Hadislerde Duanın Adabı
1- Besmele ile başlamak: Resulullah (s.a.a) şöyle buyurmuştur: "Bismillahirrahmanirrahim ile başlayan dua reddedilmez."
2- Muhammed ve Ehlibeytine salâvat göndermek: İmam Ali (a.s) şöyle buyurmuştur: "Her dua Muhammed’e ve Al-i Muhammed’e salâvat göndermedikçe göklerden örtülüdür."
3- Masumları aracı kılmak: Masumların (a.s) duasında şöyle buyrulmaktadır: "Allah'ım! Eğer günahlarım senin nezdinde yüzsuyumu dökmüşse ve senden duamı engellemişse o halde Muhammed’e ve Al-i Muhammed’e salâvat gönder. Onların yüzü suyu hürmetine ya Rabbi dualarımı kabul et."
4- Yalvarıp, sızlanmak: "Yüce Allah, Musa’ya (a.s) şöyle vahyetmiştir: Ey Musa! Bana dua edince korku, panik ve endişe ile dua et, yüzünü yere sür, bedeninin değerli organlarıyla karşımda secdeye kapan, karşımda horluk ve tevazu içinde dur ve benimle münacat ettiğinde haşyetle korkan bir kalple münacatta bulun."
5- Öncelikle başkaları için dua etmek: Resulullah (s.a.a) şöyle buyurmuştur: "Sizden biri dua edince herkes için dua etsin. Zira bu dua icabete daha yakındır, her kim kendisine dua etmeden önce kardeşlerinden kırk kişi için dua ederse, o dua hem onlar, hem de kendisi hakkında müstecap olur."
6- Israr etmek: İmam Ali (a.s) şöyle buyurmuştur: "Allah’tan dilemekte ısrarlı ol ki rahmet kapıları yüzüne açılsın."
7- Toplu dua etmek: İmam Sadık (a.s) şöyle buyurmuştur: "Kırk kişi bir araya gelir ve herhangi bir şey hakkında Allah’a dua ederse mutlaka icabet edildiği bir halde ayrılırlar."
Demek ki dualarımızın kabul olmayışının nedeni, bizim kendimizden kaynaklanmaktadır, yüce Allah'tan değil. O sonsuz zenginlik sahibidir, verdikçe de hazinesinden zerre kadar eksilmez, diğer taraftan kerim Allah'tır. Fakat kullarda eksiklik olduğundan bazen vermemektedir.
Bu yüzden işlerin üç kısma ayrıldığı söylenmiştir:
1- Dua etmeden bile verilecek olan; bu durumda kul ister dua etsin, isterse de etmesin yüce Allah onu kuluna verecektir.
2- Dua etse bile verilmeyecek olan; ne kadar dua ederse etsin yine de verilmeyecek olan şeyler.
3- Dua ettiği takdirde verilmesinde maslahat olan ve edilmediği takdirde verilmeyen şeyler.
Öyleyse hep dua etmeliyiz ve hangi kısımdan olduğunu bilmesek dahi her şeyimizi Allah'tan istemeliyiz, zira Hz. Musa'ya buyuruyor:
"Ey Musa! Tuzunu dahi benden iste." Kabul edilmese ve istediklerimiz verilmese de yine duadan vazgeçmemeli ve hayrımıza olanın bu olduğuna inanmalıyız.
Aslında istediklerimizin verilip verilmemesi o kadar da önemli değil, çünkü dua Allah'a yaklaşmak için en güzel ve en etkili yolların başında gelmektedir. Önemli olan bizim dua etmemiz ve Allah'la sürekli irtibat halinde olmamızdır.
Hadislerde buyrulduğu ve Peygamberimiz (s.a.a) ile masumların (a.s) sünnetinde olduğu gibi, her duadan sonra semaya kalkan ellerimizi yüzümüze çekelim, çünkü Allah'ın lütfü bu ellere cevap vermiştir. Hiç Allah'a doğru uzanan eller boş geri döner mi?
Mutlaka Allah doldurup da göndermiştir, öyleyse yüzümüze, başımıza sürmeliyiz.
Hep uzak olsam da Sen yanımdaydın,
Bütün benliğime nûrunu yaydın;
Seninle olunca günlerim aydın,
Aç kapını, tut elimden ben geldim!
Kulluğum başımda billurdan bir tâç
Kullukla erilmez payeye erdim.!
Kapında bu benden hep Sana muhtaç;
Aç kapını, tut elimden ben geldim!
