16 Temmuz 2014 Tarihte Bugün Neler Oldu

Konu sahibi son olarak 2620 gün önce görüldü
16 Temmuz 2014 Tarihte Bugün Neler Oldu

tarihte-bugun_272966.jpg

16 Temmuz, Gregoryen Takvimi'ne göre yılın 197. (Artık yıllarda 198.) günüdür. Yıl sonuna 168 gün vardır.

Olaylar

622 - Hicri Takvim' in ilk günü

1212 - Las Navas de Tolosa Muharebesi: Reconquista döneminde Papa III. Innocent'in çağrısı üzerine bir araya gelen İspanya'daki Hıristiyan krallıklar Muhammad an-Nâsir komutasındaki müslüman muvahhidler'i yendi.

1394 - Fransa kralı VI. Charles Yahudilerin Fransa'dan kovulması için emir verdi.

1661 - Avrupa'da ilk banknot, Stockholms Banco adlı bir İsveç bankası tarafından bastırtılarak tedavüle verildi.

1782 - Wolfgang Amadeus Mozart'ın Saraydan Kız Kaçırma adlı operası ilk kez sahnelendi.

1880 - Emily Stowe, Kanada'nın ilk lisanslı kadın doktoru oldu.

1912 - Stokholm Olimpiyat'ları başlangıcı.

1921 - Acara Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti kuruldu. 1991'de yerine Acara Özerk Cumhuriyeti kuruldu.

1935 - Dünyanın ilk parkmetresi Oklahoma City'de bir caddeye yerleştirildi.

1942 - Fransa'daki en büyük Yahudi tutuklaması: 12.884 Yahudi Auschwitz'e gönderilmek üzere tutuklandı.

1945 - Manhattan Projesi: Alamogordo, Yeni Meksika, Amerika Birleşik Devletleri yakınlarında ilk atom bombası denemesi Trinity testi yapıldı.

1965 - Fransa ve İtalya'yı birbirine bağlayan "Mont Blanc Tüneli" açıldı.

1969 - Apollo 11, Cape Kennedy uzay üssünden fırlatıldı.

1979 - Saddam Hüseyin, Irak devlet başkanı oldu.

1990 - Filipinler'de deprem: 1.450 ölü.

1994 - Shoemaker-Levy 9 kuyrukluyıldızının parçaları Jüpiter gezegenine çarptı.

1997 - İtalyan modacı Gianni Versace, Miami'deki evinin önünde Andrew Cunanan adlı bir Filipinli eşcinsel tarafından öldürüldü.

1999 - Eski ABD başkanı John F. Kennedy ve Jacqueline Kennedy Onassis'in oğulları John F. Kennedy, Jr.ın kullandığı küçük uçak Atlantik Okyanusu'na düştü. Kennedy, uçakta bulunan karısı ve baldızıyla birlikte hayatını kaybetti.

2005 - Irak'ın Musayyib kentinde bir intihar eylemcisi, kullandığı patlayıcı yüklü tanker kamyonu, benzin istasyonuna sürdü: 98 ölü, 100 yaralı.

2008 - Irak'ın Telafer kentindeki bir pazar yerinde, bomba yüklü bir araç infilâk etti: yedisi çocuk 11 kişi öldü, 90 kişi yaralandı[1]

Doğumlar

1872 - Roald Amundsen, Norveçli kaşif (ö. 1928)

1902 - Orhan Şaik Gökyay, Edebiyat tarihi ve dil araştırmacısı, şair (ö. 1994)

1907 - Barbara Stanwyck, ABD'li oyuncu (ö 1990)

1936 - Yasuo Fukuda, Japon siyasetçi

1945 - Çetin Tekindor, Türk oyuncu

1956 - Tony Kushner, ABD'li oyun yazarı

1966 - Yıldız Tilbe, Sanatçı

1976 - Anna Smashnova, İsrailli profesyonel tenis oyuncusu.

1976 - Edmílson Gomes, İtalyan asıllı Brezilyalı futbolcu

1978 - Gülhan Şen, sunucu

1979 - Jayma Mays, ABD' li oyuncu

1984 - Franco Dario Cangele, Arjantinli futbolcu

Ölümler

1664 - Andreas Gryphius Alman barok edebiyatı şairi (d. 1616)

1920 - Gyula Benczúr, Macar ressam (d. 1844)

1960 - Albert Kesselring, Nazi Almanyası dönemi havacı mareşali (d. 1881)

1969 - Rauf Orbay, Türk siyasetçi (d. 1881)

1969 - Vecihi Hürkuş, Türk Havacılık Önderi (d. 1896)

1985 - Heinrich Böll, Alman yazar, Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (d. 1917)

