aloneboy1903
Gümüş Üye
-
- Katılım
- Kasım 9, 2019
-
- Mesajlar
- 7,287
-
- Tepkime puanı
- 3,721
-
- Puanları
- 349
TDK sözlüğünün anlamıyla abece; bir dilin ses imlerinin belli bir düzene göre dizilmesinden oluşan dizge, bir dilin ses imlerinin tümü. Alışılagelmiş kullanımıyla alfabe.
Türkler tarihi boyunca kendine ve birçok farklı ulusa ait çok sayıda alfabeyi kullanmıştır. Bu konuda ulus olarak bir tutuculuğumuzun olmadığı ve ihtiyaca, şartlara göre alfabeleri tercih ettiğimizi tarih gösteriyor. En son kullandığımız alfabe de yabancı bir alfabenin kendi dilimizin, Türkçemizin ihtiyaçlarına yanıt verecek şekilde oluşturulmasından ibarettir.
Tarihte kullanılan Türk alfabeleri
Tarih boyunca bu kadar çeşitli alfabe kullanan bir ulus Dünya'da yok. İhtiyaçlarımıza göre isteyerek veya istemeyerek çeşitli alfabeleri toplum hayatına uyguladığımız tarihsel bir gerçek. Cumhuriyet devrimleriyle birlikte kullanmaya başladığımız Latin alfabesinin yaşamımıza yerleşmesi de tarihsel bir sürecin, hem de uzun bir sürecin ürünüdür.
Tanzimat ile başlayan Türk'ün modernleşme hareketi çeşitli hareketlerle ilerleyerek Cumhuriyet devrimlerine kadar gelmiştir. Latin alfabesinin Cumhuriyet'ten önce bizzat sultanlar tarafından kullanıldığı tarihi belgelere girmiştir.
III. Selim'in kız kardeşi Hatice Sultan'ın Ortaköy Neşetabad Sarayı'nı dekore eden Mimar Antione Ignace Melling'e yazdığı mektup
Latin alfabesi özellikle II. Meşrutiyet döneminde aydınlar arasında tartışılmış ve ülkenin geri kalmışlığının önemli nedeni olan okur yazarlık oranının düşük olmasına temel gösterilmiştir. Biz bunları tartışırken toplumda Latin alfabesi kullanımı mevcuttu.
1909 tarihli görselde arkadaki tabelalarda Latin alfabesi ile kullanım görülmektedir.
Türk modernleşmesi tarihi yolculuğunda bazen radikal bazen ikircikli adımlarla ilerliyordu. Bedri Gencer bu durumu “Film aslında 1839‟da kopmuştu. Mustafa Kemal Paşa, Mustafa Reşit Paşa‟nın doğal takipçisi idi. Mustafa Reşid, Sultan Abdülhamid ve Mustafa Kemal hepsi zorunlu bir tarihi misyonu sürdürdüler. Kurduğu okullardan yetişen genç bir zabit olarak Mustafa Kemal, Abdülhamid‟in en büyük dileği, ülkenin kurtarılması misyonunu üstlenen kişi oldu.” diyerek açıklamıştır.
Devrimlerimizi taçlandıran Mustafa Kemal'i etkileyen birçok önemli düşünce insanı olduğunu tahmin etmek zor iş değil. Mustafa Kemal, Cumhuriyet devrimlerini Türk modernleşmesi sürecindeki izlenimlerine ve dönemin düşünce insanlarından etkilenmesine göre kafasında şekillendirmiştir.
Bu devrimlerden biri de alfabe değişimidir. Bir günlük veya bir kişinin düşünmesinin ürünü değildir bu değişim. Mustafa Kemal, on yıllardır tartışılan alfabe değişimini gerçekleştiren iradedir.
Bir toplumun modernleşmesinin önemli bir adımı olan alfabe değişimi için dönemin önemli yazarlarından İsmail Şükrü Bey Latin harflerinin kabulünden sonra "Başımıza bela olan Arap harfleri terk ediliyor." demiştir. Abdullah Cevdet İçtihad'da "Dünkü Bulgarya‟da bundan daha on sene evvel okuryazarların nispeti yüzde altmış beş idi. Biz hala nüfusumuzun yüzde yirmisinin olsun okuryazar olduğunu görmeye mütehassiriz." diyerek alfabe değişimini ülkenin düşünce yapısının değişimi için, modernleşmesi için önemli bir adım olarak görmüştür.
