Günün Tablosu

Olympos

Luigi Sabatelli / 1819-25 / Fresk / Palatina Galerisi / Floransa​

Sağ köşede savaş tanrısı Ares. Yanında gördüğümüz güzellik tanrıçası Aphrodite, sarıldığı çocuk Hermes'ten olan oğlu Eros ve kocası Hephaistos.

Baş tanrı Zeus tahtında tam ortada, sağında göze çarpan Athena var. Her zamakinin aksine tam teçhizatlı savaş kimliğinde değil. Sağında Hermes ve biraz altında tridentiyle Poseidon duruyor.

Zeus'un sol alt çaprazında yakışıklı Apollon ve sağında tahtıyla Hera.

Ve Bellerophon. O burada değil ama Olympos'ta olabilmek için hep can attı...​

Dirck van Delen / 1652 / Yağlıboya / Rijks Müzesi / Amsterdam​

Protestanlığa uygun şekilde, kapalı ve sade kıyafetlerle gösterilmiş 5 kadın.

Kadınlardan biri sağda bahçe kapısından geliyor, elinde çelenk yapımı için topladığı çiçeklerle.

Masada çiçekten çelenk yapımı için kullanacakları malzemeler var. O dönem bu çelenkler evlilikle alakadardı.

Resmin tam ortasında, sağ ve solda duvara asılı iki aile büyüğünün portresi var.

Soldaki kadının arkasında görülen nergisler, ilahi aşk ve ölümün sembolü.

Nergislerin önünde bir müzik aleti olan Klavikord var.

Üzerinde şöyle yazıyor;
"CVM TIBI DIVITIAE SVPERANT IN FINE SE[NECTAE] // MVNIFICVS FACITO VIVAS, NON PARCVS AMIC[IS]'"

"Ruhsal servetiniz Tanrı sevgisiyle ödüllendirilecektir."​

Zeus olayı tahtından izliyor.

Zeus'un üstünde tırpanlı yaşlı adam figürü zaman alegorisi ve alt tarafında kornukopiyasıyla Pan var, barışla beraber gelecek olan bolluğun simgesi.

Tablonun orta kısmına yakın yerde biraz üstte, Hera, ve Afrodit'in oğlu Eros, güvercinleri dünya küresine bağlıyorlar. Marie de Medici'nin Avrupa'da kurmayı tahayyül ettiği barışla alaklı bir alegorik. Ve hemen yanlarında Zeus'a dileğinin gerçekleşmesini ister gibi bir şekilde bakar halde betimlenen Fransa kraliçesi Marie de Medici...

Athena ve Apollon tablonun orta alt kısmında kötülükleri mağlup ediyor. Ares'te yanlarında. Savaş kıyafetleriyle.

Kötülük alegorileri ise, geçimsizlik, nefret, korku ve kıskançlık. Ateş ve yılan atribüleriyle "kötü" oldukları belirli.​

Sol köşede duvara boydan boya asılı halılar, gelecek soğuktan korunmak için gerekirse kapatılıyor.

17. yüzyılda Hollanda'da zengin ailelerin evinde sol alt köşedeki çalıştırılan siyahi çocuklardan görmek doğal.

Kapı ardında evin hanımı sofra hazırlığında. Şakağındaki siyah leke cinsel yolla bulaşan hastalık geçirdiğini anlatıyor.

Şömine üstünde duran "Ölüm büstü" ve altında yazan "disciti mori", "hayatın zevkleri geçici" , "ölüm nihai zafer" manasında. Sağında Aphrodite ve putto, okunu sivrilten Eros ve bebek Dionysos.

Şömine önünde resmi çizen Jan Steen ayakta, Elephant biralarının sahibi Gerrit Schouten ise oturuyor. Şömine üstündeki filli tablo Jan Steen'in Shouten'e yaptığı bir jest.

Şöminenin solunda Schouten'in oğlu gümüş tabakta limon sunuyor. İklim şartlarına göre bazı çeşitleriyle yıl boyu meyve veren limon bereket ve bolluk sembolü.

Tablonun solunda bir müzik aleti olan Harpiskord üzerinde "Müzik endişeyi defeder." yazıyor.

Altta ayak sobası var, o da simgesel bir manada, sevgilinin arzusunu sürekli tutmakla alakadar.​

Sol alt köşede dizlerinin üzerine çökmüş, çamurdan insan figürleri yapan kişi Prometheus ve yaptığı insan heykellerini parçalayan da muhtemelen Zeus.

