Azıcık acilll

Ne yazıcaz anlamadım ?

5N - 1K

Değişim Yönetiminde 5N 1K Analizi
İçinde yaşadığımız son çeyrek yüzyılda dünyada en çok konuşulan konuların başında “değişim” gelmektedir. Dünyadaki gelişmeler doğrultusunda makro ve mikro düzeyde tüm organizasyonlarda değişimin kaçınılmaz olduğunu gözlemleyebiliyoruz. Organizasyonları değişime zorlayan faktörleri şu şekilde özetlemek mümkün:
Globalleşme ve rekabet,
Uluslararası ve bölgesel entegrasyonların önem kazanması,
Bilgi teknolojilerindeki gelişmeler,
Malzeme teknolojisindeki gelişmeler,
Yeni teknolojik buluşlar,
Yeni oluşan pazarlar dolayısıyla pazar kapma yarışı,
İnsan hakları ve demokrasi alanındaki gelişmeler dolayısıyla, organizasyonlarda insana saygının önem kazanması,
Ekonomik kalkınmanın itici gücünün insan kaynağı olduğunun anlaşılması,
Müşterilerin bilinçlenmesi ve müşteri beklentilerinin (kalite, hızlı servis, ucuzluk, ürünün estetk değeri, güvenli olması vs.) değişmesi,
Çalışanların yönetime katılma ve daha demokratik yönetilme istekleri,
Değişen demografik yapı (iş gücündeki cinsiyet, dil, ırk, kültür farklılıkları vs.),
Sosyalizmin çöküşü ve piyasa ekonomisine geçiş sürecine giren ülkelerdeki pazar potansiyeli,
Bu ve eklenebilecek diğer faktörler organizasyonlarda değişimin zorunluluk olduğunu ortaya koymaktadır. Değişim konusunu daha iyi anlayabilmek için şu sorulara cevap aranması önem taşımaktadır :
Değişim Ne’dir?
Değişim Niçin / Neden gereklidir?
Değişim yapılarak Nereye ulaşılmak istenmektedir?
Değişim Ne Zaman gerçekleştirilecektir?
Değişim Nasıl yapılacaktır?
Yukarıdaki beş “N” li sorulara ilaveten bir de “K” lı sorunun cevabını araştırmak değişimin başarısı için gereklidir :
Değişimi Kim gerçekleştirecek?
Değişimin öneminin ve gereğinin iyi kavranabilmesi için yukarıdaki 5-N ve 1-K olarak ifade edebileceğimiz soruların bilimsel bir analizinin ve değerlendirilmesinin yapılması gereklidir. Bu çerçevede Tablo-1’de yeralan bilgiler konuyu daha iyi anlamamıza yardımcı olacaktır. Değişim mühendisliği çalışmalarına başlamadan önce Tablo-1 ’de yeralan soruların titzlikle ele alınması ve araştırılması önem taşımaktadır.

Organizasyonda Değişim ve Yeniden Yapılanmada Başarı için 5-N ve 1-K Yaklaşımı
1. Ne?: Değişim ve yeniden yapılanmadan önce organizasyon yapısının “Ne” olduğunu ve “Ne” tür özelliklere sahip olduğunu bilmek gereklidir.
· Ne türde bir organizasyon yapısına sahibiz? (Kamu organizasyonu, özel organizasyon, kar amacı gütmeyen organizasyon vs.) · Ne tür problemlerle karşı karşıya bulunmaktayız?
2. Niçin? Neden?: Organizasyonda değişim ve yeniden yapılanmaya “Niçin (Neden)” gerek olduğu iyi bir şekilde ortaya konulmalıdır.
3. Ne Zaman?: Organizasyonda değişim ve yeniden yapılanmaya “Ne Zaman” başlanması gerektiği bir zaman planlaması yapılarak ortaya konulmalıdır. Değişim ve yeniden yapılanma sürecinde tüm yapılacak işlemlerin kilometre taşlarının bir zaman akım şeması içerisinde gösterilmesi gereklidir.
4. Nasıl?: Organizasyon içerisinde değişimin “Nasıl” gerçekleştirileceğine ilişkin bir stratejik planlama yapılmalıdır. Stratejik plan-lama organizasyonun değişim ve yeniden yapılanma ile başarmak istediği ve ulaşmayı arzuladığı amaçları ve bunun nasıl yapılabile-ceğini ortaya koyan bir planlama ve programlama aracıdır.
5. Nereye : Organizasyonda değişim ve yeniden yapılanma reformu ile “Nereye” ulaşılmak istendiği öncelikle organizasyonun Vizyon Bildirisi içerisinde açık bir şeklde ortaya konulmalıdır. Stratejik planlama içerisinde ayrıca organizasyonda üstlenilen misyon ile “Nereye” ulaşılmak istendiğinin açık ve anlaşılır olması gereklidir.
6. Kim?: Organizasyonda değişimi “Kim” gerçekleştirecektir.