1- Besmele ile başlamak: Resulullah (s.a.a) şöyle buyurmuştur: "Bismillahirrahmanirrahim ile başlayan dua reddedilmez."
2- Muhammed ve Ehlibeytine salâvat göndermek: İmam Ali (a.s) şöyle buyurmuştur: "Her dua Muhammed’e ve Al-i Muhammed’e salâvat göndermedikçe göklerden örtülüdür."
3- Masumları aracı kılmak: Masumların (a.s) duasında şöyle buyrulmaktadır: "Allah'ım! Eğer günahlarım senin nezdinde yüzsuyumu dökmüşse ve senden duamı engellemişse o halde Muhammed’e ve Al-i Muhammed’e salâvat gönder. Onların yüzü suyu hürmetine ya Rabbi dualarımı kabul et."
4- Yalvarıp, sızlanmak: "Yüce Allah, Musa’ya (a.s) şöyle vahyetmiştir: Ey Musa! Bana dua edince korku, panik ve endişe ile dua et, yüzünü yere sür, bedeninin değerli organlarıyla karşımda secdeye kapan, karşımda horluk ve tevazu içinde dur ve benimle münacat ettiğinde haşyetle korkan bir kalple münacatta bulun."
5- Öncelikle başkaları için dua etmek: Resulullah (s.a.a) şöyle buyurmuştur: "Sizden biri dua edince herkes için dua etsin. Zira bu dua icabete daha yakındır, her kim kendisine dua etmeden önce kardeşlerinden kırk kişi için dua ederse, o dua hem onlar, hem de kendisi hakkında müstecap olur."
6- Israr etmek: İmam Ali (a.s) şöyle buyurmuştur: "Allah’tan dilemekte ısrarlı ol ki rahmet kapıları yüzüne açılsın."
7- Toplu dua etmek: İmam Sadık (a.s) şöyle buyurmuştur: "Kırk kişi bir araya gelir ve herhangi bir şey hakkında Allah’a dua ederse mutlaka icabet edildiği bir halde ayrılırlar."
Demek ki dualarımızın kabul olmayışının nedeni, bizim kendimizden kaynaklanmaktadır, yüce Allah'tan değil. O sonsuz zenginlik sahibidir, verdikçe de hazinesinden zerre kadar eksilmez, diğer taraftan kerim Allah'tır. Fakat kullarda eksiklik olduğundan bazen vermemektedir.
Bu yüzden işlerin üç kısma ayrıldığı söylenmiştir:
1- Dua etmeden bile verilecek olan; bu durumda kul ister dua etsin, isterse de etmesin yüce Allah onu kuluna verecektir.
2- Dua etse bile verilmeyecek olan; ne kadar dua ederse etsin yine de verilmeyecek olan şeyler.
3- Dua ettiği takdirde verilmesinde maslahat olan ve edilmediği takdirde verilmeyen şeyler.
Öyleyse hep dua etmeliyiz ve hangi kısımdan olduğunu bilmesek dahi her şeyimizi Allah'tan istemeliyiz, zira Hz. Musa'ya buyuruyor:
"Ey Musa! Tuzunu dahi benden iste." Kabul edilmese ve istediklerimiz verilmese de yine duadan vazgeçmemeli ve hayrımıza olanın bu olduğuna inanmalıyız.
Aslında istediklerimizin verilip verilmemesi o kadar da önemli değil, çünkü dua Allah'a yaklaşmak için en güzel ve en etkili yolların başında gelmektedir. Önemli olan bizim dua etmemiz ve Allah'la sürekli irtibat halinde olmamızdır.
Hadislerde buyrulduğu ve Peygamberimiz (s.a.a) ile masumların (a.s) sünnetinde olduğu gibi, her duadan sonra semaya kalkan ellerimizi yüzümüze çekelim, çünkü Allah'ın lütfü bu ellere cevap vermiştir. Hiç Allah'a doğru uzanan eller boş geri döner mi?
Mutlaka Allah doldurup da göndermiştir, öyleyse yüzümüze, başımıza sürmeliyiz.
Hep uzak olsam da Sen yanımdaydın,
Bütün benliğime nûrunu yaydın;
Seninle olunca günlerim aydın,
Aç kapını, tut elimden ben geldim!
Kulluğum başımda billurdan bir tâç
Kullukla erilmez payeye erdim.!
Kapında bu benden hep Sana muhtaç;
Aç kapını, tut elimden ben geldim!