Mitoz Bölünme Nedir Aşamaları Nelerdir

İnterfaz Evresi

Mitoz Bölünme Nedir ve Evreleri Nelerdir?

Bu evreye hazırlık evresi adı da verilir. İnterfazda bölünmenin gerçekleşebilmesi için gereken organellerin düzenlenmesi tamamlanır. Bu evre G1, S ve G2 adı verilen bölümler ile üçe ayrılır. G1 bölümünde bölünme için gerekli olarak ATP sentezi, organel sayısı ve protein sentezi iki katına çıkar ve DNA eşlemesi başlar. S evresinde tamamlanan DNA eşlemesinin ardından iki iplikli hale gelen kromozomların her ipliği (kromatit) birbirlerine sentromerlerle bağlanır. G2 bölümünde ise tüm bu bölünme hazırlıkları tamamlanır. Bu evre dünya saatine göre yetişkin bir insan için 24 saatte tamamlanır.

Profaz Evresi

Mitoz Bölünme Nedir ve Evreleri Nelerdir?

İnterfaz evresinde eşlenmiş olan kromatinler bu evrede kısalıp ardından da kalınlaşarak yeni hücre için gerekli olan kromozomlara dönüşürler. Çekirdek zarı, çekirdekçik ve organeller yavaşça dağılarak tamamen kaybolurlar ve kromozomların rahatça hareket etmelerine olanak tanırlar. Profazın bitmesine yakın tüm kromozomlar hücrenin orta (ekvatoral) bölgesinde sıralanır ve Profaz evresi sona erer.

Metafaz Evresi

Mitoz Bölünme Nedir ve Evreleri Nelerdir?

Eşlenmiş kromotitler hücrenin tam ortasında bir halka oluştururlar ya da istisnai olarak hücrenin ortasına dağınık bir şekilde dizilirler. Bundan sonraki süreçte sentrozomlar iğ ipliklerini kromozomlara doğru yöneltir. Yeni hücrenin oluşumu yavaşça belirginleşmeye başlar ve hücre ekvatoral bölgesinden yavaşça boğumlanır. Bu evre kromozomların en net şekilde görüldüğü safhadır.

Anafaz Evresi

Mitoz Bölünme Nedir ve Evreleri Nelerdir?

Bu evrede artık ortak olan organeller iki hücre için de ortak olarak bölünmeye başlar. İlk olarak aynı anda ikiye ayrılan sentromerlerin eşlenmiş kromatitleri birbirinden ayrılır bunun ile birlikte eşlenmiş kromatitler, sentromerleri ve iğ iplikleri ile birlikte eşit oranda ikiye ayrılarak sağ ve sol kutuplara doğru çekilmeye başlarlar. Kromatitlerin kutuplara ulaşmaları ile anafaz evresi sonlanır.

Telofaz Evresi

Mitoz Bölünme Nedir ve Evreleri Nelerdir?

Bölünmenin son evresi olan Telofazda, Profaz evresinde kaybolan çekirdek zarı, çekirdekçik ve organeller yeniden iki taraf için de oluşmaya başlar. Kutuplara çekilen kromatitler oluşan çekirdek zarlarının içerisine girerek DNA’yı tamamlar. Son olarak içerisinde iki hücrenin de materyallerini barındıran bu tek hücre Metafaz evresinde boğumlanan bölgeden tamamen ayrılarak iki ayrı hücre halini alır.

Mitoz Bölünmenin Özellikleri Nelerdir
1.Mitoz bölünmenin en genel özelliği bütün canlılarda olması ve 2n kromozomlu vücut hücrelerinde görülmesidir.
2.Mitoz bölünme sonunda 2n kromozomlu bir hücreden 2n kromozomlu iki hücre oluşur.
3.Mitoz bölünme sonucu oluşan iki hücre aynı kalıtsal bilgiye (DNA’ya) sahip olur ve bu nedenle birbirinin tıpa tıp aynısıdır.
4.Mitoz bölünmenin bir diğer en önemli özelliği zigotun oluşumundan, ölüme kadar devam etmesidir.
5.Ayrıca mitoz bölünme sonucu oluşan hücrelerin kromozom sayısı değişmez, sabit kalır.
6.Tek hücrelilerde çoğalmayı, çok hücrelilerde büyümeyi, gelişmeyi ve ölen hücrelerin yenilenmesini sağlar.
7.Mitoz bölünme kalıtsal özellikleri değiştirmeden türün devamını sağlar.
8.Mitoz bölünme, çekirdek bölünmesi ve sitoplâzma bölünmesi olarak iki aşamada gerçekleşir.
9.Mitoz bölünme başlamadan önce hücre bölünmeye hazırlık dönemi (interfaz) geçirir.

Hayvan Hücresinde Mitoz Bölünme





Bitki Hücresinde Mitoz Bölünme





Bitki ve hayvan hücrelerindeki mitoz bölünme farkları nelerdir?
Mitoz bölünmenin hayvan hücreleri tarafında sentrozom eşlenmesi olur ve iğ iplikleri sentrozom tarafından oluşturulurken, iğ iplikleri bitki hücrelerinde sentrozom olmadığından sitoplazmadaki proteinler tarafından üretilir ve sentrozom eşlenmesi olmaz.
Ayrıca hayvan hücrelerinde, sitoplazma bölünme sırasında hücre zarı dıştan içe doğru boğumlanırken, bitki hücrelerinde ise bu durum çeper varlığı nedeniyle ortada oluşan selülozdan yapılmış hücre plağı (orta lamel) kenarlara doğru genişleyerek hücreyi böler. Yani hücre zarı boğumlanmaz.​