F
Fenerbahçe
Ziyaretçi
Ziyaretçi
Bir kişiyi övmek ve genellikle karşılığında yardım istemek için yazılan şiir türüdür.
Kaside ilk olarak Arap edebiyatında panayırlarda okunmuştur.
Kasidenin ilk mısrası kendi arasında kafiyelidir. ( aa ba ca da ea )
Beyit sayısı 31-99 arasında değişir. Kasideler 2 şekilde adlandırılır:
*İşlediği konu adıyla
*Redife göre
Münacaat = Allah'ın büyüklüğünü, onun kapısında kulun aczini ve bu yüce kudretin sahibine yakarışı anlatan kasidelerdir.
Naat = Hz. Muhammedi öven kaside türüdür. Ayrıca devlet büyükleri de övülmüştür.
Tevhid =Allahın birliğini ve yüceliğini anlatan kaside türüdür.
Kasideler 6 bölümden oluşur:
1-Nesib (Teşbib) =Kasidenin başındaki gazel olarak adlandırılır. Konu olarak şairin kendi halini anlattığı ve aşk ızdırabına teselli aradığı bölümdür. Teşbib, "ateş yakmak" anlamına geldiğinden burada sevgilisini anar ve duygu coskunlugunu burada yansıtır.
Acı, eza, cefa yanında; zevk, neşe, tabiat ve güzelliklerin anlatıldığı, betimlemelerin yapıldığı bölüme nesib denir.
Nesib bölümüne göre adlandırılan kasideler şunlardır :
a) BAHARİYE = Nesib bölümünde baharın anlatıldığı kasidelerdir.
b) ŞİTAİYE = Nesib bölümünde kışın anlatıldığı kasidelerdir.
c) TEMMUZİYE = Nesib bölümünde yazdan ve sıcaktan bahseden kasidelerdir.
d) RAMAZANİYE = Ramazan dolayısıyla yazılan kasidelerdir.
e) İYDİYE = Bayramlarda sunulan kasidelerdir.
f) NEVRUZİYE = Nevruz dolayısıyla yazılan kasidelerdir.
g) RAHŞİYE = Nesib bölümünde atın anlatıldığı kasidelerdir.
h) HAMMAMİYE =
Nesib bölümünde hamamın anlatıldığı kasidelerdir.
Rediflerine göre adlandırılan kasideler şunlardır :
VERDİYE (GÜL) = Nesib bölümünde mısralarda gül sözcüğü tekrarlanır.
SÜNBÜLİYE = Nesib bölümünde sünbül sözcüğü tekrarlanır.
ŞEMSİYE ( GÜNEŞ ) = Nesib bölümünde şems sözcüğü tekrarlanır.
KELAMİYE ( SÜHAN ) = Nesib bölümünde sözü konu alan, sözün öneminden bahseden kasidelerdir.
KALEMİYE = Nesib bölümünde kalemin niteliklerini konu alan kasidelerdir.
Not = İçinde teşbib gazel bulunmayan kasidelere mahdûd kaside denir.
2) Girizgâh = Bir ya da birkaç beyitin bulunduğu bölümdür. Burada medhiyye bölümüne giriş yapılır.
3) MEDHİYYE = Kasidenin asıl yazılış amacının açıklandığı bölümdür. Makamda bulunan kişinin o makamla ilgili erdemlerin en yücesine sahip olduğu söylenir. Anlatılan kişi bu özelliklere sahip olmasa bile şair yine över ve makam sahibini öyle olması için teşvik eder.
4) TEGAZZÜL = Kaside içinde gazel söylemek demektir. Bazen başında bazen de sonunda yer alabilir. Her kasidede bulunmayabilir.
5) FAHRİYYE = Bu bölümde şair, ne kadar ince ve hünerli olduğunu ima eder.
Bu bölümde şair mahlasını söylediğinden bu bölümde yer alan beyite taç beyit denir.
