne, yalnızca yükleminde eylem olan cümlelerde bulunur. Yükleminde ad ve ad soylu sözcüklerin bulunduğu cümlelerde nesne olmaz.
Örnek:
Bu adam, sorduğum tüm soruları yanıtsız bıraktı.
Nesne Eylem
-Nesne, tek sözcük olabildiği gibi sözcük grubu da olabilir.
Örnek:
Kalemleri, defterleri, kitapları, üst üste yığdı.
Nesne Öbeği
-Bazı cümlelerde ara söz, nesneyi açıklamak için kullanılır. Buna açıklamalı nesne denir. Bu söz, nesneyle birlikte tek öğe olarak değerlendirilir.
Örnek:
Babamı, o büyük insanı, bir daha görmeyecektim.
Nesne Açıklamalı Nesne
Yaşlı kadın, çocuğu – o kuru, sıska vücudu – son bir kez kucakladı.
Nesne Açıklamalı Nesne
-Kimi bileşik cümlelerde birden çok çekimli eylemin ya da eylemsinin anlamını tek nesne tamamlayabilir, buna ortak nesne denir.
Örnek:
Kitabı eline aldı, bir süre okudu, sonra yerine koydu.
(“Kitabı belirtili nesnesi” aldı, okudu, koydu eylemlerinin ortak nesnesidir.)
-Eylemsiler ve eylemsilerin de yer aldığı çeşitli söz grupları cümlede nesne görevi yapar.
Örnek:
Yan Cümle / Temel Cümle
Onun buraya gelişini / görmedim.
Belirtili Nesne Yüklem
Ders çalışmayı / istemiyor.
Belirtili Nesne Yüklem
Nesne, cümledeki kullanımına göre ikiye ayrılır:
1. Belirtili Nesne:
Öznenin yaptığı işten etkilenen öğe adın “i” (gösterme, belirtme) durumuyla çekimlenirse belirtili nesne görevi yapar.
Belirtili nesneyi bulabilmek için yükleme “Kimi? Neyi? Kimleri? Neleri?” sorularından uygun olan biri yöneltilir.
Örnek:
Çocuğun elindeki minik siyah köpeği hepimiz sevmiştik. (Neyi sevmiştik?)
Belirtili Nesne
Bu işin peşinde olduğunu biliyorum, saklama. (Neyi biliyorum?)
Belirtili Nesne
Seni de onu da yakından tanıyoruz. (Kimi tanıyoruz?)
Belirtili nesne
2. Belirtisiz Nesne:
Öznenin yaptığı eylemden etkilenen öğe, ad durum eklerinden biriyle çekime girmişse cümle içinde belirtisiz nesne görevi yapar.
Belirtisiz nesneyi bulmak için yükleme “Ne?, Neler?” sorusu yöneltilir.
Örnek:
Ona her zaman bir kucak dolusu çiçek götürürdüm. (Ne götürürdüm?)
Belirtisiz Nesne
Her gece, Kırmızı Başlıklı Kız adında bir masal anlatırdı. (Ne anlatırdı?
Belirtisiz Nesne
Nesnenin Özellikleri:
-Nesne, yalnızca yükleminde eylem olan cümlelerde bulunur. Yükleminde ad ve ad soylu sözcüklerin bulunduğu cümlelerde nesne olmaz.
Örnek:
Bu adam, sorduğum tüm soruları yanıtsız bıraktı.
Nesne Eylem
-Nesne, tek sözcük olabildiği gibi sözcük grubu da olabilir.
Örnek:
Kalemleri, defterleri, kitapları, üst üste yığdı.
Nesne Öbeği
-Bazı cümlelerde ara söz, nesneyi açıklamak için kullanılır. Buna açıklamalı nesne denir. Bu söz, nesneyle birlikte tek öğe olarak değerlendirilir.
Örnek:
Babamı, o büyük insanı, bir daha görmeyecektim.
Nesne Açıklamalı Nesne
Yaşlı kadın, çocuğu – o kuru, sıska vücudu – son bir kez kucakladı.
Nesne Açıklamalı Nesne
-Kimi bileşik cümlelerde birden çok çekimli eylemin ya da eylemsinin anlamını tek nesne tamamlayabilir, buna ortak nesne denir.
Örnek:
Kitabı eline aldı, bir süre okudu, sonra yerine koydu.
(“Kitabı belirtili nesnesi” aldı, okudu, koydu eylemlerinin ortak nesnesidir.)
-Eylemsiler ve eylemsilerin de yer aldığı çeşitli söz grupları cümlede nesne görevi yapar.
Örnek:
Yan Cümle / Temel Cümle
Onun buraya gelişini / görmedim.
Belirtili Nesne Yüklem
Ders çalışmayı / istemiyor.
Belirtili Nesne Yüklem