1989 - Herbert von Karajan, Avusturyalı orkestra yönetmeni (d. 1908)

2003 - Celia Cruz, Kübalı şarkıcı (d. 1925)

2008 - Prof. Dr. Çetin Özek Ceza hukuku profesörü, yazar. (d. 1934)

2001 - Morris (Maurice de Bevere), Çizgi roman Red Kit(Lucky Luke)'in Belçikalı çizeri (d. 1923)

2006 - Güzin Sayar, Güzin Abla isimli köşesi ile ünlü olmuş köşe yazarı (d. 1921)

2014 - Faruk Ilgaz, Türk spor adamı (d. 1922)
 
Tarihte bugün: 16 Temmuz

Ozanlar ozanı Aşık Veysel'e 1974 yılında Meclis kararıyla aylık bağlandı.

Aşık Veysel'i şair Ümit Yaşar Oğuzcan anlatıyor:

Aşık Veysel, hayatını anlattığı bir şiirinde, "Üçyüzonda gelmiş idim cihana" diyor. Yıl 1894 oluyor hesapça. Sivas'a bağlı Şarkışla ilçesinin Sivrialan köyünde dünyaya gelmiş.

Anası Gülizar, bir yaz günü köy dolaylarındaki Ayıpınar merasına koyun sağmaya gittiğinde; oracıkta bir yol üstünde doğurmuş Veysel'i. Göbeğini de kendi eliyle kesmiş.

Yaman kadınmış Gülizar ana. Bebesini bir çaputa sarıp yürüye yürüye köye dönmüş. Babası Ahmet; bebenin adını Veysel koymuş. Yıllar geçmiş aradan büyümüş, konuşmuş, yürümüş Veysel çocuk. Böylece yedi yaşına varmış.

O yıl bir çiçek hastalığı salgını olmuş Sivas'ta. Küçük Veysel de yakalanmış. Sol gözünde, çiçeğin beyi çıkmış kendi deyimiyle... Göz akıp gitmiş. Sağ gözüne de perde inmiş, önceleri. Yalnız ışığı seçebiliyormuş, bu gözüyle.

Babasına; "çocuğu Akdağmadeni'ne götür, orada bu gözünü açacak bir doktor var" demişler. Sevinmiş Ahmet emmi. Gel gör ki, talihsizlik yine yakasını bırakmamış Veysel'in.

Bir gün inek sağarken babası yanına gelmiş. Veysel ansızın donuverince; yakında bulunan bir değneğin ucu öteki gözüne girivermiş. O göz de akıp gitmiş böylece. Veysel'in Ali adında bir ağabeysi ve Elif adında bir kız kardeşi varmış. Hepsi çok
üzülmüşler Veysel'in kötü kaderine.

Babası meraklı adammış. Halk ozanlarından şiirler okuyup ezberleterek avutmaya çalışmış oğlunu. Sivas'ın köyleri saz şairleriyle dolu. Onlar da ara sıra gelip Ahmet emminin evine uğrarlarmış.

Veysel ilgiyle dinlermiş çalıp söylediklerini. Babası, oğlunun ilgisini görünce; bir saz alıp vermiş ona. İlk saz derslerini,babasının arkadaşı olan Çamşıhlı Ali Ağa'dan almış. Ve git gide, kendini iyice saza vermiş Veysel.

Ünlü halk ozanlarının şiirlerini çalıp söylemiş bir zaman. Yirmibeş yaşındayken (1919) anası, babası Veysel'i Esma adında bir kızla evermişler ve kısa süre sonra ikisi de göçüp gitmiş bu dünyadan (1921).

Acı üstüne acı gelmiş, ama bitmemiş talihin kötü oyunu. İkinci çocuğu on günlükken, anasının mem*si ağzına tıkanarak ölmüş,ardından da karısı yanaşmalarıyla evden kaçmış. Bu olay çok koymuş Veysel'e.

Daha dertli olmuş ve iyice içine kapanmış. Karısı koyup gittiğinde bir kızı varmış Veysel'in. Daha bir yaşını bile bitirmemiş. İki yıl kucağında gezdirmiş Veysel, ne çare o da yaşamamış.

Bu sıralar Veysel'i yeniden evermişler. Bu karısı yedi çocuk vermiş aşığa. Biri ölmüş, iki oğlan, dört kız, altısı sağ. Onlar da 18 torun vermiş Veysel'e.

Aşık Veysel, Cumhuriyet'in onuncu yıl dönümüne rastlayan 1933 yılına kadar, başka ozanların şiirlerini çalıp söylemiş. Kendi deyişlerini söylemekten utanır, çekinirmiş.