6) DU'Â = Övülen devlet adamının, büyüğünün ömrünün uzun olması, zaferlerinin devamlı olması için du'ânın yer aldığı bölümdür.
Kaside ilk olarak Arap edebiyatında panayırlarda okunmuştur.
Kasidenin ilk mısrası kendi arasında kafiyelidir. ( aa ba ca da ea )
Beyit sayısı 31-99 arasında değişir. Kasideler 2 şekilde adlandırılır:
*İşlediği konu adıyla
*Redife göre
Münacaat = Allah'ın büyüklüğünü, onun kapısında kulun aczini ve bu yüce kudretin sahibine yakarışı anlatan kasidelerdir.
Naat = Hz. Muhammedi öven kaside türüdür. Ayrıca devlet büyükleri de övülmüştür.
Tevhid =Allahın birliğini ve yüceliğini anlatan kaside türüdür.
Kasideler 6 bölümden oluşur:
1-Nesib (Teşbib) =Kasidenin başındaki gazel olarak adlandırılır. Konu olarak şairin kendi halini anlattığı ve aşk ızdırabına teselli aradığı bölümdür. Teşbib, "ateş yakmak" anlamına geldiğinden burada sevgilisini anar ve duygu coskunlugunu burada yansıtır.
Acı, eza, cefa yanında; zevk, neşe, tabiat ve güzelliklerin anlatıldığı, betimlemelerin yapıldığı bölüme nesib denir.
Nesib bölümüne göre adlandırılan kasideler şunlardır :
a) BAHARİYE = Nesib bölümünde baharın anlatıldığı kasidelerdir.
b) ŞİTAİYE = Nesib bölümünde kışın anlatıldığı kasidelerdir.
c) TEMMUZİYE = Nesib bölümünde yazdan ve sıcaktan bahseden kasidelerdir.
d) RAMAZANİYE = Ramazan dolayısıyla yazılan kasidelerdir.
e) İYDİYE = Bayramlarda sunulan kasidelerdir.
f) NEVRUZİYE = Nevruz dolayısıyla yazılan kasidelerdir.
g) RAHŞİYE = Nesib bölümünde atın anlatıldığı kasidelerdir.
h) HAMMAMİYE =
Nesib bölümünde hamamın anlatıldığı kasidelerdir.
Rediflerine göre adlandırılan kasideler şunlardır :
VERDİYE (GÜL) = Nesib bölümünde mısralarda gül sözcüğü tekrarlanır.
SÜNBÜLİYE = Nesib bölümünde sünbül sözcüğü tekrarlanır.
ŞEMSİYE ( GÜNEŞ ) = Nesib bölümünde şems sözcüğü tekrarlanır.
KELAMİYE ( SÜHAN ) = Nesib bölümünde sözü konu alan, sözün öneminden bahseden kasidelerdir.
KALEMİYE = Nesib bölümünde kalemin niteliklerini konu alan kasidelerdir.
Not = İçinde teşbib gazel bulunmayan kasidelere mahdûd kaside denir.
2) Girizgâh = Bir ya da birkaç beyitin bulunduğu bölümdür. Burada medhiyye bölümüne giriş yapılır.
3) MEDHİYYE = Kasidenin asıl yazılış amacının açıklandığı bölümdür. Makamda bulunan kişinin o makamla ilgili erdemlerin en yücesine sahip olduğu söylenir. Anlatılan kişi bu özelliklere sahip olmasa bile şair yine över ve makam sahibini öyle olması için teşvik eder.
4) TEGAZZÜL = Kaside içinde gazel söylemek demektir. Bazen başında bazen de sonunda yer alabilir. Her kasidede bulunmayabilir.
5) FAHRİYYE = Bu bölümde şair, ne kadar ince ve hünerli olduğunu ima eder.
Bu bölümde şair mahlasını söylediğinden bu bölümde yer alan beyite taç beyit denir.
6) DU'Â = Övülen devlet adamının, büyüğünün ömrünün uzun olması, zaferlerinin devamlı olması için du'ânın yer aldığı bölümdür.