30 Nisan 2013 Tarihte Bugün

Konu sahibi son olarak 2618 gün önce görüldü
30 Nisan 2013 Tarihte Bugün

30 Nisan 2013 Tarihte Bugün

Tarihte Bugün 30
Nisan

30 Nisan, Gregoryen Takvimi'ne göre yılın 120. (Artık yıllarda 121.) günüdür.

Olaylar

1006 - Tarihte kayıtlara geçirilmiş en parlak Süpernova olan SN 1006, Kurt takımyıldızı içerisinde gözlemlendi.

1563 - Kral VI. Charles'ın emriyle bütün Yahudiler Fransa'dan kovuldu.

1789 - George Washington, ABD'nin ilk cumhurbaşkanı oldu.

1803 - ABD, Louisiana topraklarını Fransa'dan 15 milyon dolar karşılığında satın aldı. Böylelikle genç ülkenin toprakları iki katına çıkmış oldu. Bu alışverişe tarihte Louisiana mübayaası' adı verilmektedir.

1919 - Mustafa Kemal, Dokuzuncu Ordu Müfettişliğine atandı.

1920 - Paris'te toplanacak barış konferansıyla ilgili Ankara'da toplanan Büyük Millet Meclisi taraf ülkelerin dış işleri bakanlıklarına gönderdiği bir yazıyla İstanbul'dan ayrı bir hükümetin kurulduğunu bildirdi.

1939 - Türkiye'nin de katıldığı New York Dünya Sergisi açıldı.

1945 - Adolf Hitler ve iki gün önce evlendiği Eva Braun intihar etti.

1955 - Bügün kullanılan Vietnam Bayrağını Kuzey Vietnam ilk kez resmi bayrağı olarak kabul etti.

1959 - İsmet İnönü'nün Uşak gezisinde olaylar çıktı. Polis, halkı dağıtmak için göz yaşartıcı bomba kullandı.

1960 - İstanbul'da bir gün sokağa çıkma yasağı ilan edildi.

1960 - Ali Ulvi'nin karikatürü nedeniyle Cumhuriyet gazetesi 10 gün süreyle kapatıldı.

1961 - İstanbul Kartal'da iki tren çarpıştı: 16 kişi öldü, 78 kişi yaralandı.

1964 - Diyanet İşleri Başkanlığı, doğum kontrolünün uygulanmasını verdiği bir fetvayla kamuoyuna açıkladı.

1967 - CHP Dördüncü Olağanüstü Kurultayı sonuçlandı. Kurultay'da kabul edilen ortanın solu siyasetine karşı çıkan Kayseri Milletvekili Turhan Feyzioğlu'nun liderliğini yaptığı 33 milletvekili ve 15 senatör partiden istifa etti.

1975 - Kuzey Vietnam birlikleri Saygon'daki Bağımsızlık Sarayı'na girerek Vietnam Savaşı'nı bitirdi.

1975 - Anayasa Mahkemesi tarafından 1971'de kapatılan Türkiye İşçi Partisi yeniden kuruldu.

1986 - Çernobil reaktör kazası sonucu meydana gelen nükleer kaza sonrasında atmosfere büyük miktarda fisyon ürünleri salındığı tüm dünya tarafından öğrenildi.

1998 - ABD, PKK'yı en tehlikeli terör örgütleri arasında saydı.

1998 - NATO Konseyi Kosova Bildirisi yayınladı. Şiddeti reddeden ittifak, Yugoslavya Devlet Başkanı Slobodan Miloseviç'e uyarılarda bulundu.

1998 - PKK, Yunanistan'ın başkenti Atina'da bazı Yunan parlamenterlerin de katılımıyla Balkanlar Bürosu'nu açtı.

1999 - Ankara 2 Numaralı Devlet Güvenlik Mahkemesi, Abdullah Öcalan'ın yargılanmasının 31 Mayıs pazartesi gününden itibaren İmralı Adası'nda kesintisiz olarak sürdürülmesine karar verdi.

