26 Ağustos 2013 Tarihte Bugün

Konu sahibi son olarak 2617 gün önce görüldü
26 Ağustos 2013 Tarihte Bugün

26 Ağustos Tarihte Bugün

26 Ağustos, Gregoryen takvimine göre yılın 238. günüdür. Artık yıllarda ise 239. gündür.

Olaylar


1071 - Büyük Selçuklu hükümdarı Alp Arslan komutasındaki ordunun, Bizans ordularını yenmesiyle Malazgirt Meydan Muharebesi kazanıldı.

1789 - Fransa Meclisi "İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirgesi"ni kabul etti.

1920 - ABD'de kadınlar ilk kez oy kullandı.

1921 - Başkomutan Mustafa Kemal Paşa'nın Sakarya Meydan Muharebesi'ndeki emri: Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır. Vatanın her karış toprağı, vatandaşın kanıyla ıslanmadıkça terk olunamaz.

1922 - Türk Kurtuluş Savaşı: Türk Ordusu, Batı Cephesi'nde Yunan Ordusu'na genel bir Taarruza başladı. Türk Ordusu Başkomutanı Mareşal Gazi Mustafa Kemal Paşa taarruzu bizzat Kocatepe'den idare ediyordu.

1924 - İş Bankası kuruldu. İlk genel müdürü eski İktisat Vekili, Mübadele İmar ve İskan Bakanlığından ayrılan Celal (Bayar) Bey oldu. İş Bankası'nın kuruluş sermayesi 1 milyon liraydı.

1932 - İzmir Fuarı açıldı.

1932 - Türkiye'de ilk kez yapılan Büyükdere'deki yüzme yarışlarında İstanbul ekibi birinci oldu.

1936 - Birleşik Krallık, -Süveyş Kanalı dışında- Mısır'a bağımsızlığını verdi.

1936 - İlk sesli televizyon gösterimi BBC kanalından yapıldı.

1957 - Transistörlü radyo piyasaya sürüldü. 1927'de yalnızca 7 olan radyo alıcısı sayısı, 1950'lerde 300 bini aştı.

1972 - Mizah dergisi Gırgır, Oğuz Aral yönetiminde yayımlanmaya başladı.

1986 - Kamerun'da volkanik gölden çıkan karbondioksit ve hidrojen gazlarının karışımı sonucu 1500 kişi öldü.

1991 - İstinye Tersanesi kapatıldı.

2000 - İş Kuleleri tamamlandı.

2002 - Anıtkabir'de yeniden oluşturulan Atatürk ve Kurtuluş Savaşı Müzesi Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer tarafından açıldı.


Doğumlar


1676 - Robert Walpole, İngiliz siyasetçi, ilk İngiltere başbakanı.

1743 - Antoine Lavoisier, bilim adamı.

1880 - Guillaume Apollinaire, Gerçeküstücü şair .

1886 - Rudolf Belling, Alman heykeltraş (ö. 1972).

1904 - Christopher Isherwood, yazar.

1914 - Fazıl Hüsnü Dağlarca, Türk şair.

1922 - Çetin Karamanbey, sinemacı, gazeteci.

1950 - Ahmet Özhan, Türk şarkıcı ve oyuncu.

1962 - Tariq Ramadan, İslamolog, entelektüel, akademisyen.

1963 - Kürşat Başar, yazar, köşe yazarı, televizyoncu, senarist.

1979 - Yağmur Sarıgül Türk besteci ve maNga grubun elektro gitaristi.

1982 - Gamze Özçelik, Oyuncu, sunucu, manken, model.

1982 - Tuğçe Kazaz, Türk manken, model, oyuncu

1986 - Colin Kâzım Richards, Türk futbolcu.

1976 - Can Gazalcı, Öykü ve roman yazarı.

1986 - Tori Black, Amerika'lı porno yıldızı.


Ölümler


1666 - Frans Hals, Hollandalı ressam (d. 1580) yaklaşık

1895 - Friedrich Miescher, İsviçeli biyolog (d. 1844)

1930 - Lon Chaney, Sr., ABD'li oyuncu (d. 1883)

1943 - Bimen Şen, Bestekâr (d. 1873)

1968 - Cemal Tollu, Türk ressam 69 yaşında öldü (d. 1899)

1968 - Kay Francis, ABD'li oyuncu (d. 1899)

1974 - Adem Yavuz, Kıbrıs Harekatında öldürülen Türk gazeteci (d. 1943)

1974 - Charles Lindbergh Atlas Okyanusu'nu uçakla geçen ilk pilot (d. 1902)