O yıllarda şairlerimizden rahmetli Ahmet Kutsi Tecer tanımış Veysel'i. Onun ışık tutuculuğuyla Veysel'in şiirleri aydınlığa kavuşmuş. Veysel; şairliğinin gelişmesinde Tecer'in büyük yardımlarını gördüğünü söylerdi her zaman.

Veysel'in gün ışığına çıkan ilk şiiri Gazi Mustafa Kemal Pasa için söylediği: "Türkiye'nin ihyası Hazreti Gazi" mısrasıyla başlayan şiirdir. Bundan sonra bütün yazdıklarını çalıp söyler olmuştu.

1933 yılına kadar, köyünden dışarı hemen hemen hiç çıkmadığı halde; bundan sonra bütün yurdu dolaşmış, yurdunun çeşitli şehirleriyle kasabalarını, köylerini yakından tanımıştır.

Halk ozanlarından en çok Karacaoglan'ı, Yunus'u, Emrah'ı, Dertli'yi severdi. Çağımızın ozanlarından Ahmet Kutsi Tecer'in ayrı bir yeri vardı Veysel'de. Onun aracılığıyla köy enstitülerinde bir süre saz öğretmenliği de yapmıştı Veysel.

1952'de İstanbul'da büyük bir jübilesi yapılan Aşık Veysel'e 1965'te Türkiye Büyük Millet Meclisi, anadilimize ve milli birliğimize yaptığı hizmetlerden dolayı özel bir kanunla vatani hizmet tertibinden aylık bağlamıştı.

Veysel'in bir başka özelliği daha vardı; köyünde ve çevresinde ondan önce bir tek meyve ağacı olmadığı halde, Sivrialan'da ilk meyve bahçesini o yetiştirmişti.

Hem öyle bir bahçe ki, içinde elmadan kayısıya, kirazdan cevize kadar türlü türlü meyve ve çiçek vardı. Veysel, kardeşlerinin yardımıyla bu bahçeyi yapmaya başladığı zaman köylüleri, "atalarımız bunca yıl böyle bir iş yapmamışlar, şu kör adam onlardan
iyi mi bilecek ki böyle ise kalkıştı" demişler.

Birkaç yıl sonra ağaçlar yetişmiş, meyve vermiş. Köylüler önceki dediklerini hatırlayıp utanmışlar ve bu defa, "o kör değilmiş, meğer kör olan bizmişiz" diyerek Aşık Veysel'i kutlamışlar. İşte böylesine uzağı gören bir insandı o...

Yetmiş yıl karanlık bir dünyada yaşadı (ölümü 21 mart 1973). Fakat karanlık gözlerindeydi yalnız, içi apaydınlıktı, şiirleri de öyle...

Halk şiirimizin bu güçlü ozanı yarım yüzyılı aşkın bir süre yazdıklarıyla, çalıp söyledikleriyle çevresine ışıklar saçtı.

Sanırım şimdi de mezarında son uykusunu ışıklar içinde uyuyordur. Yalnız çağımızda yaşayanlar değil, bizden çok sonra yaşayacaklar da 'Dostlar Beni Hatırlasın' şiirini unutmayacaklar ve her zaman rahmetle anacaklardır.

Dostlar beni hatırlasın

Ben giderim adım kalır
Dostlar beni hatırlasın
Düğün olur bayram gelir
Dostlar beni hatırlasın

Can kafeste durmaz uçar
Dünya bir han, konan göçer
Ay dolanır yıllar geçer
Dostlar beni hatırlasın

Can bedenden ayrılacak
Tütmez baca, yanmaz ocak
Selam olsun kucak kucak
Dostlar beni hatırlasın

Günün diğer önemli olayları

622: Hazreti Muhammed ve beraberindeki ilk Müslümanlar, hicretlerini tamamlayıp Medine'ye vardı.

1683: Viyana'ya taarruz eden Osmanlı ordusu, Avusturya ordusunu mağlup etti. Viyana kuşatması sürdürüldü.

1872: Güney Kutbu'nu keşfeden Norveçli kaşif Roald Amundsen hayata merhaba dedi.

1888: Pierre Degeyter, sözleri Paris Komünü'nün yıkılmasından sonra komüncülerin mücadelesi adına Eugene Pottier tarafından yazılan Enternasyonal'i marş olarak besteledi.

1918: Rus Çarı Nikola ve Romanof hanedanının öteki üyeleri, Bolşevikler tarafından, Urallar'daki Yekaterinburg kasabasında öldürüldü.

1922: Gazi Mustafa Kemal, Anadolu ve Müdafaa-i Hukuk Grubu toplantısında doğal başkan, Ali Fuat (Cebesoy) Paşa ise Grup Başkanı oldu. Misakı Milli temel ilke kabul edildi.

1926: İlk renkli sualtı çekimleri National Geographic dergisinde yayımlandı.

