2 Eylül 2013 Tarihte Bugün

A
⚪ Konu sahibi son olarak 2616 gün önce görüldü
2 Eylül 2013 Tarihte Bugün​
​

2 Eylül Tarihte Bugün​

Tarihte bugün/2 Eylül​

2 Eylül, Gregoryen takvimine göre yılın 245. günüdür. Artık yıllarda ise 246. gündür.​

Olaylar​

​

1633 - Büyük İstanbul yangını başladı. Cibali'de çıkan yangında 20 binden fazla bina kül oldu. Kâtip Çelebi'ye göre, şehrin beşte biri yandı.​

1595 - Osmanlı Devleti, bir aydır kuşatma altında olan Estergon Kalesi'ni teslim etmek zorunda kaldı.​

1666 - Büyük Londra Yangını başladı ve üç gün sürdü; 13.200 ev ve 87 kilise kül oldu.​

1826 - Zabıta Teşkilâtı'nın kuruluşu.​

1885 - Rock Springs-Wyoming'de sendikalaşmaya çalışan 150 beyaz madenci, Çinli maden işçilerine saldırdı; 28'ini öldürdü, 15'ini yaraladı, ve diğer birkaç yüz kadarını kentten ayrılmaya zorladı.​

1922 - Türk Kurtuluş Savaşı: Türk Ordusu, Yunan işgali altındaki Eskişehir'i geri aldı.​

1925 - ABD'de zeplin düştü; 14 kişi öldü.​

1925 - Tekke ve zaviyelerin kapatılmasına ve memurların şapka giymesine karar verildi.​

1929 - Cumhuriyet gazetesinin düzenlediği ilk güzellik yarışmasında Feriha Tevfik Hanım Türkiye güzeli seçildi. Feriha Tevfik, sinema ve tiyatro oyuncusu oldu.​

1935 - Florida Keys'te kasırga; 423 kişi öldü.​

1938 - Hatay Millet Meclisi açıldı. Tayfur Sökmen devlet başkanı seçildi.​

1941 - Alman ve Sovyet birlikleri Leningrad yakınında savaşmaya başladı.​

1942 - Alman SS birlikleri Varşova Gettosu ayaklanmasını 50 bin Yahudiyi öldürerek bastırdı.​

1945 - Missouri Zırhlısında Japonya'nın teslim antlaşması imzalandı.​

1947 - İstanbul emniyeti kaçakçılık bürosu şefi, işkence suçundan mahkûm oldu.​

1954 - Ho Chi Minh yeni kurulan Kuzey Vietnam Cumhuriyeti'nin başkanlığına seçildi.​

1959 - Demokrat İzmir gazetesi sorumluları Adnan Düvenci ve Şeref Balçık 16'şar ay hapis cezasına çarptırıldılar; gazete 1 ay süreyle kapatıldı.​

1969 - ABD'deki ilk ATM cihazı Rockville Center-New York'ta kuruldu.​

1968 - İran'da deprem: 11 bin kişi öldü.​

1974 - Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) bilim ödülleri verildi. Cahit Arf ve Orhan İçen, Matematik; Erdal İnönü, Fizik; Kazım Türker tıp dallarında ödül aldılar.​

1983 - 10 Ağustos'ta kapatılan Tercüman gazetesi yeniden yayımlanmaya başladı.​

1985 - Kaş limanı açıklarında 3400 yıl önce batan, fildişi eşya ve bakır, kalay parçalarıyla yüklü bir gemi enkazı bulundu.​

1994 - Halterci Naim Süleymanoğlu'na Uluslararası Olimpiyat Komitesi "Yüzyılın En Güçlü Sporcusu Ödülü" verdi.​

1998 - İsviçre havayollarına ait bir yolcu uçağı Peggys Cove-Yeni İskoçya'da düştü; 229 kişi öldü.​

2011 - Türkiye, BM'nin Mavi Marmara Raporunu açıklaması üzerine, İsrail'e karşı 5 maddelik yaptırım kararı aldı.​