Doğumlar


1777 - Carl Friedrich Gauss, Alman kökenli matematikçi ve bilim adamı (ö .1855)

1933 - Willie Nelson, Amerikalı country-folk sanatçısı

1954 - Jane Campion, Oscar ödülü sahibi film yönetmeni ve senaristi

1959 - Stephen Harper, Kanadalı politikacı, Kanada'nın 22. başbakanı

1965 - Adrian Pasdar, ABD'li aktör ve film yönetmeni

1970 - Halit Ergenç, Türk sinema ve tiyatro oyuncusu

1978 - Simone Barone, İtalyan futbolcu

1982 - Kirsten Dunst, ABD'li sinema oyuncusu

Ölümler

65 - Lucan (Marcus Annaeus Lucanus), Romalı şair (d. 39)

1030 - Gazneli Mahmud, Gazne Devleti'nin kurucusu (d. 971)

1792 - John Montagu, İngiltere'de sandviç kontu, sandviçin mucidi (d. 1718)

1865 - Robert FitzRoy, meteorolog ve denizci (d. 1805)

1883 - Édouard Manet, İzlenimciliğin kurucularından Fransız ressam (d. 1832)

1945 - Adolf Hitler, Avusturya kökenli Alman politikacı ve yazar, Nazi Almanyası'nın diktatörü (d. 1889)

1945 - Eva Braun, Adolf Hitler'in uzun süreli hayat arkadaşı ve kısa bir süre için nikahlı eşi (d. 1912)

1970 - Inger Stevens, İsveç doğumlu ABD'li aktrist (d. 1934)

1974 - Agnes Moorehead, ABD'li aktrist (d. 1900)

1989 - Sergio Leone, İtalyan film yapımcısı ve yönetmeni (d. 1929)

2006 - John Kenneth Galbraith, Amerikalı ekonomist (d. 1908)

2007 - Gordon Scott, ABD'li aktör (d. 1927)

Tatiller ve Özel Günler


Uluslararası Caz Günü
 
Tarihte bugün: 30 Nisan

Alman matematikçi Carl Friedrich Gauss, 1777 yılında hayata merhaba dedi.

Matematikçilerin prensi olarak anılan Gauss, 1777'de Almanya'nın Braunschweig kentinde doğdu. Dehası çok erken yaşlarda kendini gösterdi; konuşmayı öğrenmeden önce toplama ve çıkarma yapmayı öğrendi.

Güç koşullar altında sürdürdüğü eğitimini, 14 yaşında bir asilin sağladığı destekle güvence altına aldı. 16 yaşında Eukleides Geometrisi'nin alternatifi olacak yeni bir geometri tasarladı, Lagrange ve Newton'un eserlerini inceledi.

Üniversitedeyken sadece pergel ve cetvelle 17 kenarlı düzgün çokgen çizilmesi metodunu buldu. Bu buluşundan o kadar öutlu oldu ki, mezarının üzerine de çizilmesini istedi.

Sayılar teorisi üzerine yazmış olduğu ilk büyük eseri 'Disquistiones Aritmeticae' (Aritmetik Araştırmaları) ona şimdiki ününü kazandırdı. Eseri okuyan Lagrange, Gauss'a şunları yazmıştı:

"Eseriniz sizi bir anda birinci sınıf matematikçiler arasına yükseltmiştir. Uzun zamandan beri yapılmış en güzel analitik keşfi ihtiva eden son bölümü çok önemli kabul ediyorum."

Gauss'un bu yapıtı modern sayılar teorisine temel oldu. Ona göre, sayılar teorisi çok önemliydi: "Matematik, bilimlerin kraliçesi olduğu gibi, sayılar teorisi de matematiğin kraliçesidir."

1795'te liseyi bitirip Göttingen Üniversitesi'ne gireceği zaman, matematiği mi yoksa filolojiyi mi seçeceğini bilemiyordu. 18 yaşında en küçük kareler yöntemini jeodeziye soktu. Bu keşfin şerefini, 1806'da yöntemini yayımlayan Legendre ile paylaştı.

Normal dağılıma ait Gauss Kanunu ve çan eğrisi artık bilinen buluşlarıydı. 1796'da filolojiyi tamamen bıraktı ve ilk tarihi yazısı, düzgün 17 kenarlı çokgen hakkındaki keşfini deftere yazdı.

