Mimari - 11. Sınıf

🕒 Konu sahibi 8 saat önce aktifti
Mimari: Plan ve proje doğrultusunda estetik, sağlam ve kullanılışlı bina yapma sanatına denir. Yol, köprü, cami, çeşme, kervansaray, han, hamam, ev, mimari yapıtlardır.
İslam mimarisinin en önemli unsurları nelerdir?
İslam mimarisinin en önemli unsurları, kullanılışlık, dayanıklılık, çevre ilişkileri, estetik, ihtiyaç, özgünlük ve görkem (ihtişam) dir. Tarihin her döneminde sosyal ihtiyaçlar, ekonomik imkânlar ve teknolojik gelişmeler en iyi şekilde değerlendirilerek pek çok mimari eser ortaya çıkarılmıştır. İslam mimarisi, tarihten günümüze kadar kendine özgü bir karakter içermesi ile farklılık gösterir. Özellikle cami, kervansaray, han, hamam, çeşme gibi insanların ortak kullanımı ile ilgili eserler mimari alanda önemli bir yere sahiptir. Müslümanlar; mimari yapılarda kullanılışlılık ve dayanıklılığın yanında estetiği de ön plana çıkarmışlardır. Müslümanlar mimari eserlerde tezhip, hat, minyatür, çinicilik gibi sanat dallarının en güzel örneklerini sunmuşlardır.

Vakıfların sosyal işlevi nedir?

Mimari yapıların yanında , tarihsel süreç içinde o yapının bakımı ve onarımını sağlamak için vakıflar kurulmuştur. Vakıflar sayesinde eserler hem korunmuş hem de günümüze kadar ulaşmaları sağlanmıştır. Ayrıca hayır sever kişilerce birçok cami, çeşme, yol ve hastane gibi yapılar yapılmıştır. Bunlar dinimizde sadaka-i cariye olarak kabul edilir ve yaptırana büyük sevaplar kazandırır.

İslam mimarisinin başlıca özellikleri:


  1. İslam mimarisi dinsel kaynaklı olup insanları sosyalleştirme, birleştirme ve kaynaştırmaya yönelik eserler üretmiştir, Örneğin, toplu namaz kılmak için cami, temizlik için hamam, yolcuların dinlenmesi ve istirahatı için kervansaray, abdest almak için şadırvan inşa edilmiştir.
  2. İslam mimarisi evrensel ilkeler taşımaktadır. Dinin birçok toplumda yayılması sonucu bazı milletler kendi mimari değerlerini, İslam mimarisi ile kaynaştırmıştır.
  3. İslam mimarisinin başlıca özellikleri nelerden oluşmaktadır.

İslam mimarisinde estetik, cami ve medreselerde göze çarpmaktadır. Yeryüzündeki ilk mescit Kur’an’da da belirtildiği gibi Mescid-i Haram yani Kâbe’dir. Hz. Muhammed Hicret’ten sonra ilk cuma namazını Kuba’da Beni Salim Mescid’inde kılmış, Medine’ye ulaşınca da Mescid-i Nebi’yi inşa ettirmiştir.
İslam medeniyetinde cami mimarisi ile ilgili en önemli eserler olarak; Kudüs’teki Kubbetüs Sahra, Şam Emeviyye , Endülüs’teki Kurtuba, Edirne’deki Selimiye, İstanbul’daki Sultan Ahmet ve Süleymaniye camileri göze çarpmaktadır. Türk mimarisi özellikle Selçuklu ve Osmanlılar döneminde altın devrini yaşamıştır. Ünlü Türk mimarları arasında Mimar Hayreddin, Mimar Sinan, Mimar Mustafa Ağa, Mimar Vedat, Mimar Kemalettin sayılabilir.


Sadullah Sarı
 
Geri