​

Doğumlar​

​

973 - El-Birûni, Harezmli islam bilgini​

1187 - VIII. Louis, Fransa Kralı​

1319 - IV. Pedro, Aragon Kralı​

1567 - Date Masamune, Japon samuray​

1568 - Tommaso Campanella, İtalyan şair, yazar ve Platoncu filozof​

1621 - Juan Andrés Coloma, Elda'nin dördüncü kontu​

1638 - XIV. Louis, Fransa Kralı​

1667 - Giovanni Gerolamo Saccheri italyan matematikci​

1695 - Carl Gustaf Tessin, İsveçli politikacı​

1722 - Frederick Christian, Elector of Saxony​

1725 - Jean-Étienne Montucla Fransız matematikçi​

1735 - Johann Christian Bach Alman besteci​

1750 - Robert Fergusson, İskoç şair​

1769 - John Shortland, İngiliz deniz subayı​

1771 - Archduke Charles of Austria, Avusturyalı general​

1772 - Feth Ali Şah Kaçar, İran'da egemenlik sürmüş Kaçar Hanedanı'nın ikinci hükümdarı​

1774 - Caspar David Friedrich, Alman artist​

1775 - Juan Martín Díez İspanyol gerilla​

1853 - Wilhelm Ostwald, Nobel Kimya Ödülü sahibi Alman kimyacı (ö. 1932)​

1877 - Frederick Soddy, Nobel Kimya Ödülü sahibi İngiliz kimyacı (ö. 1956)​

1878 - Werner von Blomberg, Alman general (ö. 1946)​

1894 - Joseph Roth, Avusturyalı romancı (d. 1939)​

1916 - Ömer Lütfi Akad, Türk yönetmen​

1960 - Kristin Halvorsen, Norveçli politikacı​

1964 - Keanu Reeves, Kanadalı sinema oyuncusu​

1966 - Salma Hayek, Meksikalı sinema oyuncusu​

1966 - Olivier Panis, Fransız araba yarışçısı​

1968 - Cynthia Watros, ABD'li sinema oyuncusu​

1973 - Pınar Altuğ, Türk dizi film oyuncusu, model​

1975 - Defne Joy Foster, Oyuncu, sunucu ve DJ (ö. 2011)​

1976 - Hande Ataizi, Türk sinema oyuncusu​

1977 - Felipe Loureiro, Brezilyalı futbolcu​

1977 - Frédéric Kanouté, Malili futbolcu​

1982 - Joey Barton, İngiliz futbolcu​

1987 - Scott Moir, Kanadalı patenci​

​

Ölümler​

​

421 - III. Constantius, Roma imparatoru​

1651 - Kösem Sultan, Valide Sultan, saltanat naibesi.​

1865 - William Rowan Hamilton, İrlandalı matematikçi (d. 1805)​

1910 - Henri Rousseau, Fransız ressam (d. 1844)​

1937 - Pierre de Coubertin, Fransız pedagog, tarihçi ve sporcu (d. 1863)​

1968 - Sabiha Sertel, Türk gazeteci, yazar (d. 1895)​

1969 - Ho Chi Minh, Vietnam devlet başkanı (d. 1890)​

1973 - J.R.R. Tolkien, İngiliz yazar (d. 1892)​

1983 - Feri Cansel, Türk sinema oyuncusu (d. 1944)​

1991 - Alfonso García Robles, Nobel Barış Ödülü sahibi Meksikalı poitikacı (d. 1911)​

1995 - Hıfzı Oğuz Bekata, eski bakan, avukat, gazeteci (d. 1911)​

2001 - Christiaan Barnard, Güney Afrikalı doktor (d. 1922)​

2011 - Felipe Camiroaga, Şili'li radyo ve televizyon sunucusu (d. 1966)​

​

Tatiller ve özel günler​

Vietnam Milli Günü​
 
Tarihte Bugün : 2 Eylül 1929 Kütahya-Emirler hattı açıldı.

12222222222_1113-300x195.jpg


2 Eylül 1857 Rumeli’de ilk demiryolu hattı olan Köstence-Çernovada (Boğazköy) hattının asıl mukaveleleri imzalanarak hattın yapımı kesinleşti.