1978 - Charles Boyer, Fransız oyuncu (d. 1899)

1979 - Mika Waltari, Finlandiyalı yazar (d. 1908)

1980 - Tex Avery, ABD'li çizgi film ressamı (Bugs Bunny vb) (d. 1908)

1989 - Irving Stone, ABD'li yazar (b. 1903)

1997 - Füreya Koral, Türkiye'nin ilk kadın seramik sanatçısı (b. 1910)
 
Rizede Heyelan On iki kişi öldü |26 Ağustos 2010

4e16c374446bd4d6bbe332a080a352ecbidibiditarihtebugunorg.jpg


26 Ağustos 2010 Tarihinde ; Rize'nin merkeze bağlı Gündoğdu beldesinde sağanak yağış sonucu meydana gelen sel ve heyelan nedeniyle 12 kişi yaşamını yitirdi, 6 kişi kayboldu.
Rize’deki büyük yıkımın ardından acıyla yüzleşen yetkililerin ilk tespiti aynı oldu: “Rize’de Cumhuriyet tarihinin en büyük felaketi yaşandı... Alışılmamış boyutta bir felaket.” Ancak insanın gözleriyle tanıklık ettiği acının şoke edici etkisi bir yana bırakılırsa, ne rakamlar ne de yakın tarih bu tespiti doğrulamadı.

Rize Türkiye’nin en çok yağış alan illerinden. Ve Rize’ye daha önce de bu miktarda yağış düştü. Rize’de heyelan ve seller hep yaşandı, yaşanıyor. Cumhuriyetin başlangıcına gitmeye gerek yok, daha 2002 yılında Rize Taşlıdere, Güneysu ve Çayeli’nde sel ve heyelanlarda 34 insan öldü. Bir de kötü haber: Uzmanlara göre küresel iklim değişikliğinin ve anormal havaların etkisiyle Rize ve tüm Karadeniz’de heyelan ve sel riski daha da artacak.

İki gün üst üste yağdı....

Meteoroloji yetkililerinin verdiği bilgiye göre Rize’ye 25 Ağustos çarşamba günü metrekareye 24 saatte 166.2 kilogram yağış düştü. Toprak suya doydu. Sel faciasının yaşandığı önceki gün ise yağış miktarı 24 saatte 52.5 kilogram oldu. 166.2 kilogramlık yağış, Rize için bir rekor değildi. 14 Kasım 1996’da Rize’de metrekareye 178.7 kilogram yağış düşmüştü.

Felaketin ardından Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Cemil Çiçek ve Devlet Bakanı Faruk Nafiz Özak Rize’ye giderek incelemelerde bulundu. Çiçek’in ilk izlenimi, ‘alışılmamış bir felaket’ oldu: “Bugüne kadar alışılmamış bir şekilde heyelanla karşı karşıya kalındı. Hâlâ ulaşılamayan yerler var. Bu araziyi, şartlarını bilmeyenler ‘Bu saate kadar nasıl ulaşılamadı’ diyebilir.”

Rize Belediye Başkanı Halil Bakırcı felaketi yaşadı:

“Değirmendere Deresi taştı. Gündoğdu beldesinde yaşanan sel ve heyelan Rize’de Cumhuriyet tarihinde yaşanan en büyük felaketlerden biri. Yolda yürümek bile mümkün olmadı. Karayolunda 70-80 santimetre yüksekliğinde su vardı. Bu su gücüne bir şey dayanmaz. Denize sıfır noktada bir metreye yakın su oluyorsa arka tarafları düşünmek bile istemiyorum.”

Devlet Bakanı Faruk Nafiz Özak ise Gündoğdu’daki ilk incelemelerinin ardından “Bugüne kadar alışılmışın dışında bir heyelan olmuş. Gündoğdu’nun doğusundan batısına kadar aralıklarla heyelan oluşmuş. Geçmişte dere vadisinde üstten aşağıya inerek heyelan olurdu ama böylesini ilk defa görüyoruz” dedi.

Çay ekimi yüzünden mi?

Bakan Özak heyelanda çay tarımının da etkisi olabileceğini anlattı:

“Heyelana bölgede ekili olan çay bitkisinin köksüz olması ve çayda kullanılan gübre neden olmuş olabilir. Ağaçların sökülmesinden olabilir. Yanlış yol yapımından olabilir. İnşaat yaparken sağlam zemin bulamadan yapılırsa bunlar heyelanların nedenleridir. Burada bir çok yapı ruhsatlı ancak kırsalda kaçak yapılar mevcut. Son 10-15 günde çok kurak geçti. Birden yağış alınca toptan göçme yaşandı.”

