Menopoz Nedir?
Menopoz Yaşlılık Belirtisimidir?
Menopoz yaşlılık başlangıcı değildir.
Menopozun kadınların yaşamında bir kilometre taşı olduğunu, ancak kadınların menopozla birlikte ortaya çıkan şikayetlere alışarak hayatlarını sürdürmesi gerekmemektedir.
Menopozun kelime anlamı “son adet” yani menopozun basitçe adetlerin kalıcı olarak kesilmesidir.
Çoğu hastalarda kalıcı olarak adet kesilmesinden önce adet araları açılır. Hastalar daha uzun aralarla adet görmeye başlar. Bir grup hastaların ise aşırı adet görme şikayeti olur. Adetlerin nadir olarak da olsa bazı hastalarda bir anda kesilebilir.
Semptomlar yaşam kalitesini düşürebilir
Menopoza giren hastaların bu dönemdeki şikayetlerinin hastanın yaşam kalitesi düşebilir. Şikayeleri şöyle sıralayabiliriz:
-Boyun ve göğüs kısmından başlayıp yüzün yukarısına yayılan sıcak basması
-Gece terlemeleri
-Sinirlilik
-Uykusuzluk
-Çarpıntı sıkça rastladığımız şikayetlerinde başında geliyor. Doğal yolla menopoza giren hastaların yaklaşık %50’sinde, yumurtalıkların alınması sonucu cerrahi bir müdahale ile menopoza giren hastaların ise %90’ında görülüyor.
İlk yıl hekime görünmek çok önemli
Menopoza girer girmez doktora görünmek çok önemlidir. Hasta bir doktor tarafından kontrol edilip gerektiğinde menopoz tedavisinde başlamazsa hormon eksikliğine bağlı olarak riskler oluşabilir. Hormon eksikliğine bağlı olarak orta-uzun vadede idrar yollarında belirti ortaya çıkar. Çünkü vulva, vajen, mesane, üretrada hormon hücreleri vardır. Bu organlarda menopoz sonrası hormon eksikliğine bağlı olarak oluşan organın küçülmesi sonucu ağrılı cinsel ilişki, vulvar kaşıntı, sık idrara çıkma, idrar yaparken yanma gibi şikayetler olabilir.
Bu şikayetlerin menopoz dışında şeker, vulvar kanseri ya da vulvar kanseri öncüsü bozukluk gibi başka nedenlerden de kaynaklanabileceğine dikkat edip araştırılması gerektiğini ve menopoz tedavisinde önce bu hastalıkların konu dışında tutmak gerekir.
En büyük risk kemik erimesi
Uzun süreli hormon eksikliğinde en çok korkulan şeylerden biri kemik erimesidir. Menopoza giren hasta kaybetmesi öngörülen kemik miktarının %70’ini ilk yılda kaybeder. Bu nedenle hastaların menopozun erken dönemlerinde doktora görünmeleri ve kemik erimesi açısından önlem almaları önemlidir. Bugün 60 yaş altındaki kadınlarda menopozdan hemen sonra başlanılırsa tedavilerde kemik erimesi durabiliyor ve kırıklar önlenebiliyor. Ancak yeni kemik yapılması olanaksızdır.
Ayrıca döl yatağı, yumurtalık, vulva kanseri gibi kadın genital yol kanserlerinin ve meme kanserinin görülme oranlarının yaş ile birlikte artığını gösteriyor. Menopoz döneminde tedavi verilse de verilmese de hastanın düzenli olarak her yıl görülüp, ileri yaşta ortaya çıkabilecek sorunlara erken dönemde müdahale edilebilir.
Menopozdaki hastaların farklı uzmanlar tarafından taranması gerekir.
Hastanın her kontrolde fizik tedavi, genel cerrahi, kardiyoloji, dahiliye ve psikiyatri gibi farklı branşlar tarafından da değerlendirilmesi gerekir. Hastaları menopoza bağlı oluşan sorunları açısından uygun bölümlere yönlendirmek. Hastalara birden fazla bilim dalları hakkında yaklaşarak tedavi etmemiz gerekir. Hastalara menopoz ilaçları verip eve göndermemek gerekir. Her hastayı bireysel olarak değerlendirip özgeçmiş ve öyküsüne göre menopoz ve hormon tedavisi açısından risk faktörleri belirlenmelidir. Hastaların kendilerine özgü risk faktörlerine uygun olarak farklı branşların uzmanlarına görünmeleridir. Her hastayı bir bütün olarak ele almak gerekir.
Menopoz bir sona işaret etmez.
Türkiye’deki kadınların ortalama olarak 49-50 yaşında menopoza girdiklerini, dolayısıyla bir kadının hayatının üçte birlik kısmını menopoz içeriyor. Hastanın bu dönemi belli şikayetlere katlanarak yaşamaya çalışması yaşam kalitesini çok ciddi anlamda düşüyor. Menopoz adetten kesilen kadınların şikayetlerine alışarak geçirecekleri bir dönem değil. Her şeyin bir tedavisi vardır. Bu hastalar hala üretken yaşlarındalar ve menopoza bağlı sorunları nedeni ile toplumdan soyutlanmak yerine yaşamlarını aynen sürdürmeleri gerekiyor.
“Menopoz sonrası oluşan sıcak basması, terleme, sinirlilik gibi şikayetler hormon tedavisi ile çok büyük oranda kayboluyor. Ama hastalar genellikle “ilaca başlasam bile belirli bir süre sonra bırakacağım ve bu şikayetler yeniden başlayacak” diye düşünerek hormon tedavisi istemiyor. Bu tamamen yanlış bir düşünce çünkü belli bir dönem ilaç kullanan hastaların ilacı bıraktıktan sonra şikayetleri tekrar başlamıyor.”