Bu hatıra defteri, Gauss'un ölümünden ancak 43 yıl sonra 1898'de, torunlarından biri tarafından Göttingen Krallık Kurumuna, incelenmek için gönderildiği zaman ortaya çıktı.

19 sayfalık bu defterde, kısa kısa yazılmış 146 tane keşif yazılıydı. Bu keşiflerin en sonuncusu 9 temmuz 1814 tarihliydi. Defter 1917'de olduğu gibi yayımlandı ve buluşların geniş bir incelenmesi yapıldı.

Eğer bu buluşlar Gauss'un zamanında yayımlansaydı, bazı kimselere şöhret kapıları açılabilirdi. Çünkü Gauss, birçok matematikçinin öncüsü ve ilham kaynağıydı. Kendisi şüphesiz böyle bir düşüncede değildi ama gerçek buydu.

Bugün, bunu kanıtlayan yazılı belgeler vardır. Defterde çok güzel cebirsel bağlılıklar görülmüştür. Gauss'un doktora tezi, bugün cebirin temel teoremi adıyla bilinen teoremdir. Yani, n dereceli bir polinomun n tane kökü vardır.

Cebirsel bir denklemin kökünün a + ib şeklinde olduğunu da Gauss göstermiştir. Böylece, karmaşık düzlemi kurmuş ve karmaşık sayılar bu düzlemde gösterilmiştir. Bu düzleme Gauss Düzlemi de denir. Ayrıca, i·i = i² = -1 gösterimini o kullanmıştır.

Gauss'un hayatının son yıllarında yazdığı mektupların büyük bir kısmı öldükten sonra yayımlandı. Ama en büyük yanlışlarından biri, Abel'de olduğu gibi genç matematikçilerin çalışmalarına kulak asmamasıydı.

Örneğin, Cauchy, karmaşık değişkenli fonksiyonlara ait ünlü ve zarif buluşlarını yayımlamaya başladığında ona karşı isteksiz ve bu yayınlardan habersizdi. Cauchy'den hiç söz bile etmedi.

Çünkü Cauchy bu konuya başlamadan yıllarca önce, Gauss problemin en can alıcı noktasına erişmişti. Fakat onun ünlü not defterinde saklı kalmıştı.

Bunun gibi daha başka örnekler de vardı. Hamilton'un kuaterniyonlar çalışması, ölümünden üç yıl önce Gauss'a sunulduğunda hiçbir şey söylemedi. Çünkü, bu sonuç da kendi not defterinde 30 yıldan beri yazılı bulunmaktaydı.

Yine bu konuda öncü olduğunu ileri sürmedi. Hamilton'un 15 yıl kadar uğraştığı buluşları için, Gauss ne kadar uğraştığını söylemiyordu.

1800-1820 arasında astronomi, 1820-1830 arasında jeodezi, yüzeyler kuramı, konform dönüşümleri, 1830-1840 arasında fizik, matematik, elekromanyetizm, yerkürenin manyetizmi, Newton kanunlarına göre çekme kuramı, 1841-1855 arasında durum geometrisi ve karmaşık değişkenli fonksiyonlar, bu fonksiyonlara bağlı geometri dallarında eserler verdi.

En ünlü jeodezi Gauss'undur. Gauss'tan önce Euler, Lagrange ve Monge bazı eğrisel yüzeyleri incelemişlerdi. Fakat Gauss daha genel olarak incelemiş ve diferansiyel geometrinin birinci büyük devresi böylece doğmuştu.

İkinci devre 1854'te Riemann geometrisiyle oldu. Eğrilik, normal ve parametrelenme önemli işlediği konulardı. Konform dönüşümler yine Gauss'a aitti. Haritacılık, enlem ve boylam üzerine çalışmaları yine Gauss tarafından bulundu.

23 şubat 1855'de Göttingen'de hayatı kaybettiğinde, Avrupa'daki tüm dostları cenazesine geldi. Eserleri ve buluşları matematik dünyasında yaşıyor.