Başbakan Yardımcısı Çiçek de Bakan Özak ile birlikte bölgeyi askeri helikopterle havadan inceledikten sonra ‘felaket’teki insan izini gördü:

“Helikopterle yaptığımız incelemede gördük ki Veliköy vadisinde birçok ev, risk taşıyor. Bunun teknik bir raporla da tespit edilmesine gerek yok. Dışarıdan baktığınızda bile temelin ne kadar çürük olduğunu, ufacık bir yağışla bile hemen çökebileceğini herkes görüyor.”
 
Sevinç Aktansel hayatını kaybetti |26 Ağustos 2011

084b0c170f2e9abb9083fb6099c79beabidibiditarihtebugunorg.png


26 Ağustos 2011 Tarihinde ;

Türk tiyatrosunun başarılı ismi Sevinç Aktansel hayatını kaybetti.

Bez Bebek dizisinde Makbule karakteri ile hafızalarda yer eden Türk tiyatrosunun başarılı ismi Sevinç Aktansel uzun süredir tedavi gördüğü Kas hastalığından kurtulamayıp yaşama veda etti.

Sevinç Aktansel 27 Kasım 1937'de İstanbul'da doğdu. Vefa Lisesi cografya ogretmeni ve Vefa Spor Kulubü kurucusu Saim Aktansel'in kızı olan sanatçı , Eğitimini Ankara Develet Konservatuarı Tiyatro Yüksek bölümünde tamamladı.

Televizyon ekranlarının sevilen yüzü olan sanatçı Bez Bebek,Kadın Severse, Asmalı Konak, Hayat Bilgisi, Şehnaz Tango, Küçük Besleme gibi sevilen dizilerde önemli roller almıştı.

Sevinç Aktansel'in cenazesi cumartesi günü kaldırlacak.
 
Tarihte Bugün : 26 Ağustos 1922 Büyük Taarruz’un başladığı saatlerde Nafia Vekâletine vekâlet…

0010252-300x195.jpg


26 Ağustos 1922 Büyük Taarruz’un başladığı saatlerde Nafia Vekâletine vekâlet eden Reşat Bey’den Demiryolları Umum Müdürü Behiç Bey’e gönderilen telgrafta “İş bu dakikada bütün millet şimendiferlerimizi ve fedakar şimendifercilerimizi Allah’tan sonra kahraman ordumuzun yegane muin-i zaferi olarak görmektedir.”diyordu.

0010252.jpg

 
Sultan Alparslan Anadolu’nun kapılarını Türklere açtı

malazgirt.jpg


Tarihte bugün gerçekleşen olaylar arasında; Sultan Alparslan’ın Anadolu’nun kapılarını Türklere açması, Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi’nin ilanı, Büyük Taarruzun başlaması, Ermenilerin Osmanlı Bankası baskını gibi olaylar yer almakta…

GÜNÜN OLAYI

Sultan Alparslan Anadolu’nun Kapılarını Türklere Açtı (1071)

Bizans imparatoru Romen Diyojen Anadolu’ya yapılan Türk akınlarını kesin şekilde durdurmak istiyordu. Bu amaçla büyük bir ordu oluşturarak yola çıktı. Büyük Selçuklu Devleti hükümdarı Sultan Alparslan bu orduyu Malazgirt ovasında karşıladı. Sultan Alparslan’ın barış önerisi korktuğuna yorumlanarak kabul edilmedi.

Savaşın kaçınılmaz olduğunu gören Sultan Alparslan askerleri ile birlikte Cuma namazını kıldı ve onlara moral verici bir konuşma yaptı. Savaş Türk atlı birliklerinin saldırısı ile başladı. Bozkır taktiğine aldanan Bizanslılar ağır bir yenilgi aldılar hatta mağrur imparator Romen Diyojen esir düştü. Böylece Bizans’ın gücü kırılmış Anadolu’nun kapıları sonsuza dek Türklere açılmıştı.

GÜNÜN KİŞİSİ

Sultan Alparslan (1029-1072)

Çağrı Bey’in oğlu olan Sultan Alparslan amcası Tuğrul Bey’in 1063 yılında varissiz ölmesi üzerine Büyük Selçuklu Devleti’nin ikinci büyük hükümdarı olarak ağabeyi Kavurt ile yaptığı taht mücadelesini kazanarak başa geçmiştir. Tuğrul Bey’in başlattığı Anadolu’nun fethi çalışmalarını hızlandırmış Ani ve Kars’ı ele geçirmiştir. En önemli hizmeti ise Malazgirt Savaşını kazanmasıdır. Sultan Alparslan 1072 yılında uğradığı bir saldırı sonucu şehit oldu. Sultan Alparslan’ın Malazgirt Savaşını kazanması Türk-İslam ve dünya tarihinin akışına büyük tesir etmiştir.