2 Eylül 1908 Selanik-Manastır Demiryolu işçileri, ücretlerine zam ve çalışma şartlarının iyileştirilmesi için greve gitti. İsteklerinin bir kısmı kabul edilen işçiler 4 Eylül 1908′de işbaşı yaptı.

2 Eylül 1925 Kütahya-Balıkesir hattının inşaatı Kütahya’dan başladı. Kütahya-Demirciören durağına kadar (13 km) Türk müteahhitler tarafından yapıldı.

2 Eylül 1929 Kütahya-Emirler hattı açıldı.

2 Eylül 1933 Ulukışla-Kayseri hattı (172 km) işletmeğe açıldı. Hat toplamda 16.200.000 liraya mal oldu. Ankara-Adana arası 1066 km’de 669 km’ye indi.

2 Eylül 1940 Bismil istasyonuna ilk tren girdi.

2 Eylül 1945 Uzunköprü-Karağaç demiryolu hattı Yunanistan’a devredildi.

2 Eylül 2010 Darüşşafaka istasyonu hizmete açıldı.

12222222222_1113.jpg

​
 
Hatay Cumhuriyeti kuruldu

hatay.jpg


Tarihte bugün yaşanan olaylar arasında; Hatay Cumhuriyeti’nin kurulması, Denizli valisi Recep Yazıcıoğlu’nun kaza geçirmesi, General Trikopis’in esir alınması, Cibali yangını, Japonya’nın teslim olması var…

GÜNÜN OLAYI

Hatay Cumhuriyeti Kuruldu (1938)

Hatay 1921 Ankara Antlaşması ile özel bir yönetim oluşturmak şartıyla Fransız mandasında ki Suriye’ye bırakılmıştı. Fakat Fransa’nın Suriye’den çekilme kararı alması üzerine Türkiye tarafından tekrar gündeme getirildi. Türkiye-Fransa ve Milletler Cemiyeti arasında ki diplomasi trafiği sonunda Türkiye ile Fransa arasındaki antlaşma sağlandı ve bağımsız Hatay Cumhuriyetinin kurulması kararlaştırıldı. 1938 Ağustos’unda seçimler yapılarak Hatay Meclisi açıldı ve böylece 2 Eylül 1938 tarihinde bağımsız Hatay Devleti resmen kuruldu. Aynı gün Cumhurbaşkanı olarak Tayfur Sökmen, Başbakan olarak da Abdurrahman Melek seçildi.

GÜNÜN ÖNEMLİ OLAYLARI

Estergon Kalesi Teslim Oldu (1595)

7000 Avusturya askeri tarafından kuşatılan Budin kalesi Sokullu Mehmet Paşa’nın oğlu Anadolu Beylerbeyi Sokulluzade Lala Mehmet Paşa tarafından savunuluyordu. Kale açlık ve susuzluk nedeniyle teslim olmak zorunda kaldı. Kuşatma esnasında yapılan destansı savunma türkülere bile konu olmuştur. Sokulluzade Lala Mehmet Paşa teslim etmek zorunda kaldığı kaleyi sadrazam olunca 10 yıl sonra 1605 yılında Avusturyalıların elinden geri aldı.

Cibali yangını ( 1633)

Sultan IV.Murat zamanında İstanbul Cibali’de 2 Eylül 1633’te büyük bir yangın çıktı. Yangın bir gemi çalışanının dikkatsizliği yüzünden çıkmış önce kayıkhane yanmış daha sonrada etrafa yayılarak büyük hasar vermiştir. IV.Murat bu yangın sonrası kargaşa durumundan yararlanarak otoritesini sağlamış ayrıca içki ve tütün yasağı getirmiştir.

‘’Nazlı’’ Budin Kaybedildi (1686)

Kanunu Sultan Süleyman zamanında alınan Budin Avusturya ordusu tarafından alındı. Budin kaybedilince Macaristan’da kaybedildi. Adına yakılan türkünün nakaratı ‘’Aldı Nemçe bizim nazlı Budin’i’’ şeklindedir.

