Meclis Arşivinden Fotoğraflarla Çanakkale Savaşı

Çanakkale, günümüzden tam 110 yıl önce insanlık tarihinin en şiddetli savaşlarından birine, ardından insanlık tarihinin en görkemli destanına ev sahipliği yaptı. Türk ordusunun eşine az rastlanır zaferi, yalnızca Anadolu’nun değil, bütün insanlığın tarihini değiştirdi. Yüzlerce savaş gemisi ile Çanakkale açıklarına konuşlanan İtilaf Devletleri, Çanakkale Boğazı’ndan rahat bir şekilde geçmeyi, Osmanlı başkenti İstanbul’a sorunsuz bir şekilde ulaşmayı planlıyordu. Bu sayede Çarlık Rusya’sına destek götürebilecek ve I. Dünya Savaşı’nı kendi lehlerine sonuçlandırabileceklerdi. Evet, belki İtilaf Devletleri I. Dünya Savaşı’ndan galip ayrılmayı başardı. Ancak Çanakkale hezimetinden sonra, birkaç yıl daha beklemek zorunda kalacaklardı.

Öte yandan bu tarihi zaferin ardından ortaya çıkan tek önemli gelişme I. Dünya Savaşı’nın sonunun gecikmesi değildi. Türk ordusunun Çanakkale’deki şanlı direnişi, Çarlık Rusya’nın yıkılmasına, Sovyetler Birliği’nin kurulmasına neden olacaktı. Ancak daha önemlisi, Çanakkale Savaşı’nın ardından “Mustafa Kemal” adı önce tüm Anadolu’da ardından tüm dünyada büyük bir efsaneye dönüşecekti…

İtilaf Devletlerine ait “Birleşik Filo” 19 Şubat 1915’te Çanakkale açıklarına ulaştı

İngiliz ve Fransız donanmalarına ait onlarca gemi, Çanakkale’yi topa tutmak için hazırdı. İngiliz ve Fransız komutanlar, Türk ordusunu bozguna uğratacaklarından, kısa süre sonra Çanakkale Boğazı’nı arkalarında bırakarak İstanbul’a doğru yol alacaklarından emindi. Ne de olsa Birleşik Filo, “Queen Elizabeth” “Agamemnon” ve “Lord Nelson” gibi “ölüm makinelerini” bünyesinde barındırıyordu. Onlarca muhrip, kruvazör ve denizaltı, namlusunu Çanakkale’ye çevirmişti…

Eşine az rastlanır bir donanma karşısında Çanakkale’yi savunmak zorunda olan Osmanlı ordusu ise kısıtlı imkânlara sahipti​

Az sayıdaki deniz mayını, en doğru yere konuşlandırılmalıydı, öyle de yapıldı. Kısıtlı sayıdaki topçu bataryaları hiçbir atışı ıskalamamalıydı, ıskalamadı da…

Birleşik Filo’nun 19 Şubat’ta başlayan bombardımanı 17 Mart’a kadar devam etti​

Ancak bu süre zarfında Çanakkale’deki İtilaf Devletleri komutanlarının sinirleri de iyiden iyiye yıpranmıştı. Çünkü günler önce Çanakkale açıklarına gelen donanma, 17 Mart itibarıyla İstanbul’a çok daha uzaktı…

İttilaf Devletleri, 18 Mart’ta bir kez daha saldırıya geçti​

Nusrat Mayın Gemisi


Üstelik bu saldırı, Çanakkale Deniz Savaşı’nın en şiddetli, en vahşi saldırısıydı. Çünkü Türk askerinin benzersiz direnişi ile karşılaşan Birleşik Filo, Çanakkale Boğazı’nı geçmek şöyle dursun, bir adım dahi ilerleyememişti…

Nusrat Mayın Gemisi’nin, boğazın Asya tarafına döşediği mayınlar boğazdan geçmeye yeltenen zırhlıların sonunu getirdi. İngilizlerin HMS Ocean ve HMS Irresistible ile Fransızların Bouvet isimli gemileri, boğazın serin sularına gömüldü.

1915 yılının 18 Mart günü, Türk ordusunun eşine az rastlanır bir zafer kazandığı gün olarak tarihe geçti​

Çanakkale Deniz Savaşı, 18 Mart’ta sona erdi. Çanakkale Boğazı’ndan tek parça halinde geçmenin mümkün olmadığını anlayan İtilaf Devletleri, savaşı karaya taşımaya karar verdiler. Fakat bu defa da Mustafa Kemal isimli Türk subayının dehasını hesaba katmayı unutmuşlardı…

Mustafa Kemal Paşa önderliğindeki Türk askeri, ilk kez 25 Nisan 1915’te Gelibolu Yarımadası’na ayak basan düşman kuvvetlerini bir kez daha bozguna uğrattı​

Çanakkale’yi geçmenin ne denizden ne de karadan mümkün olmadığını, kanlı çarpışmaların ardından anlayan İtilaf Kuvvetleri’ne ait son birlik, 9 Ocak 1916’da Çanakkale’den ayrıldı.

Çanakkale Zaferi, tarihin akışını değiştirdi​

Türk ordusunun tüm dünyayı şaşırtan bu önemli zaferi, I. Dünya Savaşı’nın bir süre daha devam etmesine, Çarlık Rusya’nın yıkılıp Sovyetler Birliği’nin kurulmasına, Britanya İmparatorluğu’nun büyük bir kaosa sürüklenmesine ve daha pek çok önemli olaya sebep oldu. Bir de, tüm dünya bu görkemli zaferin ardındaki en önemli dehayı, Mustafa Kemal’in adını bir daha unutmamak üzere öğrenmiş oldu…

İşte Çanakkale Savaşı’ndan bazı eşsiz fotoğraflar​

1.​

Düşmana ait topu ele geçiren Türk askerleri

2.​

27. Alay’da madalya töreni

3.​

Savaş meydanında keşif yapan Türk subayları

4.​

39. Alay

5.​

Cepheye giden askerler

6.​

Siperde bekleyen 125. Alay askerleri

7.​

Siperden düşmana ateş eden Türk askeri

8.​

Cephe gerisindeki askerler

9.​

Yemek sırası bekleyen askerler

10.​

Çanakkale’den Sirkeci’ye getirilen yaralı Türk askeri

11.​

Anzak sahiline çıkarma yapan İngiliz ve Anzak askerleri

12.​

Gelibolu yamaçlarına gizlenen Anzak askerleri

13.​

Yarasına pansuman yapılan Türk askeri

14.​

Siperlerinde bekleyen Anzak askerleri

15.​

Gelibolu Yarımadası’na hareket eden düşman birlikleri

16.​

Queen Elizabeth zırhlısı

17.​

Anzak askerlerine esir düşen kamuflajlı Türk askeri

18.​

3. Kolordu komutanı Esat Paşa karargah subaylarıyla birlikte

19.​

Yaralı arkadaşını taşıyan Anzak askeri

20.​

Hastanede tedavi gören yaralı askerler

21.​

Atışa hazırlanan Türk topçusu

22.​