Yaşam Alanları
Bir canlı türünün yaşamını sürdürdüğü beslendiği büyüdüğü ve uyum sağladığı alana habitat veya yaşam alanı denir. Canlılar yaşamını sürdürmek için bulundukları ortama uyum sağlamak zorundadırlar. Bu nedenle her canlı türünün habitatı aynı değildir. Her canlının farklı bir yaşam alanı yani habitatı vardır. Bu yaşam alanları canlının yapısına ve özelliklerine uygun olmalıdır.
Canlılar hayatlarını sürdürebilmek için uygun ortamlara ihtiyaç duyar.
Uygun ortam şartları;
* Canlıların beslenip büyüyebilmelerini
* Düşmanlarından korunabilmelerini
* Çoğalıp yeni bireyler oluşturabilmelerini
* Doğal hayatlarını sürdürebilmelerini sağlamalıdır.
Canlılar kendilerine bu şartları sağlayan ortamlarda yaşayabilir.
Farklı Yaşam Alanları
Etrafımızda birçok canlının yaşam alanı vardır. Her ağaç canlılar için beslenme ve yaşama alanıdır. Ağacın gövdesine yuva yapan bir kuş burada beslenir yavrularını büyütür ve barınır. Ağacın dibindeki yaprakların altları tırtıl kırkayak ve başka canlılar için yaşam alanıdır.
Toprak üzerinde bitkiler mantarlar ve mikroskobik canlılar yaşar. Çevremizdeki bir su birikintisi içinde hiç canlı yokmuş gibi görünür. Ancak bu su birikintisinde milyonlarca mikroskobik canlı barınabilir.
Evimizin ya da okulumuzun bahçesi küçük bir yaşam alanıdır. Parklar ormanlar göl nehir ve bunların etrafları canlılar için çok daha geniş yaşam alanlarıdır. Büyük yaşam alanlarındaki canlı çeşitliliği çok fazladır.
Parkta bitki çeşitliliği fazla olabilir. Değişik çiçek türleri çiçeklere konan arılar kelebekler ağaçlara konan kuşlar buradaki canlı çeşitliliğini artırır.
Ormanlar çok farklı canlıların yaşam alanıdır. Özellikle tropikal ormanlar canlı çeşitliliğinin en fazla olduğu yerlerdir. Buralarda değişik kus türleri köstebek ayı kurt geyik tavsan yılan gibi farklı canlılar yaşar.
Göl ve dereler ise nilüfer saz gibi su bitkileri ve sazan kurbağa alabalık ve ördek gibi canlılar için yaşam alanıdır.
Bazı yaşam alanlarının kendine özgü iklim beslenme ve barınma koşulları vardır. Böyle yaşam alanlarında orada yaşamaya uygun donanımlı yaratılmış canlılar hayatını devam ettirebilir.
Kutuplar çok soğuktur ve bitkiler olmadığı için yiyecek miktarı sınırlıdır. Buralarda deniz hayvanlarını avlayabilen ve soğuğa dayanabilen penguen kutup ayısı ve fok gibi canlılar yaşar.
Deve çöl faresi akrep kertenkele gibi hayvanlar susuzluğa ve sıcağa dayanıklı olduğu için çölde yasayabilir.
Bitkiler de farklı ortamlarda yaşar. Kaktüs çölde yaşayabilir. Ancak susuzluğa dayanıklı olmayan bitkiler çölde yaşayamaz.
Birçok ağaç ve çiçek al ayı geyik inek kedi vb. hayvanlar karada yaşar. Bu canlılar kara yaşamına uyum sağlamıştır.
Balık su yosunu midye balina sünger gibi canlılar suda yaşar. Bu canlılar da suda yaşamaya uyum sağlamışlardır. Örneğin balıklar solungaçlarıyla solunum yaparlar vücutları pullarla kaplı ve kaygandır.
Kuğu ördek kurbağa gibi hayvanlar ise hem karada hem de suda yaşarlar. Bu canlıların ayakları suda hareket etmelerini sağlayacak şekilde perdelidir.
Mantarlar nemli yerlerde ormanlarda yaşarken mikroskobik canlılar su uygun sıcaklık hava ve besin olan her ortamda yasayabilir. Bu ortam su kara ya da hava olabilir.
Bir canlı kendi yaşama ortamından alınıp farklı bir ortama konulduğunda uzun süre yaşayamaz. Bir kaplan suda yasayamaz. Akciğerleri olan kaplan sudaki oksijeni kullanamaz. Geyik antilop gibi hayvanları yiyerek beslendiği için suda beslenemez.
Toprağın içinde yasayan solucanlar yer yüzeyinde uzun süre kalamaz. Çünkü yaşayabilmeleri için vücut yüzeylerinin nemli olması gerekir. Toprağın içi nemli olduğu için orada bitki ve hayvan artıklarını yiyerek yaşar.
