ASIM EFENDİ
Mütercim Asım Efendi, Türk sözcüklerinin babası
sayılır. Eserlerinde Türk dilinin zenginliğini göstermiş olmakla dilimize büyük
bir hizmeti oldu.
Mütercim Asım’ın sarsılmaz bir çalışma gücü vardı.
Kamus adlı eseri dilimize çevirmek için sekiz yıl süreyle çalıştı. Bu eserin
çevrilmesinde Türk diline olan büyük hakimiyeti hemen göze çarpar. Onun için
Kamus, Türk dili araştırmalarının kaynaklarından biri sayılabilir. İki ciltlik
Tarih’i de Üçüncü Selim zamanının bir kısmını aydınlatır. Bunlardan başka
Arapça’dan Napolyon’un Mısır’ı alması yıllarına ait bir tarih kitabı ile daha
birçok kitaplar çevirdi ve birçok eserler yazdı.
Asım Efendi 1775 yılında
Gaziantep’te doğdu. Antep’in bilginler yetiştirmiş bir ailesinden gelir. Babası
Seyyid Mehmed Cenani Efendidir. Asım Efendi Doğu kültürü güçlü bir çevrede
yetişti. İlk öğrenimden sonra babasından ve tanınmış bilginlerden zamanın
bilimleriyle, Arapça ve Farsça öğrendi.
Mütercim Asım Efendi 35
yaşlarında İstanbul’a geldi. İstanbul’da güçlükler içinde çalışarak Farsça’dan
Tebrizli Hüseyin’in Burhan-ı Kâtı adlı sözlüğünü dilimize çevirerek Padişah III.
Selim’e sundu. Asım Efendi Padişahın dikkatini çekti ve onun yardımını görmeğe
başladı. Padişah ona bir de ev bağışladı.
1796 yılında
müderrisliğe(Profesör) atandı. 1807’de sarayın Vakanüvisliğine (Tarihçi)
getirildi. III. Selim ölünce Asım Efendi sıkıntıya düştü. Evi yandı. II. Mahmud
tahta çıkınca o da Mütercim Asım Efendi’yi koruma altına aldı. Daha büyük bir ev
verdi. O sırada Firuzabatlı Hüseyin’in Kamus’unu dilimize çevirdi ve padişaha
sundu. Bundan sonra önemi ve değeri büsbütün yükseldi. Bu kitap padişahın
iradesi ile 1814-1817 yılları arasında basıldı. Bu arada bir süre Selanik
Kadılığı yaptı. Oradan döndükten sonra İstanbul’da 1820’de öldü.
Mütercim Asım Efendi, Türk sözcüklerinin babası
sayılır. Eserlerinde Türk dilinin zenginliğini göstermiş olmakla dilimize büyük
bir hizmeti oldu.
Mütercim Asım’ın sarsılmaz bir çalışma gücü vardı.
Kamus adlı eseri dilimize çevirmek için sekiz yıl süreyle çalıştı. Bu eserin
çevrilmesinde Türk diline olan büyük hakimiyeti hemen göze çarpar. Onun için
Kamus, Türk dili araştırmalarının kaynaklarından biri sayılabilir. İki ciltlik
Tarih’i de Üçüncü Selim zamanının bir kısmını aydınlatır. Bunlardan başka
Arapça’dan Napolyon’un Mısır’ı alması yıllarına ait bir tarih kitabı ile daha
birçok kitaplar çevirdi ve birçok eserler yazdı.
Asım Efendi 1775 yılında
Gaziantep’te doğdu. Antep’in bilginler yetiştirmiş bir ailesinden gelir. Babası
Seyyid Mehmed Cenani Efendidir. Asım Efendi Doğu kültürü güçlü bir çevrede
yetişti. İlk öğrenimden sonra babasından ve tanınmış bilginlerden zamanın
bilimleriyle, Arapça ve Farsça öğrendi.
Mütercim Asım Efendi 35
yaşlarında İstanbul’a geldi. İstanbul’da güçlükler içinde çalışarak Farsça’dan
Tebrizli Hüseyin’in Burhan-ı Kâtı adlı sözlüğünü dilimize çevirerek Padişah III.
Selim’e sundu. Asım Efendi Padişahın dikkatini çekti ve onun yardımını görmeğe
başladı. Padişah ona bir de ev bağışladı.
1796 yılında
müderrisliğe(Profesör) atandı. 1807’de sarayın Vakanüvisliğine (Tarihçi)
getirildi. III. Selim ölünce Asım Efendi sıkıntıya düştü. Evi yandı. II. Mahmud
tahta çıkınca o da Mütercim Asım Efendi’yi koruma altına aldı. Daha büyük bir ev
verdi. O sırada Firuzabatlı Hüseyin’in Kamus’unu dilimize çevirdi ve padişaha
sundu. Bundan sonra önemi ve değeri büsbütün yükseldi. Bu kitap padişahın
iradesi ile 1814-1817 yılları arasında basıldı. Bu arada bir süre Selanik
Kadılığı yaptı. Oradan döndükten sonra İstanbul’da 1820’de öldü.