MaviBereLi
Üye
-
- Katılım
- Nisan 3, 2019
-
- Mesajlar
- 1,869
-
- Tepkime puanı
- 6
-
- Puanları
- 293
Anlık işleme teorisi; çalışma hipotezi ve düzeltici tedaviye bakış
Disleksiklerde beyin için genel bir güçlük hızlı değişen uyaranları algılamadadır. Böyle bir güçlük i) ünsüz harfler gibi kısa süreli işitsel uyaranları algılamada bozukluğun, ii) zamansal düzenlerle ilgili karar verme ve üretmede güçlüklerin, iii) okumanın çeşitli aşamalarında kusurların sorumlusu olabilir. Okuma hızlı işlemeyi kullanır, örneğin harflerin görsel uzaysal düzenlenmesi, global kelime formunun algılanması, okülomotor tarama gibi. Bu bağlamda fonolojik farkındalığın merkezi özelliği, tipik olarak ardışık aktivite gerektiren aynı zamanda bozulmamış bir fonem temsili, fonemik unsuların etkili bir anlık işlenmesi ve kısa süreli bellekte bilginin yeterli sürdürülmesi olarak görülebilir.
Anlık işleme teorisini destekleyen diğer bulgular disleksik olmayan insanlarda yapılan çalışmalardan gelmektedir. Fiez (1995), deneklere ünsüz harfler veya hızlı sözel olmayan uyaranlar dinletildiği zaman Broca alanında aktivasyon olduğunu, sabit ünlü harfler dinletildiği zaman aktivasyon olmadığını göstermişlerdir. Belin (1998) yaptıkları PET çalışmasında 200 ms’lik sözel olmayan sesler kullanıldığında bilateral işitme korteksinde aktivasyon olduğunu, uyaranın süresi 40 ms olduğunda ise sol işitme merkezinde aktivasyon olduğunu bulmuşlardır.
Disleksiklerde beyin için genel bir güçlük hızlı değişen uyaranları algılamadadır. Böyle bir güçlük i) ünsüz harfler gibi kısa süreli işitsel uyaranları algılamada bozukluğun, ii) zamansal düzenlerle ilgili karar verme ve üretmede güçlüklerin, iii) okumanın çeşitli aşamalarında kusurların sorumlusu olabilir. Okuma hızlı işlemeyi kullanır, örneğin harflerin görsel uzaysal düzenlenmesi, global kelime formunun algılanması, okülomotor tarama gibi. Bu bağlamda fonolojik farkındalığın merkezi özelliği, tipik olarak ardışık aktivite gerektiren aynı zamanda bozulmamış bir fonem temsili, fonemik unsuların etkili bir anlık işlenmesi ve kısa süreli bellekte bilginin yeterli sürdürülmesi olarak görülebilir.
Anlık işleme teorisini destekleyen diğer bulgular disleksik olmayan insanlarda yapılan çalışmalardan gelmektedir. Fiez (1995), deneklere ünsüz harfler veya hızlı sözel olmayan uyaranlar dinletildiği zaman Broca alanında aktivasyon olduğunu, sabit ünlü harfler dinletildiği zaman aktivasyon olmadığını göstermişlerdir. Belin (1998) yaptıkları PET çalışmasında 200 ms’lik sözel olmayan sesler kullanıldığında bilateral işitme korteksinde aktivasyon olduğunu, uyaranın süresi 40 ms olduğunda ise sol işitme merkezinde aktivasyon olduğunu bulmuşlardır.