Günün diğer önemli olayları


1030: Gazneliler Devleti'nin kurucusu Gazneli Mahmud öldü.

1563: Kral VI. Charles'ın emriyle bütün Yahudiler Fransa'dan kovuldu.

1789: George Washington ABD'nin ilk cumhurbaşkanı oldu.

1883: Emprosyonizmin kurucularından Fransız ressam Eduard Manet hayata veda etti.

1919: Mustafa Kemal, Dokuzuncu Ordu Müfettişliğine atandı.

1939: Türkiye'nin de katıldığı New York Dünya Sergisi açıldı.

1945: Adolf Hitler ve iki gün önce evlendiği Eva Braun intihar etti.

1959: İsmet İnönü'nün Uşak gezisinde olaylar çıktı. Polis, halkı dağıtmak için göz yaşartıcı bomba kullandı.

1960: İstanbul'da bir gün sokağa çıkma yasağı ilan edildi.

1960: Ali Ulvi'nin karikatürü nedeniyle Cumhuriyet gazetesi 10 gün süreyle kapatıldı.

1961: İstanbul Kartal'da iki tren çarpıştı: 16 kişi öldü, 78 kişi yaralandı.

1964: Diyanet İşleri Başkanlığı, doğum kontrolünün uygulanmasını verdiği bir fetvayla kamuoyuna açıkladı.

1967: CHP Dördüncü Olağanüstü Kurultayı sonuçlandı. Kurultay'da kabul edilen ortanın solu siyasetine karşı çıkan Kayseri Milletvekili Turhan Feyzioğlu'nun liderliğini yaptığı 33 milletvekili ve 15 senatör partiden istifa etti.

1975: Anayasa Mahkemesi tarafından 1971'de kapatılan Türkiye İşçi Partisi yeniden kuruldu.

1975: Kuzey Vietnam birlikleri Saygon'daki Bağımsızlık Sarayı'na girerek Vietnam Savaş'ını bitirdi.

1998: ABD, PKK'yı en tehlikeli terör örgütleri arasında saydı.

1998: Terör örgütü PKK, Yunanistan'ın başkenti Atina'da bazı Yunan parlamenterlerin de katılımıyla Balkanlar Bürosu'nu açtı.

1998: NATO Konseyi Kosova Bildirisi yayınladı. Şiddeti reddeden ittifak, Yugoslavya Devlet Başkanı Slobodan Miloseviç'e uyarılarda bulundu.

1999: Ankara 2 Numaralı Devlet Güvenlik Mahkemesi, Abdullah Öcalan'ın yargılamasının 31 mayıs pazartesi gününden itibaren İmralı Adası'nda kesintisiz olarak sürdürülmesine karar verdi.
 
Fenerbahçe tarihinde bugün (30 Nisan)


30 Nisan 1957

Fenerbahçe : 3
Galatasaray: 0

Fenerbahçe, 15.defa İstanbul Ligi Şampiyonu oldu.






Fenerbahçe Profesyonel Futbol Takımı, İstanbul Profesyonel Ligi 18.hafta maçında, Şükrü, Seraceddin, Nedim, Avni, Naci, Basri, Ergun, Can, Turan, Lefter ve Niyazi’den oluşan kadrosuyla Galatasaray’ı 3-0 mağlup ederken gollerini Niyazi Tamakan (Dk.14) , Lefter Küçükandonyadis (Dk.86) ve Ergun Öztuna (Dk. 87) attı. Fenerbahçe, 1956-57 sezonunu 18 maçta 29 puan toplayarak, toplamda 15.defa İstanbul Şampiyonu oldu.

***

30 Nisan 1978

Fenerbahçe : 1
Adana Demirspor : 0




Fenerbahçe Profesyonel Futbol Takımı, Türkiye 1.Futbol Ligi 26.hafta maçında Fuat, Şevki (Engin) Emin, Coşkun, Cem, Zafer (Aydın) Önder, Antiç, Tuna, Engin (Şevki) ve Cemil’den oluşan kadrosuyla İnönü Stadı’nda Adana Demirspor’u 1-0 mağlup ederken golünü, Şevki Şenlen (Dk.55) attı.Fenerbahçe, ligin 26.haftasını 38 puanla lider olarak tamamladı.