Menopoz Yaşlılık Belirtisimidir?
Menopoz yaşlılık başlangıcı değildir.
Menopozun kadınların yaşamında bir kilometre taşı olduğunu, ancak kadınların menopozla birlikte ortaya çıkan şikayetlere alışarak hayatlarını sürdürmesi gerekmemektedir.
Menopozun kelime anlamı “son adet” yani menopozun basitçe adetlerin kalıcı olarak kesilmesidir.
Çoğu hastalarda kalıcı olarak adet kesilmesinden önce adet araları açılır. Hastalar daha uzun aralarla adet görmeye başlar. Bir grup hastaların ise aşırı adet görme şikayeti olur. Adetlerin nadir olarak da olsa bazı hastalarda bir anda kesilebilir.
Semptomlar yaşam kalitesini düşürebilir
Menopoza giren hastaların bu dönemdeki şikayetlerinin hastanın yaşam kalitesi düşebilir. Şikayeleri şöyle sıralayabiliriz:
-Boyun ve göğüs kısmından başlayıp yüzün yukarısına yayılan sıcak basması
-Gece terlemeleri
-Sinirlilik
-Uykusuzluk
-Çarpıntı sıkça rastladığımız şikayetlerinde başında geliyor. Doğal yolla menopoza giren hastaların yaklaşık %50’sinde, yumurtalıkların alınması sonucu cerrahi bir müdahale ile menopoza giren hastaların ise %90’ında görülüyor.
İlk yıl hekime görünmek çok önemli
Menopoza girer girmez doktora görünmek çok önemlidir. Hasta bir doktor tarafından kontrol edilip gerektiğinde menopoz tedavisinde başlamazsa hormon eksikliğine bağlı olarak riskler oluşabilir. Hormon eksikliğine bağlı olarak orta-uzun vadede idrar yollarında belirti ortaya çıkar. Çünkü vulva, vajen, mesane, üretrada hormon hücreleri vardır. Bu organlarda menopoz sonrası hormon eksikliğine bağlı olarak oluşan organın küçülmesi sonucu ağrılı cinsel ilişki, vulvar kaşıntı, sık idrara çıkma, idrar yaparken yanma gibi şikayetler olabilir.
Bu şikayetlerin menopoz dışında şeker, vulvar kanseri ya da vulvar kanseri öncüsü bozukluk gibi başka nedenlerden de kaynaklanabileceğine dikkat edip araştırılması gerektiğini ve menopoz tedavisinde önce bu hastalıkların konu dışında tutmak gerekir.
En büyük risk kemik erimesi
Uzun süreli hormon eksikliğinde en çok korkulan şeylerden biri kemik erimesidir. Menopoza giren hasta kaybetmesi öngörülen kemik miktarının %70’ini ilk yılda kaybeder. Bu nedenle hastaların menopozun erken dönemlerinde doktora görünmeleri ve kemik erimesi açısından önlem almaları önemlidir. Bugün 60 yaş altındaki kadınlarda menopozdan hemen sonra başlanılırsa tedavilerde kemik erimesi durabiliyor ve kırıklar önlenebiliyor. Ancak yeni kemik yapılması olanaksızdır.
Ayrıca döl yatağı, yumurtalık, vulva kanseri gibi kadın genital yol kanserlerinin ve meme kanserinin görülme oranlarının yaş ile birlikte artığını gösteriyor. Menopoz döneminde tedavi verilse de verilmese de hastanın düzenli olarak her yıl görülüp, ileri yaşta ortaya çıkabilecek sorunlara erken dönemde müdahale edilebilir.
Menopozdaki hastaların farklı uzmanlar tarafından taranması gerekir.
Hastanın her kontrolde fizik tedavi, genel cerrahi, kardiyoloji, dahiliye ve psikiyatri gibi farklı branşlar tarafından da değerlendirilmesi gerekir. Hastaları menopoza bağlı oluşan sorunları açısından uygun bölümlere yönlendirmek. Hastalara birden fazla bilim dalları hakkında yaklaşarak tedavi etmemiz gerekir. Hastalara menopoz ilaçları verip eve göndermemek gerekir. Her hastayı bireysel olarak değerlendirip özgeçmiş ve öyküsüne göre menopoz ve hormon tedavisi açısından risk faktörleri belirlenmelidir. Hastaların kendilerine özgü risk faktörlerine uygun olarak farklı branşların uzmanlarına görünmeleridir. Her hastayı bir bütün olarak ele almak gerekir.
Menopoz bir sona işaret etmez.
Türkiye’deki kadınların ortalama olarak 49-50 yaşında menopoza girdiklerini, dolayısıyla bir kadının hayatının üçte birlik kısmını menopoz içeriyor. Hastanın bu dönemi belli şikayetlere katlanarak yaşamaya çalışması yaşam kalitesini çok ciddi anlamda düşüyor. Menopoz adetten kesilen kadınların şikayetlerine alışarak geçirecekleri bir dönem değil. Her şeyin bir tedavisi vardır. Bu hastalar hala üretken yaşlarındalar ve menopoza bağlı sorunları nedeni ile toplumdan soyutlanmak yerine yaşamlarını aynen sürdürmeleri gerekiyor.
“Menopoz sonrası oluşan sıcak basması, terleme, sinirlilik gibi şikayetler hormon tedavisi ile çok büyük oranda kayboluyor. Ama hastalar genellikle “ilaca başlasam bile belirli bir süre sonra bırakacağım ve bu şikayetler yeniden başlayacak” diye düşünerek hormon tedavisi istemiyor. Bu tamamen yanlış bir düşünce çünkü belli bir dönem ilaç kullanan hastaların ilacı bıraktıktan sonra şikayetleri tekrar başlamıyor.”