Bunlarla ilgili örneklermi acaba...?

Örnek Atatürk'çü Düşence'yi konu edebilirsin 1 Atatürk Devrimleri diyelim ikinci konu için...

5N 1K Örneği

KİM: Haber yazısına konu olan olayın kim tarafından gerçekleştirildiğini, kimin başından geçtiğini, haberin kimle neyle ilgili olduğunu ortaya koyan bölümler, haber yazısındaki kim sorusunun cevabı olarak düşünülebilir.

► Balıkçılar, sorunlarını dile getirememekten şikâyet ediyor.

► Milli Eğitim Bakanlığı ders kitaplarını bu yıl da ücretsiz dağıtacak.

► Kars’ta model uçak yapma kursu açıldı.

NE: Bu soru habere konu olan olayın neyi/kimi etkilediğini ortaya koymaya yöneliktir: Bir haber yazısında habere konu olan olaydan kimlerin/nelerin etkilendiği/etkileneceği, bu etkilenmenin ne şekilde olduğu/olacağı vb. hususlar açıkça belirtilmelidir.

► Ekonomik kriz, halkın alım gücünü zayıflattı.

► Taşımalı eğitim, öğrencileri ve velileri büyük bir dertten kurtarıyor.

► Aşırı yağışlar, ekili arazileri olumsuz etkiliyor.

NASIL: Bu soru, habere konu olan olayın yapılış, meydana geliş süreci hakkında bilgi vermeye yöneliktir. Bir banka soygunu haberinde “Hırsızlar, bankaya nasıl girmişler, hırsızlığı nasıl yapmışlar, güvenlik görevlilerini, banka çalışanlarını ve müşterileri nasıl etkisiz hâle getirmişler, olay yerinden nasıl uzaklaşmışlar?” vb. soruların cevabı olan açıklamalar, haber yazısındaki nasıl sorusunun cevabı olarak düşünülebilir.

► Hırsızların bankaya girmek için yaklaşık otuz metrelik bir tünel kazdıkları anlaşıldı.

Anayasa Mahkemesi Başkanı, bugün bir basın toplantısı düzenleyerek bazı açıklamalarda bulunacak.

► Otel inşaatının durdurulması için yeni imza kampanyası başlatan çevreciler, yöneticileri ve girişimcileri doğal çevreye duyarlı olmaya çağırıyor.

NİÇİN: Bu soru, habere konu olan olayın nedenini bulmaya yöneliktir. Söz gelimi üniversiteye giriş sistemiyle ilgili yeni bir düzenlemeye gidilmiştir. Muhabir, bu olayı konu alan haber yazısında yetkililere sorular sorarak bu uygulamaya niçin geçildiğini, eski sistemin ne tür aksaklıkları olduğunu öğrenmeli, böylece söz konusu olayla ilgili olarak okuyucuların kafasında oluşabilecek “niçin” sorusunu cevaplayabilmelidir.

► Dört milyon Iraklı, artan şiddet olayları nedeniyle yaşadıkları yerlerden göç etmek zorunda kaldı.

► Otomobil şirketleri, piyasadaki durgunluğu aşmak için birbiri ardınca kampanyalar düzenliyor.

► Hakemin kural hatası yapması, seyircileri çileden çıkardı.

NEREDE: Bu soru, habere konu olan yerle ilgili bilgi vermeye yöneliktir. Haber yazısında özel isim ya da cins ismi olarak geçen yer isimleri ve bu yerlerin özellikleriyle ilgili bilgi veren her kelime, haber yazısındaki nerede sorusunun karşılığı olarak düşünülebilir. Bu sorular “nereye, nereden, nasıl bir yerde, nasıl bir yerden” vb. şekillerde de sorulabilir:

► işçiler Kızılay Meydanı’nda toplanarak hükümeti protesto edecek.

► Sekiz nüfuslu bu yoksul aile, küçücük bir gecekonduda yaşam mücadelesi veriyor.

► istanbul’a yılın ilk karı düştü.

NE ZAMAN: Bu soru, habere konu olan olayın zamanıyla ilgili bilgi vermeye yöneliktir. “Söz konusu olay ne zaman gerçekleşmiştir/gerçekleşecektir?” anlamına gelebilecek bütün sorular ne zaman sorusunun karşılığı olarak düşünülebilir.

► iki ezeli rakip ligin sekizinci haftasında bir kez daha karşı karşıya gelecek.

► Polisin verdiği bilgiye göre olay, dün 23.30 sularında gerçekleşmiş.

► Ünlü sanatçının naaşı, Teşvikiye Camiinde öğle namazından sonra kılınan cenaze namazının ardından Karşıyaka Mezarlığında toprağa verildi.

Bitane örnek...

Faydası oldumu bari...