Atlarda mıh değmesi ve tedavisi

Nal çakılması sırasında mıhın corium parietale ve 3. phalanx’ı yaralamasına denir. Nalbant corium ungulae’nin yaralandığını fark edip mıhı çekip çıkarırsa buna da vahze adı verilir.
Semptomlar;
Vahze nalın çakılması sırasında hayvanın gösterdiği reaksiyon nedeniyle kolayca fark edilir. Ancak koruyucu önlemler ve dezenfeksiyona başvurulmadığı zaman septik pododermatitis gibi olayların gelişmesine yol açabileceğinden önem taşır.
Mıh değmesinde ise ya hayvanın reaksiyon göstermemesi ya da nalbantın veya sahibinin önemsememesi sonucu nallamayı izleyerek bir topallık başlar. Topallığın geçmediği durumlarda hekime başvurulur.
Klinik muayenede topallığın nallama sonrası oluştuğu şeklinde bir anamnez alınması büyük önem taşır. Palpasyon ve perküsyonda şiddetli ağrı saptanır. Komplikasyonlar şekillenmişse duyarlılık daha geniş bir sahadadır. Bazen ilgili mıhın çevresinden irin akıntısı geldiği gözlenir.
Radyolojik muayenede mıhların bir hizada olmadığı görülür.
Septik ve nekrotik pododermatitis 3. phalanx karies’i ve tetanoz gibi komplikasyonlar şekillenir.
Tanı ve Sağaltım:

Anamnez klinik muayeneler ve radyolojik muayeneyle tanıya varılır.
Vahze durumlarında tentürdiyot sürülerek ayağın kuru pansumana alınması ve lezyonlu yere yeniden nal çakılmaması yeterlidir. Mıh değmesi ve zamanında önlem alınmamış vahze olgularında öncelikle nalın sökülmesi gerekir. Mıh deliğinin çevresindeki kornu tabakası renetle yontularak irine yol verilir. Nekrotik dokuların küretajı yapıldıktan sonra ayak sıcak antiseptiklerle yıkanır ve antiseptik yaş pansumanlarla korunur. İrin akıntısı durduktan sonra kuru pansumanlar uygulanır ve tırnak üremesini hızlandırıcı önlemler alınır. Lokal ve parenteral antibiyotik kullanılır.

Alıntı