General Trikopis Esir Alındı (1922)

Yunan kuvvetleri başkomutanı General Trikopis Çalköy yakınlarında esir alındı. Yine aynı gün Eskişehir Yunan işgalinden kurtarılmıştır.

Japonya Teslim Oldu (1945)

1945 Yılının ağustos ayında Hiroşima ve Nagazaki şehirlerine atom bombası atılan ve aynı tarihlerde Rusya’nın da savaş açması üzerine savaşı sürdüremeyeceğini anladı. Atom bombası dehşetini yaşayan Japonya 2 Eylül 1945’te imzaladığı sözleşme ile kayıtsız şartsız teslim oldu.

Efsane Vali Recep Yazıcıoğlu şüpheli bir trafik kazası geçirdi (2003)

Tokat, Erzincan, Aydın valiliklerinde de bulunan ve icraatları ve renkli kişiliğiyle kamuoyunda taktir toplayan Denizli Valisi Recep Yazıcıoğlu ile beraberindekileri taşıyan makam otosu, 2 Eylül 2003'te Ankara'ya 36 kilometre kala kontrolünü kaybederek takla attı. Kazada başından yaralanan Yazıcıoğlu Trafik Hastanesi'ne getirildi, araçta bulunan Denizli Ziraat Odası Başkanı Haldun Tellioğlu ise olay yerinde yaşamını yitirdi. Trafik Hastanesi'nde ameliyatı tamamlanan Vali Yazıcıoğlu, İbni Sina Hastanesi Yoğun Bakım Servisi'nde tedavi altına alındı.

Ancak kurtarılamayarak 8 Eylül 2003'te hayatını kaybetti. Bu olay hakkında komplo iddiaları halen devam etmektedir. İddialar uranyum madeni işletme hakkı etrafında şekillenmektedir. Buna göre Vali Yazıcıoğlu, uranyum çalışmaları sırasında öldürülen mühendislerin faillerinin dosyalarını İçişleri Bakanlığı'na götürmekteyken suikaste kurban gitmiştir.

GÜNÜN DİĞER ÖNEMLİ OLAYLARI

1399-Dulkadiroğulları Beyliği Osmanlı Devleti’ni metbu tanıdı.

1898- Makineli tüfek, bir savaşta ilk kez kullanıldı.

1900- Almanya ile ABD arasında telgraf kullanımı başladı.

1925- Tekke ve zaviyelerin kapatılmasına karar verildi.

1926-Yemen ile İtalya arasında Dostluk ve Ticaret Antlaşması imzalandı.

1954- Ho Chi Minh yeni kurulan Kuzey Vietnam Cumhuriyeti’nin başkanlığına seçildi.

1968- İran’da deprem: 11.000 kişi öldü.

1968- Gazeteciliği meslek edinmiş ilk kadın yazarlardan Sabiha Sertel, 73 yaşında Bakü’de öldü.

1973- İngiliz yazar Tolkien, 81 yaşında ülserden öldü.

1985- Kaş limanı açıklarında 3400 yıl önce batan, fildişi eşya ve bakır, kalay parçalarıyla yüklü bir gemi enkazı bulundu.

1994- Halterci Naim Süleymanoğlu’na, Uluslararası Olimpiyat Komitesi’nce ‘’Yüzyılın En Güçlü Sporcusu Ödülü’’ verildi.

1995- Eski bakan ve gazeteci Hıfzı Oğuz Bekata öldü.

2001- İlk kalp naklini gerçekleştiren Güney Afrikalı kalp cerrahı Christian Barnard, Kıbrıs’ta öldü.
​
 
2 Eylül 1957: Little Rock'da ırkçılık bir kez daha mağlup oldu

littlerock_200_180.jpg


Amerikan okullarında 1954 yılında ırkçılık resmen kaldırılmıştı, ancak ırkçılık sona ermemişti. Arkansas Eyaleti'nin Little Rock kasabasında dokuz siyah gencin Little Rock Lisesi'ne girilmesine izin verilmemişti. Amerika'da siyahlar ve beyazlar artık okullarda birlikte okuyorlar, fakat Türkiye'de başörtülü öğrencilere yönelik ayrımcılık tüm hızıyla sürüyor.

