1.2. KemikleĢme (Ossificasyon)
Embriyonel dönemde ve doğumdan sonra bağ doku ve kıkırdak dokunun kemiğe
dönüĢmesine, kemikleĢme (ossificasyon) denir. KemikleĢme intrauterin (anne karnında)
hayatın 7.- 12. haftalarda baĢlar ve 20-25 yaĢlarında yavaĢlayarak tamamlanır. YetiĢkin
iskeleti kaynağını, fibröz zarlar ve hyalin kıkırdaktan alır. KemikleĢme iki Ģekilde olur.6
Bağ Dokusu Kaynaklı KemikleĢme: Kemiğin, direkt olarak embriyonel
dönem bağ dokusu olan mezenĢim dokusu üzerinden oluĢmasıdır. Bu
kemikleĢme Ģekline, intramembranöz ossificasyon denir. Yassı kemiklerde bu
Ģekilde kemikleĢme görülür.
Kıkırdak Dokusu Kaynaklı KemikleĢme: Kemiğin, bağ dokudan hyalin
kıkırdağa dönüĢüp daha sonra oluĢmasıdır. Bu kemikleĢme Ģekline,
intrakartilaginöz ossificasyon denir. Uzun ve kısa kemiklerde bu Ģekilde
kemikleĢme görülür.
Resim 1.4: KemikleĢme
KemikleĢmenin baĢladığı odağa, ossifikasyon merkezi denir. Ossifikasyon merkezi
kemik tiplerinde farklılıklar göstermektedir.
Uzun Kemiklerde KemikleĢme: Uzun kemiklerde kemikleĢme, anne karnında
baĢlar ve doğumdan sonra devam eder. Bu nedenle iki kemikleĢme odağı söz
konusudur. Bunlardan, doğumdan önce kemiğin cisminin (diafiz) ortasında
beliren ilk odağa, primer kemikleĢme merkezi denir. Doğumdan sonra
kemikleĢmenin gerçekleĢtiği epifize yakın (metafizdeki) yerdeki ikinci odağa da
sekonder kemikleĢme merkezi denir. Burada bulunan hyalin kıkırdak sürekli
çoğalarak kemiğin boyuna büyümesini sağlar. Sekonder kemikleĢme
merkezlerindeki kemikleĢmenin sona erme zamanı kemiğe göre farklılık
gösterir. YaĢ tayininde bu özellikten yararlanılır. Sekonder kemikleĢme
merkezinde büyümenin devam ettiği faal kıkırdak bölüme, epifiz kıkırdağı
(büyüme çizgisi) denir. Bu kıkırdak 20-25 yaĢlarında kemikleĢerek epifiz ve
diafiz birbirine bağlanır.
Yassı Kemiklerde KemikleĢme: Direkt bağ dokudan kemiğe dönüĢür.
Kemiklerin orta kısımlarındaki kemikleĢme noktalarından baĢlayarak çevreye
doğru kemikleĢmeye devam ederler.
Kısa Kemiklerde KemikleĢme: Hyalin kıkırdaktan kemiğe dönüĢür.
KemikleĢme, kemiğin bir merkezinden baĢlayarak devam eder.
Embriyonel dönemde ve doğumdan sonra bağ doku ve kıkırdak dokunun kemiğe
dönüĢmesine, kemikleĢme (ossificasyon) denir. KemikleĢme intrauterin (anne karnında)
hayatın 7.- 12. haftalarda baĢlar ve 20-25 yaĢlarında yavaĢlayarak tamamlanır. YetiĢkin
iskeleti kaynağını, fibröz zarlar ve hyalin kıkırdaktan alır. KemikleĢme iki Ģekilde olur.6
Bağ Dokusu Kaynaklı KemikleĢme: Kemiğin, direkt olarak embriyonel
dönem bağ dokusu olan mezenĢim dokusu üzerinden oluĢmasıdır. Bu
kemikleĢme Ģekline, intramembranöz ossificasyon denir. Yassı kemiklerde bu
Ģekilde kemikleĢme görülür.
Kıkırdak Dokusu Kaynaklı KemikleĢme: Kemiğin, bağ dokudan hyalin
kıkırdağa dönüĢüp daha sonra oluĢmasıdır. Bu kemikleĢme Ģekline,
intrakartilaginöz ossificasyon denir. Uzun ve kısa kemiklerde bu Ģekilde
kemikleĢme görülür.
Resim 1.4: KemikleĢme
KemikleĢmenin baĢladığı odağa, ossifikasyon merkezi denir. Ossifikasyon merkezi
kemik tiplerinde farklılıklar göstermektedir.
Uzun Kemiklerde KemikleĢme: Uzun kemiklerde kemikleĢme, anne karnında
baĢlar ve doğumdan sonra devam eder. Bu nedenle iki kemikleĢme odağı söz
konusudur. Bunlardan, doğumdan önce kemiğin cisminin (diafiz) ortasında
beliren ilk odağa, primer kemikleĢme merkezi denir. Doğumdan sonra
kemikleĢmenin gerçekleĢtiği epifize yakın (metafizdeki) yerdeki ikinci odağa da
sekonder kemikleĢme merkezi denir. Burada bulunan hyalin kıkırdak sürekli
çoğalarak kemiğin boyuna büyümesini sağlar. Sekonder kemikleĢme
merkezlerindeki kemikleĢmenin sona erme zamanı kemiğe göre farklılık
gösterir. YaĢ tayininde bu özellikten yararlanılır. Sekonder kemikleĢme
merkezinde büyümenin devam ettiği faal kıkırdak bölüme, epifiz kıkırdağı
(büyüme çizgisi) denir. Bu kıkırdak 20-25 yaĢlarında kemikleĢerek epifiz ve
diafiz birbirine bağlanır.
Yassı Kemiklerde KemikleĢme: Direkt bağ dokudan kemiğe dönüĢür.
Kemiklerin orta kısımlarındaki kemikleĢme noktalarından baĢlayarak çevreye
doğru kemikleĢmeye devam ederler.
Kısa Kemiklerde KemikleĢme: Hyalin kıkırdaktan kemiğe dönüĢür.
KemikleĢme, kemiğin bir merkezinden baĢlayarak devam eder.