Bir canlı türünün yaşamını sürdürdüğü beslendiği büyüdüğü ve uyum sağladığı alana habitat veya yaşam alanı denir. Canlılar yaşamını sürdürmek için bulundukları ortama uyum sağlamak zorundadırlar. Bu nedenle her canlı türünün habitatı aynı değildir. Her canlının farklı bir yaşam alanı yani habitatı vardır. Bu yaşam alanları canlının yapısına ve özelliklerine uygun olmalıdır.
Canlılar hayatlarını sürdürebilmek için uygun ortamlara ihtiyaç duyar.
Uygun ortam şartları;
* Canlıların beslenip büyüyebilmelerini
* Düşmanlarından korunabilmelerini
* Çoğalıp yeni bireyler oluşturabilmelerini
* Doğal hayatlarını sürdürebilmelerini sağlamalıdır.
Canlılar kendilerine bu şartları sağlayan ortamlarda yaşayabilir.
Farklı Yaşam Alanları
Etrafımızda birçok canlının yaşam alanı vardır. Her ağaç canlılar için beslenme ve yaşama alanıdır. Ağacın gövdesine yuva yapan bir kuş burada beslenir yavrularını büyütür ve barınır. Ağacın dibindeki yaprakların altları tırtıl kırkayak ve başka canlılar için yaşam alanıdır.
Toprak üzerinde bitkiler mantarlar ve mikroskobik canlılar yaşar. Çevremizdeki bir su birikintisi içinde hiç canlı yokmuş gibi görünür. Ancak bu su birikintisinde milyonlarca mikroskobik canlı barınabilir.
Evimizin ya da okulumuzun bahçesi küçük bir yaşam alanıdır. Parklar ormanlar göl nehir ve bunların etrafları canlılar için çok daha geniş yaşam alanlarıdır. Büyük yaşam alanlarındaki canlı çeşitliliği çok fazladır.
Parkta bitki çeşitliliği fazla olabilir. Değişik çiçek türleri çiçeklere konan arılar kelebekler ağaçlara konan kuşlar buradaki canlı çeşitliliğini artırır.
Ormanlar çok farklı canlıların yaşam alanıdır. Özellikle tropikal ormanlar canlı çeşitliliğinin en fazla olduğu yerlerdir. Buralarda değişik kus türleri köstebek ayı kurt geyik tavsan yılan gibi farklı canlılar yaşar.
Göl ve dereler ise nilüfer saz gibi su bitkileri ve sazan kurbağa alabalık ve ördek gibi canlılar için yaşam alanıdır.
Bazı yaşam alanlarının kendine özgü iklim beslenme ve barınma koşulları vardır. Böyle yaşam alanlarında orada yaşamaya uygun donanımlı yaratılmış canlılar hayatını devam ettirebilir.
Kutuplar çok soğuktur ve bitkiler olmadığı için yiyecek miktarı sınırlıdır. Buralarda deniz hayvanlarını avlayabilen ve soğuğa dayanabilen penguen kutup ayısı ve fok gibi canlılar yaşar.
Deve çöl faresi akrep kertenkele gibi hayvanlar susuzluğa ve sıcağa dayanıklı olduğu için çölde yasayabilir.
Bitkiler de farklı ortamlarda yaşar. Kaktüs çölde yaşayabilir. Ancak susuzluğa dayanıklı olmayan bitkiler çölde yaşayamaz.
Birçok ağaç ve çiçek al ayı geyik inek kedi vb. hayvanlar karada yaşar. Bu canlılar kara yaşamına uyum sağlamıştır.
Balık su yosunu midye balina sünger gibi canlılar suda yaşar. Bu canlılar da suda yaşamaya uyum sağlamışlardır. Örneğin balıklar solungaçlarıyla solunum yaparlar vücutları pullarla kaplı ve kaygandır.
Kuğu ördek kurbağa gibi hayvanlar ise hem karada hem de suda yaşarlar. Bu canlıların ayakları suda hareket etmelerini sağlayacak şekilde perdelidir.
Mantarlar nemli yerlerde ormanlarda yaşarken mikroskobik canlılar su uygun sıcaklık hava ve besin olan her ortamda yasayabilir. Bu ortam su kara ya da hava olabilir.
Bir canlı kendi yaşama ortamından alınıp farklı bir ortama konulduğunda uzun süre yaşayamaz. Bir kaplan suda yasayamaz. Akciğerleri olan kaplan sudaki oksijeni kullanamaz. Geyik antilop gibi hayvanları yiyerek beslendiği için suda beslenemez.
Toprağın içinde yasayan solucanlar yer yüzeyinde uzun süre kalamaz. Çünkü yaşayabilmeleri için vücut yüzeylerinin nemli olması gerekir. Toprağın içi nemli olduğu için orada bitki ve hayvan artıklarını yiyerek yaşar.