Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümü üniversitelerin Edebiyat fakülteleri içerisinde yer alan ve pedagojik formasyon eğitimi ile birlikte öğretmen de yetiştiren bir bölümdür. Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümünden mezun olan kişiler filolog veya çevirmen olarak da çalışabilir.
Köktürk döneminden başlayarak tüm dünyaya yayılan ve milyonlarca konuşura sahip olan Türkçe, çeşitli göçler, savaşlar ve ayrışmalar nedeniyle tarihsel süreç içerisinde ayrışmalara uğrayarak birçok coğrafyada konuşulur hale gelmiştir. Türkçeye ait olmakla birlikte coğrafi ve tarihsel nedenlerden dolayı ayrılan ve lehçe olarak tanımlanan Kırgızca, Azerice, Özbekçe, Tatarca, Türkmence gibi diller Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümünde öğrencilere gösterilir.
Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümü içerisinde Türkçenin tarihi lehçelerini oluşturan ve günümüzde de konuşulan dillerin gramatik, söz varlığı ve söz dizimsel özellikleri gösterilir. Bu dilin içerisinde Çağdaş Türk Lehçelerinin eski ve yeni metinleri dilbilimsel olarak incelenir. Çağdaş Türk Lehçelerinin tarih boyunca kullandığı Kiril ve Arap alfabeleri bölüm içerisinde detaylı bir şekilde gösterilir. Özbekçe, Tatarca, Azerice, Çağatayca, Tatarca, Nogayca gibi dillerin özellikleri de lehçe bölümü kapsamında öğretilmektedir.
Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümü içerisinde Çağdaş Türk Dillerinin edebi metinleri de şerh ve yapı olarak incelenir. Bu lehçelerin en önemli eserleri, şairleri ve yazarları detaylı bir şekilde lisans öğrenimi boyunca öğrencilere gösterilir. Azerbaycan, Özbek, Kırım, Kazak, Tatar edebiyatları, bu eserlerin özellikleri, etkilendikleri dönemler, gelişimleri ve günümüzdeki etkileri Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümü kapsamındadır.
Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümünde Türk lehçelerinin en eski metinleri de değerlendirilmektedir. Arap ve Kiril alfabesiyle yazılmış metinler, detaylı bir şekilde incelenir. Bu metinlerin Türkiye Türkçesine çevirisi de yapılır. Çağdaş Türk Lehçeleri bölümü içerisinde Türk Dili ve Edebiyatı ile ortak olarak bazı dersler de okutulur. Bu derslerden birisi de Osmanlıcadır. Ayrıca Eski Türkçe ve Orta Türkçe gibi dersler de seçmeli olarak okutulur.
Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümü mezunları Türkî Cumhuriyetlerinde iş bulma imkanına da sahiptir. Bölümün yüksek lisans ve doktora eğitimlerinin de verilmesi ile bu alanda akademisyenler yetiştirilebilmektedir.
Köktürk döneminden başlayarak tüm dünyaya yayılan ve milyonlarca konuşura sahip olan Türkçe, çeşitli göçler, savaşlar ve ayrışmalar nedeniyle tarihsel süreç içerisinde ayrışmalara uğrayarak birçok coğrafyada konuşulur hale gelmiştir. Türkçeye ait olmakla birlikte coğrafi ve tarihsel nedenlerden dolayı ayrılan ve lehçe olarak tanımlanan Kırgızca, Azerice, Özbekçe, Tatarca, Türkmence gibi diller Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümünde öğrencilere gösterilir.
Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümü içerisinde Türkçenin tarihi lehçelerini oluşturan ve günümüzde de konuşulan dillerin gramatik, söz varlığı ve söz dizimsel özellikleri gösterilir. Bu dilin içerisinde Çağdaş Türk Lehçelerinin eski ve yeni metinleri dilbilimsel olarak incelenir. Çağdaş Türk Lehçelerinin tarih boyunca kullandığı Kiril ve Arap alfabeleri bölüm içerisinde detaylı bir şekilde gösterilir. Özbekçe, Tatarca, Azerice, Çağatayca, Tatarca, Nogayca gibi dillerin özellikleri de lehçe bölümü kapsamında öğretilmektedir.
Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümü içerisinde Çağdaş Türk Dillerinin edebi metinleri de şerh ve yapı olarak incelenir. Bu lehçelerin en önemli eserleri, şairleri ve yazarları detaylı bir şekilde lisans öğrenimi boyunca öğrencilere gösterilir. Azerbaycan, Özbek, Kırım, Kazak, Tatar edebiyatları, bu eserlerin özellikleri, etkilendikleri dönemler, gelişimleri ve günümüzdeki etkileri Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümü kapsamındadır.
Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümünde Türk lehçelerinin en eski metinleri de değerlendirilmektedir. Arap ve Kiril alfabesiyle yazılmış metinler, detaylı bir şekilde incelenir. Bu metinlerin Türkiye Türkçesine çevirisi de yapılır. Çağdaş Türk Lehçeleri bölümü içerisinde Türk Dili ve Edebiyatı ile ortak olarak bazı dersler de okutulur. Bu derslerden birisi de Osmanlıcadır. Ayrıca Eski Türkçe ve Orta Türkçe gibi dersler de seçmeli olarak okutulur.
Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları bölümü mezunları Türkî Cumhuriyetlerinde iş bulma imkanına da sahiptir. Bölümün yüksek lisans ve doktora eğitimlerinin de verilmesi ile bu alanda akademisyenler yetiştirilebilmektedir.