Tablonun ortasında antik Yunan tanrı heykeline benzer bir heykel var. Ovidius, Prometheus'un yaptığı figürlerin tanrılara benzediği için tepki aldığını söyler.

Prometheus'un, ateşi tanrılara ait olan güneş arabasından çaldığı söylenir öyküde. Bu, sağ üst köşede bulutun içinde betimlenmiş.

Prometheus, çaldığı ateşle cansız heykellere dokunur ve onlara hayat verir. Bu işlemi yaparken Athena'dan yardım alır. Sağ alt köşede Prometheus, bir heykele can veriyor fakat bu heykelin Athena olduğuna dair herhangi bir atribü olmadığından bazı kaynaklarda bu canlanan kadının Pandora olduğu geçiyor.

Sağ orta köşede Prometheus'u tanrılar katına götüren, muhtemelen Athena.​

Oturan kadının elindeki tarak, saflığı simgeliyor.

Küçük köpek sadakatle alakadar.

Ev dekorasyonu ve eşyalar ve de giysiler dönemin üst sınıfına uygun. Varlıklı bir ailenin evi.

Ortadaki kadının çıplak ayağı ve ayağın terliğe doğru kayması cinsel mana taşıyor.

Sağ alt köşedeki sürahi temizlik adına, yüz yıkamak için var. Bu da saflığa dönüşü simgeliyor.

Sağ köşedeki kadının evin kahyası olduğunu düşündürecek atribü, belinde asılı bir deste anahtar.

Tabloya adını veren davetsiz misafir, sağ köşedeki subay. Protestan
Hollanda'da bir erkeğin kadının yatak odasına girmesi hoş bir durum değildir.

Koltuk üzerindeki kırmızı kıyafet tutkuyu simgeliyor.

Ve yarısı erimiş, sönük mum hayatın geçici olduğunu anlatıyor. Vanitas resim geleneğinin olmazsa olmaz ögelerinden biridir ayrıca.​

Uzun zaman boyunca II Sodoma'ya ait olduğu sanılan tablonun son araştırmalarda Leonardo'ya ait olduğu kesinleşti.

Leonardo öldüğünde henüz bitmemiş olan resmi, öğrencisi Gian Giacomo Caprotti da Oreno tamamlamıştır.

Tabloda, arka planda nehir, köprü ve yapılar muhtemelen Floransa'yı tasvir etmekte.

Kuğu, Zeus.

Leda, Aitolia kralının kızı ve kuğunun Zeus olduğunu bilmeden ona sevgi gösteriyor. Rönesans geleneği olarak kontraposto duruşunda betimlenmiş.

Leda'nın aynı gece ilişkiye girdiği Zeus ve kocasından olma erkek evlatları, Kastor ve Polydeukes, annelerinin yanında.

Kastor ve Polydeukes, kardeşlik ve dostluğun simgeleridir.

Bazan, Zeus'un delikanlıları manasına gelen Dioskur olarak adlandırılırlar.​

Okuyan adam ve İplik Eğiren Kadın

Domenicus van Tol / 1660 / Yağlıboya / Rijks Müzesi / Amsterdam​

Sol köşedeki bir demet havuç ve bir adet lahana, muhtemelen ertesi günkü yemek için kullanılacak.

Kadının kullandığı çıkrığa bakılırsa, kişisel ihtiyacın dışında, para kazanmak amacında kullanılıyor gibi.

Adamın çözülmüş vaziyetteki ayakkabı bağcıkları, ev ortamının rahatlığını destekliyor.

Sağ dip köşedeki midye kabukları, yemeğin yenmiş olduğunu gösteriyor.

Tablonun farklı yerlerinde, ayak sobası, sönük mum, şamdan ve ciltli dua kitabı, el feneri, körük, soğan gibi bir evde olması gereken standart malzemeler mevcut.​

Sol köşede Hera'nın kutsal hayvanı olan tavus kuşunun kuyruğuna yerleştirdiği Argos'un yüz gözü.

Hera'nın habercisi Iris, Argos'un kesik başını tutarak gözleri tavus kuşunun kuyruğuna yerleştirmesinde tanrıçaya yardımcı oluyor.

Sağ alt köşede Yüz Gözlü Dev Argos'un cansız bedeni.

Iris ve tanrıçanın ardında görülen gökkuşağı, cennet ve cehennem arasındaki yolu simgeliyor.​

Tuvalet (Hazırlık)

François Boucher / 1742 / Yağlıboya / Thyssen-Bornemisza Müzesi / Madrid​

Hazırlık yapan genç kadının sağındaki temiz fincanlar henüz sabah kahvesinin içilmediğini gösteriyor.