Dokuz siyah genç, okullarda ırk ayırımcılığının resmen kaldırılmasından üç yıl sonra liseye gitmek istediklerini beyan etmişlerdi. Bunu yapmak niyetindeydiler, ancak ancak binanın önü Ulusal Muhafızlar tarafından tutulmuştu. Binlerce beyaz, ellerinde "Zenciler ormanlarına" yazılı pankartlarla Little Rock Lisesi'ne asker eşliğinde girmeye çalışan siyah öğrencileri protesto ediyordu. Irkçılık karşıtı bazı beyazlar öğrencilere destek olmaya çalışıyor, ancak ırkçıların şiddetiyle karşılaşıyorlardı.

Amerikan Anayasa Mahkemesi 1954 yılında okullarda siyah-beyaz ayrımcılığını ortadan kaldırmıştı. Fakat Arkansas gibi bazı eyaletler karara direniyordu. Amerika'da büyük bir yarılma yaşanıyordu. Dönemin Arkansas valisi Orval Faubus, 2 Eylül'de başlayacak olan yeni öğrenim yılından bir gün önce, akşam saatlerinde, kendisine bağlı Ulusal Muhafızlar'ın okulu kuşatması emrini vermişti. Ayrıca binlerce ırkçı beyaz da okulun önünde toplanmış, siyah öğrencilerin okula girmesini önlemek için ırkçı gösteriler yapıyordu.

Vali, 20 Eylül sabahı bir mahkeme kararı nedeniyle Ulusal Muhafızları okulun önünden çekmek zorunda kaldı. 24 Eylül sabahı Başkan Eisenhower Arkansas'ın bütün polis ve asker güçlerini federal hükümete bağladı. Sonra da Little Rock belediye başkanının talebi üzerine hava kuvvetlerinden bir taburu Little Rock'a gönderdi. Tabur, okulun etrafındaki ırkçı beyazları dağıttı ve siyah öğrencilere sınıflarının kapısına kadar eşlik etti.

Böylece 25 Eylül sabahında

• Ernest Green
• Elizabeth Eckford
• Jefferson Thomas
• Terrence Roberts
• Carlotta Walls Lanier
• Minnijean Brown Trickey
• Gloria Ray Karlmark
• Thelma Mothershed-Wair
• Melba Pattilo Beals

isimli öğrenciler ilk kez beyazlarla beraber tam gün okula devam ettiler. Ancak okulda öğrenim görmeye başladıktan sonra da bu dokuz öğrenciye yönelik düşmanca ve ayırımcı davranışlar devam etti. Dokuz öğrencinin sekizi liseyi bitirmeyi başardı. Irkçılık karşıtı mücadele ise aralıksız olarak devam etti ve ABD'de ırk ayırımcılığı geniş ölçüde ortadan kaldırıldı.

Türkiye'de ise okullarda ayırımcılık olanca hızıyla sürüyor. Sadece başörtüsü taktığı için kadınların İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'yle güvence altına alınmış olan hakları ellerinden alınıyor. İnsanlık onuru ayaklar altında çiğneniyor. "İkna odaları" gibi faşizan uygulamalarla kadınlar başlarını açmaya zorlanıyor.

Egemen sınıf, ezilenlerin birlikte mücadelesini engellemek için başörtülü-başörtüsüz, Müslüman-laik vb. ayırımları hayatın her alanında hayata geçiriyor. Oysa ister başörtülü olsun, ister başörtüsüz, ister Müslüman olsun, ister ateist, işçilerin çıkarları bir ve ortaktır. İşçiler aynı patron tarafından aynı şekilde sömürülmektedir. Sömürü düzenini, kapitalizmi yok edebilmek için her şeyden önce işçi sınıfının birliğini sağlamalı, bunun için de başörtüsü ayırımcılığını ortadan kaldırmak için var gücümüzle mücadele etmeliyiz.​
 
Tarihte bugün: 2 Eylül

Cumhuriyet Gazetesi'nin 1929'da düzenlediği ilk güzellik yarışmasında, Feriha Tevfik 15 yaşında Türkiye güzeli seçildi. 7 mart tarihinde ilk fotoğrafın yayımlanmaya başlamasının ardından 125 güzelin fotoğraflarının yayımlanışı 21 haziran 1929 tarihinde tamamlandı.