GÜNÜN ÖNEMLİ OLAYLARI

IV.Murat Kardeşlerini Katlettirdi (1635)

Sultan IV.Murat şiddet ve baskı yoluyla tekrar devleti düze çıkarmıştı.Hatta devletin düzeni için ilk kez şeyhülislam idam ettiren padişah olarak da tarihe geçmişti. Otoritesi karşısında hiçbir pürüz istemiyordu. 26 Ağustos 1635’te kardeşleri Şehzade Süleyman (23) ve Şehzade Beyazıd’ı (20) idam ettirdi. Bu durum pek hoş karşılanmasa da kimse ses çıkaramadı. Arkasından şehzade Kasım’ı da idam ettirmesi ileri devletin başına ruhi sorunları olan Sultan İbrahim’in geçmesinin önünü açtı.

Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi (1789)

1789Fransız İhtilali'nin hemen ardından, insan haklarını korumak amacıyla Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi yayımlandı. Bu bildiri Avrupa’daki ilk insan hakları bildirgesidir. 26 Ağustos1789′da Fransa Ulusal Meclisi'nde kabul edildi. Daha sonra düzenlenen Fransız Anayasalarında ön söz olarak yer aldı. İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirgesi bir önsöz ve 17 maddeden oluşmaktadır.

Osmanlı Bankası Baskını (1896)

1896 yılı 26 Ağustos günü Taşnak komitesi üyesi bir grup ermeni Osmanlı bankasını bastı. Teröristler bazı isteklerde bulunmuşlar, kabul edilmezse bankayı havaya uçurma tehdidi yaptılar. Sonuçta Banka Genel Müdürü Sir Edgar Vincent’in ve Rus Sefareti’nin de devreye girmesi ile sorun çözüldü. Sağ kalan 17 Eylemci,kendilerine verilen garanti sonrası gemi ile Fransa’nın Marsilya şehrine gittiler. Böylece eylem sona ermiş ancak bu olay Ermeniler ile Müslüman ahali arasında kanlı çatışmalara neden olmuştur.

Büyük Taarruz Başladı (1922)

Amacı Yunanlıları Anadolu’dan tamamen söküp atmak olan 26 Ağustos 1922 Cumartesi sabahı Başkomutan Mustafa Kemal düşmana taarruz emrini verdi. Başkomutan Mustafa Kemal Paşa, yanında Genelkurmay Başkanı Fevzi Paşa(Çakmak), Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa (İnönü) ile birlikte muharebeyi Kocatepe'den idare etti.Topçuların saat 5 ‘teki yoğun atışı ile Büyük Taarruz başladı. Topçu atışı ile başlayan taarruz piyadelerin hücumu ile devam etti. Taarruz gizli tutulmuştu hatta TBMM’ne taarruz o gün bildirildi. Taarruzun Malazgirt savaşı ile aynı güne denk gelmesi bir tesadüf müydü?

Türkiye İş Bankasının Kurulması (1924)

İzmir iktisat kongresinde alınan karar doğrultusunda Türkiye Cumhuriyetinin ilk özel bankası olan İş bankası kuruldu. Banka 1000000 TL sermaye ile kuruldu. Kurucusu Mustafa Kemal ilk genel müdürü Celal Bayar’dır.

GÜNÜN DİĞER ÖNEMLİ OLAYLARI

683-Medine saldırıya uğradı ve yağmalandı.

1877-Süleyman Paşa bütün gayretlerine rağmen Şipka Geçidini Ruslardan alamadı.

1926- İzmir suikasti davasının ikinci aşamasında yeni idam cezaları verildi.

1932- İzmir Fuarı açıldı.

1932- Türkiye’de ilk kez yapılan Büyükdere’deki yüzme yarışlarında İstanbul ekibi birinci oldu.

1936- İngiltere, -Süveyş Kanalı dışında- Mısır’a bağımsızlığını verdi.

1936- İlk sesli televizyon gösterimi BBC kanalından yapıldı.

1957- Transistörlü radyo piyasaya sürüldü. 1927’de yalnızca 7 olan radyo alıcısı sayısı, 1950’lerde 300 bini aştı.

1968- Ressam Cemal Tollu 69 yaşında öldü.