Türkler tarihi boyunca kendine ve birçok farklı ulusa ait çok sayıda alfabeyi kullanmıştır. Bu konuda ulus olarak bir tutuculuğumuzun olmadığı ve ihtiyaca, şartlara göre alfabeleri tercih ettiğimizi tarih gösteriyor. En son kullandığımız alfabe de yabancı bir alfabenin kendi dilimizin, Türkçemizin ihtiyaçlarına yanıt verecek şekilde oluşturulmasından ibarettir.
Tarihte kullanılan Türk alfabeleri
Tarih boyunca bu kadar çeşitli alfabe kullanan bir ulus Dünya'da yok. İhtiyaçlarımıza göre isteyerek veya istemeyerek çeşitli alfabeleri toplum hayatına uyguladığımız tarihsel bir gerçek. Cumhuriyet devrimleriyle birlikte kullanmaya başladığımız Latin alfabesinin yaşamımıza yerleşmesi de tarihsel bir sürecin, hem de uzun bir sürecin ürünüdür.
Tanzimat ile başlayan Türk'ün modernleşme hareketi çeşitli hareketlerle ilerleyerek Cumhuriyet devrimlerine kadar gelmiştir. Latin alfabesinin Cumhuriyet'ten önce bizzat sultanlar tarafından kullanıldığı tarihi belgelere girmiştir.
III. Selim'in kız kardeşi Hatice Sultan'ın Ortaköy Neşetabad Sarayı'nı dekore eden Mimar Antione Ignace Melling'e yazdığı mektup
Latin alfabesi özellikle II. Meşrutiyet döneminde aydınlar arasında tartışılmış ve ülkenin geri kalmışlığının önemli nedeni olan okur yazarlık oranının düşük olmasına temel gösterilmiştir. Biz bunları tartışırken toplumda Latin alfabesi kullanımı mevcuttu.
1909 tarihli görselde arkadaki tabelalarda Latin alfabesi ile kullanım görülmektedir.
Türk modernleşmesi tarihi yolculuğunda bazen radikal bazen ikircikli adımlarla ilerliyordu. Bedri Gencer bu durumu “Film aslında 1839‟da kopmuştu. Mustafa Kemal Paşa, Mustafa Reşit Paşa‟nın doğal takipçisi idi. Mustafa Reşid, Sultan Abdülhamid ve Mustafa Kemal hepsi zorunlu bir tarihi misyonu sürdürdüler. Kurduğu okullardan yetişen genç bir zabit olarak Mustafa Kemal, Abdülhamid‟in en büyük dileği, ülkenin kurtarılması misyonunu üstlenen kişi oldu.” diyerek açıklamıştır.
Devrimlerimizi taçlandıran Mustafa Kemal'i etkileyen birçok önemli düşünce insanı olduğunu tahmin etmek zor iş değil. Mustafa Kemal, Cumhuriyet devrimlerini Türk modernleşmesi sürecindeki izlenimlerine ve dönemin düşünce insanlarından etkilenmesine göre kafasında şekillendirmiştir.
Bu devrimlerden biri de alfabe değişimidir. Bir günlük veya bir kişinin düşünmesinin ürünü değildir bu değişim. Mustafa Kemal, on yıllardır tartışılan alfabe değişimini gerçekleştiren iradedir.
Bir toplumun modernleşmesinin önemli bir adımı olan alfabe değişimi için dönemin önemli yazarlarından İsmail Şükrü Bey Latin harflerinin kabulünden sonra "Başımıza bela olan Arap harfleri terk ediliyor." demiştir. Abdullah Cevdet İçtihad'da "Dünkü Bulgarya‟da bundan daha on sene evvel okuryazarların nispeti yüzde altmış beş idi. Biz hala nüfusumuzun yüzde yirmisinin olsun okuryazar olduğunu görmeye mütehassiriz." diyerek alfabe değişimini ülkenin düşünce yapısının değişimi için, modernleşmesi için önemli bir adım olarak görmüştür.