Kimya 9. Sınıf kimya plazma nedir, özellikleri nelerdir

Konu sahibi son olarak 27 gün önce görüldü
Plazma nedir?

Maddenin katı, sıvı ve gaz halinden başka dördüncü hali plazmadır. Maddenin plazma hali günümüzde bilimsel olarak kabul edilmiş durumdadır.
Maddenin gaz halindeki taneciklerine yeteri kadar enerji verildiğinde elektronlar çekirdeğin çekim kuvvetinden kurtulur ve tanecikler iyon haline geçer. Bu yüzden maddenin plazma haline iyonize gaz adı verilir. Ortamda bulunan iyonlar ve elektronlar tekrar birbiriyle etkileşerek atom ve molekülleri oluşturabilirler. Atom, molekül, iyon ve elektronların bulunduğu ortam plazma hali olarak adlandırılır.
Maddenin plazma hali elektriksel anlamda nötrdür. Çünkü pozitif yüklü iyon sayısı, negatif yüklü iyon sayısına eşittir. Plazma nötr olmasına rağmen elektrik akımını çok iyi iletir. Plazma bu özelliği ile maddenin gaz halinden farklıdır. Çünkü tüm maddelerin gaz hali elektrik akımını iletmez.
Plazma, evrende bulunan en yaygın halidir. Maddenin diğer hallerine göre evrendeki oranı %99’dan fazladır. Galaksilerdeki yıldızlar, güneş sistemimizdeki güneş, güney ve kuzey kutbunda oluşan Auroralar (kutup ışıkları/güney ışıkları/kuzey ışıkları), yanardağ patlamaları birer plazmadır.


plazma-nedir.png


Plazma nedir?

Günlük yaşamda karşılaştığımız olaylardan bazılarında plazma hali gözlemlenir. Örneğin kibrit yandığında oluşan alev ve mum alevi birer plazmadır. Benzer şekilde yağmurlu havalarda yaşanan şimşek ve yıldırım olayları birer plazmadır. Yine günlük yaşamda kullanılan floresan lamba, ark lambaları, xenon (zenon) ve neon lambalarının ışıkları birer plazmadır.
 
PLAZMANIN ÖZELLİKLERİ

♦Elektriksel olarak nötrdür. Ancak pozitif yük sayısı, negatif yük sayısına eşittir. Bu tanecikler arasında elektrostatik çekim kuvvetleri oluşur.
♦Hem ısıyı hem elektrik akımını çok iyi iletir.
plazmanın-özellikleri.png
plazmanın özellikleri

♦Belirli bir şekilleri ve hacimleri yoktur. Yoğunlukları katı, sıvı ve gazlara göre daha küçüktür.
♦Yüksek sıcaklık ve enerji yoğunluğuna sahiptirler.
♦Manyetik alan ve elektrik alandan etkilenirler. Bu alanlardan sapma gösterebildikleri gibi yerlerinde de tutabilirler.
♦Elektrik enerjisi yardımıyla üretilebilirler. Laboratuvar koşullarında elektrik boşalımları ile elde edilebilirler (Plazma küresi ile).
♦Serbest elektrik yükleri sayesinde tepkimeler daha hızlı gerçekleşir.
 
PLAZMANIN KULLANIM ALANLARI


  • Plazma küre yapımında (ışık enerjisi üretimi)
  • Floresan lambalar, neon lambalar, xenon farlar
  • Plazma TV’ler, plazma ark kaynakları
  • Tıpta kullanılan helyum ve argon plazmalar (kanamanın durdurulması)
  • Tıpta ve gıda endüstrisinde plazma sterilizasyonu (Bakteri, virüs, mantar vb. öldürülmesi)
 
Geri