Şöminenin önünde fırça, körük ve yelpaze gibi nesneler var.

Kadın çorabını bağlarken bir yandan oda hizmetçisinin kendisine gösterdiği şapkalardan birini beğenip seçim yapmaya çalışıyor.

Sağ köşede yatağı gizlemeye yarayan bir Çin işi desenli paravan ve arkasında da asılı bir portre var, bu portre de muhtemelen kadının portresi.

Kıyafetler ve eşyalar Fransız Rokoko tarzını yansıtmakta.​

Ev içi

Alman Ustalar / 1775-80 / Yağlıboya / Metropolitan Sanat Müzesi / New York​

Sol üst köşedeki kabartma ve puttolar güzel sanatları temsil eden figürler.

Kabartma altındaki açık kapıdan görünen portre evin beyi ya da aile büyüklerinden birinin portresi.

Oturuk vaziyette dantel işleyen kadın evin hanımı, ayakta duran ve pencere önündeki düzenek yardımıyla yumak yapan genç kız annesine örgü ipliği hazırlamakta. Kadınların giydiği peruk ve şapkalar, dantelli kol ve yakalar ve kabarık etekler dönemim modasını uygun kıyafetler.

Ortadaki açık kapıdan görünen, şömine üzerindeki heykel ve büste bakarak çizim yapan genç adam evin muhtemelen oğlu. Tablonun yapıldığı dönemde güzel sanatlarla pratik açıdan ilgilenmek saygınlıkla eşdeğerdi.

Sağ köşedeki yaşlıca adam ailenin babası. Kitabı tutuş ve boştaki elinin şekli, odadakilerin duyacağı tonda bir şey okuduğunu gösteriyor. Arkasındaki kitaplara bakılacak olunursa, mevki olarak yüksek birisi.
​

Hera, Zeus'un hem kardeşi hem de karısıdır. Titan soyundan gelir ve 12 Olympos tanrısı arasında yer alır. Çok sevilen bir figür değildir. İnatçı, haset, kavgacı ve kinci bir karaktere sahiptir. Hera vaktinin büyük bölümünü Zeus'un çapkınlıklarını ortaya çıkartmaya, Zeus'un ilişkisi olan kadınları veya onlardan doğan çocukları cezalandırmaya ayırır. Oluşan karakterinde Zeus'un payı vardır. Zeus ile olan evliliğinde Hera, birçok sadakatsizliğe uğramış olmasına karşın kadınların, evliliğin ve doğumun tanrıçası olarak bilinir.

Hera'nın 4 evladı vardır. Oğulları Ares ve Hephaistos'la, kızları Hebe ve Eileithyia.

Hera, baş tanrının karısı olarak hemen her zaman başında bir diadem veya taç ve elinde de bir asayla, bakımlı bir kadın olarak ve değerli takılarıyla gösterilir fakat Hera'nın tanınmasını sağlayan şey bu atribülerden ziyade, sürekli yanında olan tavus kuşudur.

Zeus çapkındır. Hera, kocasını lo'yla yaşadığı kaçamak sırasında yakalar ve Zeus karısının hışmından korumak için lo'yu beyaz bir ineğe çevirir. Hera beyaz inek lo'yu kendine hediye olarak ister ve başına da nöbetçi olarak Argos'u diker.

Zeus, lo'yu Hera'nın elinden almak için önce Argos'u egale etmesi gerektiğini bilir ve onu oyalaması için habercisi Hermes'i gönderir.

Hermes lafazandır. Güzel konuşur, tatlı dillidir ve kendini dinleyeni hemen kandırır. Çok güzel lir ve flüt çalar. Hikayeye göre Hermes, Argos'u anlattığı hikaye ve müziğiyle büyüler ve uykuya dalmasını sağlar, uyuyan Argos'un başını keser.

* * *

Hermes ve Argos

Jacob Jordaens ve Jan Wildens / 1640 / Yağlıboya / Norton Simon Müzesi / Pasadena​

Bekçi Argos sol köşede.

Hermes, kavalıyla Argos'a doğru yaklaşıyor ve birazdan onu uyutacak.

Hermes Argos'a yaklaşmadan evvel onu belli edecek atribülerinden, asası ve kanatlı başlığından arınmış halde resmedilmiş.

Sağ köşede Zeus'un beyaz bir ineğe dönüştürdüğü lo yer alıyor.​