1972- Mizah dergisi ‘’Gırgır’’, Oğuz Aral yönetiminde yayınlanmaya başladı.

1986- Kamerun’da volkanik gölden çıkan karbondioksit ve hidrojen gazlarının karışımı sonucu 1500 kişi öldü.

1991- İstinye Tersanesi kapatıldı.

1997- Türkiye’nin ilk kadın seramik sanatçısı Füreya Koral, 87 yaşında öldü.

2002- Anıtkabir’de yeniden oluşturulan ‘’Atatürk ve Kurtuluş Savaşı Müzesi’’ Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer tarafından açıldı.
 
26 Ağustos 1979: Finlandiyalı yazar Mika Waltari öldü

waltari_mika_011_200_200.jpg


1908 Helsinki doğumlu Fin yazar Mika Toimi Waltari, ülkesinin en başarılı yazarlarından biridir. Waltari 1929 yılına kadar Helsinki Üniversitesi'nde teoloji, edebiyat ve felsefe öğrenimi gördü. Ardından gazeteci, çevirmen ve edebiyat eleştirmeni olarak çalıştı. İlk kitabını henüz öğrencilik döneminde yazdı ve 1938'den itibaren serbest yazar oldu.

Şiir ve hikâyelerin yanı sıra bir kısmı Leo Arne, Kristian Korppi, Leo Rainio ve Mikael Ritvala Neben mahlaslarıyla yayımlanan polisiye romanlar kaleme aldı. 1957'de Finlandiya Akademisi üyeliğine seçildi ve 1970'de Turku Üniversitesi'nden fahri doktor unvanı aldı. 1979'da Helsinki'de öldü.

Waltari, yazdığı tarihsel romanlar için yoğun bir kaynak araştırması yaptı. "Mısırlı Sinuhe" adlı romanı uluslararası başarı kazandı ve 1954'te filmleştirildi. Eserleri arasında 29 roman, 15 hikaye, 6 masal derlemesi, 6 şiir kitabı ve 26 tiyatro eseri bulunmaktadır. Ayrıca çok sayıda senaryo, araştırma, sayısız eleştiri ve makale yazmıştır. Eserleri 30 dile çevrilmiştir.

Waltari göktaşına da (4266) isim babalığı yapmıştır.

Waltari'nin en önemli eseri Mısırlı Sinuhe, Firavun Eknaton döneminde yaşamış olan bir hekimin başından geçenleri anlatmaktadır. Eknaton, IV. Amenofis adıyla tahta geçen, ancak kısa bir süre sonra Mısır'ın sayısız tanrısını gerçek dışı ilan ederek tek tanrılı dini Mısır'a yerleştirmek istemiştir. Bu tanrı Aton'dur; güneş ile temsil edilmektedir. IV. Amonefis ismini Eknaton (Aton'un hizmetkârı) olarak değiştirir, başta Amon olmak üzere diğer büyük tanrıların tapınaklarını kaldırır, arazilerine ve servetlerine el koyar.

Eknaton, Mısır'da bir dizi reform yapar. Okuma yazma seferberliği başlatır, Mısır'ın geleneksel soyut sanat üslubunu değiştirerek sanata somut çizgiler kazandırır, bir ara köleliği kaldırmak isterse de bu girişimi başarısızlıkla sonuçlanır. Dış siyasette barışçıl bir yol izler; başta Hititler olmak üzere dünyanın diğer büyük devletlerine barış mesajları gönderir.

Ancak eski tanrıların rahipleri yer altı faaliyeti yürüterek Eknaton'u güçten düşürürler, aynı zamanda gücünü yitiren ordunun üst düzey komutanları da Eknaton'un aleyhine döner. Hititlerin karşısında mağlup olma tehlikesi üzerine Eknaton zehirlenerek öldürülür, yerine oğlu Tutankamon geçirilir ve Mısır'da tekrar eski düzen kurulur.

Waltari, yarattığı Sinuhe karakterinin ağzından M.Ö. 1352-1335 arasında yaşanan tüm bu olayları, dönemin devletlerini, birbirleriyle olan ilişkilerini, insanların yaşantılarını, zaaflarını, duygu ve düşüncelerini büyük bir akıcılık ve renklilikle dile getirir. Dünyanın ilk tek tanrılı dini sayılan Aton dinine dair eşsiz bir bilgi kaynağıdır.

"Bizanslı Aşıklar" isimli romanı, Konstantinopolis'in Osmanlılar tarafından fethini, bir Bizanslı gözüyle anlatan eşsiz bir eserdir.

Her iki kitap da Türkçeye çevrilmiştir.
 
Geri