***

30 Nisan 1989

Boluspor : 0
Fenerbahçe: 2




Fenerbahçe Profesyonel Futbol Takımı, Türkiye 1.Futbol Ligi maçında Schumacher, Ergin, Nezihi, Müjdat, Şenol Ustaömer, Hakan, Serdar (Durmuş Dk.65) Bilal, Rıdvan, Hasan, Aykut (Erdi Dk.72) den oluşan kadrosuyla deplasmanda Boluspor’u 2-0 mağlup ederken gollerini, Ergin Parlar (Dk.56) ve Hasan Vezir (Dk.88) attı. Fenerbahçe, ligin 32.haftasını 80 puanla lider olarak tamamladı.

***

30 Nisan 1995

Kayserispor : 1
Fenerbahçe : 2

Müjdat Yetkiner, Fenerbahçe forması ve kariyerindeki son golünü attı, Engin İpekoğlu'nun ayağı kırıldı




Fenerbahçe Profesyonel Futbol Takımı, Türkiye 1.Futbol Ligi 31.hafta maçında Engin (Rüştü Dk.37) Nuri, Uche, Müjdat, Emre, İlker (Bülent Dk.52) Kemalettin, Nielsen, Tayfur (Aygün Dk.46) Feyyaz ve Aykut’tan oluşan kadrosuyla deplasmanda Kayserispor’u 2-1 mağlup ederken gollerini Müjdat Yetkiner (Dk.48) ve Aykut Kocaman (Dk.89) Kayserispor’un golünü ise B.Levent (Dk.37 pen.) attı. Kaleci Engin İpekoğlu’nun 37.dakikada rakip takım oyuncusu B.Levent ile çarpışması sonucu kaval kemiği kırıldı. Müjdat Yetkiner, hem Fenerbahçe formasıyla, hem de kariyerindeki son golünü attı. Fenerbahçe, ligin 31.haftasını liderin 14 puan gerisinde 60 puanla 4.sırada tamamladı.

***

30 Nisan 2000

Erzurumspor : 1
Fenerbahçe : 5




Fenerbahçe Profesyonel Futbol Takımı, Türkiye 1.Futbol Ligi 31.hafta maçında, Engin İpekoğlu, Mustafa Doğan, Uche, Alpay Özalan, Serkan Özsoy, Ogün Temizkanoğlu (Mosheau Dk.46) Metin Diyadin, Tayfun Korkut, Abdullah Ercan (Tufan Dk.87) Süleyman Oulare, Viorel Moldovan (Yaw Preko Dk.83) dan oluşan kadrosuyla deplasmanda Erzurumspor’u 5-1 mağlup ederken gollerini Süleyman Oulare (Dk.15 ve 67) John Leshiba Mosheau (Dk.46) Eyüp (Dk.56 k.k.) Ali Rıza (Dk.85 k.k.) Erzurumspor’un golünü ise Muzaffer Bilazer (Dk.2) attı. Fenerbahçe, ligin 31.haftasını liderin 20 puan gerisinde 55 puanla 4.sırada tamamladı.

***

30 Nisan 2005

Fenerbahçe : 2
Trabzonspor: 1




Fenerbahçe Profesyonel Futbol Takımı, Süper Lig 30.hafta maçında Rüştü Reçber, Serkan Balcı, Önder Turacı, Fabio Luciano, Deniz Barış, Nicolas Anelka (Serhat Akın Dk.69) Selçuk Şahin, Alex De Souza (Kemal Aslan Dk.90+5) Marco Aurelio, Tuncay Şanlı, Marcio Nobre (Mehmet Yozgatlı Dk.79) dan oluşan kadrosuyla Şükrü Saraçoğlu Stadı’nda Trabzonspor’u 2-1 mağlup ederken gollerini Fabio Luciano (Dk.15) ve Alex De Souza (Dk.66 pen.) Trabzonspor’un golünü ise Fatih Tekke (Dk.62) attı.

***

Kaynak : Milliyet arşivleri-kişisel arşiv​
 
Geri