1 ağustosta açıklanan sonuçlara göre, bin 121 oyla Muallâ Suzan birinci seçildi. Feriha Tevfik ise 721 oyla 11'inci sırada yer aldı.

Gazete 400'ün üzerinde oy alan 48 yarışmacının büyük jüri önüne çıkmasına karar verdi. 2 eylül günü ise güzeller büyük jüri önüne çıktı.

Cumhuriyet'e göre Feriha Tevfik birinci seçildi. İstemine Nihat Hanım ikinci, Matmazel Araksi ise üçüncü oldu.

Sinema ve tiyatro oyuncusu olan, 1939 yılında ise bir daha dönmem*k üzere perde ve sahneden uzaklaşan Tevfik, 22 nisan 1991'de Cerrahpaşa Hastanesi'nde beyin kanaması sonucu yaşamını yitirdi.

Günün diğer önemli gelişmeleri:

1633: İstanbul Cibali'de çıkan büyük yangında, 20 binden fazla bina kül oldu. Katip Çelebi'ye göre, kentin beşte biri yandı.

1651: Mahpeyker Kösem Sultan, boğdurularak öldürüldü.

1898: Makineli tüfek, bir savaşta ilk kez kullanıldı.

1900: Almanya ile ABD arasında telgraf kullanımı başladı.

1922: Kurtuluş Savaşı'nda, Yunan Orduları Başkomutanı General Trikopis esir
edildi.

1925: Tekke ve zaviyelerin kapatılması ve memurların şapka giymesine karar
verildi.

1938: Hatay devletinin kuruluşu ilan edildi. Hatay Millet Meclisi ilk toplantısını yaptı ve Tayfur Sökmen'i Cumhurbaşkanı seçti.

1945: Başbakan Suziki, Tokyo Körfezi'nde, Missouri Zırhlısı'nda Japonya'nın
yönetiminin General Mac Arthur'a devrini öngören anlaşmayı imzaladı. ABD Başkanı Truman, zaferi ilan etti ve İkinci Dünya Savaşı sona erdi.

1954: Ho Chi Minh, yeni kurulan Kuzey Vietnam Cumhuriyeti'nin başkanlığına
seçildi.

1968: İran'daki depremde 11 bin kişi öldü.

1968: Gazeteciliği meslek edinmiş ilk kadın yazarlardan Sabiha Sertel, 73
yaşında Bakü'de vefat etti.

1973: İngiliz yazar Tolkien, 81 yaşında ülserden öldü.

1974: TÜBİTAK Bilim Ödülleri verildi. Cahit Arf ve Orhan İçen 'matematik', Erdal İnönü 'fizik', Kazım Türker 'tıp' dalında ödül aldı.

1983: Sinema oyuncusu Feri Cansel öldü.

1985: Kaş limanı açıklarında 3 bin 400 yıl önce batan, fildişi eşya ve bakır,
kalay parçalarıyla yüklü bir gemi enkazı bulundu.

1994: Halterci Naim Süleymanoğlu'na, Uluslararası Olimpiyat Komitesince
'Yüzyılın En Güçlü Sporcusu Ödülü' verildi.

1995: Eski bakan ve Gazeteci Hıfzı Oğuz Bekata öldü.

1997: Tiyatro sanatçısı Alev Sezer vefat etti.

2001: İlk kalp naklini gerçekleştiren Güney Afrikalı kalp cerrahı Christian
Barnard, Kıbrıs'ta öldü. ​
 
Cevap yazmak için giriş yap yada kayıt ol.
Geri