1945: ABD'de Robert Oppenheimer'ın geliştirdiği ilk atom bombası, New Mexico yakınlarında bir çölde patlatıldı.

1955: Aydın Söke'de meydana gelen 7.0 büyüklüğündeki depremde 23 kişi öldü, 600 ev yıkıldı, bin ev hasar gördü.

1958: Ortadoğu'da görev alacak 11 bin ABD askerinin İncirlik Üssü'ne müzikilmesine başlandı.

1964: NATO, Ankara ve Atina'yı uyardı: "Türkiye-Yunanistan görüşmeleri başlamazsa askeri yardımlar dondurulur."

1964: Kurtuluş Savaşı kahramanlarından, eski başbakan Hüseyin Rauf Orbay vefat etti.

1965: Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel, Komünizmle Mücadele Derneği fahri başkanlığından ayrıldı. Adalet Bakanlığı dernekle ilgili soruşturma başlattı.

1971: Kısa adı THKO olan Türkiye Halk Kurtuluş Ordusu liderleri Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan, Hüseyin İnan ve arkadaşlarının yargılanması başladı.

1974: Türkiye, Kıbrıs'taki darbeye karşılık, İngiltere'ye iki garantör devlet olarak Kıbrıs'a müdahale önerdi. Londra'ya giden Başbakan Bülent Ecevit'in, İngiltere Başbakanı Wilson'a yaptığı öneri, kabul görmedi. Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk,Meclis'i olağanüstü toplantıya çağırdı.

1978: Danıştay polis dernekleri Pol-Der ve Pol-Bir'i kapatma kararını durdurdu.

1979: Saddam Hüseyin Irak Devlet Başkanı oldu.

1989: Avusturyalı orkestra şefi Herbert von Karajan hayata veda etti.

1991: Askeri Yargıtay, Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu'nun kapatılma kararını kaldırdı. Tüm DİSK yöneticileri beraat etti.

1994: 'Shoemaker Levy' adlı kuyruklu yıldız Jüpiter'e çarptı. NASA çarpışmayı naklen yayınladı.

1998: 12 eylül 1980 darbesini gerçekleştirenlerden, eski Jandarma Genel Komutanı Orgeneral Sedat Celasun öldü.

2000: İngiliz bilim çevreleri dünyanın yaşayan en yaşlı canlısını buldular: 260 yaşında bir bakteri.
 
1a12.jpg


Hicri Takvim' in ilk günü

2a14.jpg


Fransa kralı VI. Charles Yahudilerin Fransa'dan kovulması için emir verdi.

3A.jpg


Avrupa'da ilk banknot, Stockholms Banco adlı bir İsveç bankası tarafından bastırtılarak tedavüle verildi.

4a13.jpg


Wolfgang Amadeus Mozart'ın Saraydan Kız Kaçırma adlı operası ilk kez sahnelendi.

5a12.jpg


Norveçli kaşif, Roald Amundsen dünyaya geldi.


6a14.jpg


Emily Stowe, Kanada'nın ilk lisanslı kadın doktoru oldu.
 
7a11.jpg



Edebiyat tarihi ve dil araştırmacısı, şair, Orhan Şaik Gökyay dünyaya geldi.

8a11.jpg



Stokholm Olimpiyatları başlangıcı.

9a9.jpg



Manhattan Projesi: Alamogordo, Yeni Meksika, Amerika Birleşik Devletleri yakınlarında ilk atom bombası denemesi Trinity testi yapıldı.

10a5.jpg



Türk siyasetçi, Rauf Orbay hayata veda etti.

11a4.jpg


Apollo 11, Cape Kennedy uzay üssünden fırlatıldı.


12a4.jpg


Türk Havacılık Önderi, Vecihi Hürkuş hayata veda etti.

13a2.jpg



Saddam Hüseyin, Irak devlet başkanı oldu.

14a2.jpg


Eski ABD başkanı John F. Kennedy ve Jacqueline Kennedy Onassis'in oğulları John F. Kennedy, Jr.ın kullandığı küçük uçak Atlantik Okyanusu'na düştü. Kennedy, uçakta bulunan karısı ve baldızıyla birlikte hayatını kaybetti.
 
Tarihte Bugün : 16 Temmuz 1920 TBMM Hükümeti işgal bölgeleri dışında kalan demiryollarına…

30058269773133677111.jpg


Tarihte Bugün

16 Temmuz 1920 TBMM Hükümeti işgal bölgeleri dışında kalan demiryollarına el koyarak bu hatları işletmek üzere Eskişehir’de Müdürlük kuruldu.

Başına Albay Behiç (Erkin) Bey getirildi. Konya-Yenice ve Afyon-Uşak hatları Askeri müfettiş Vasfi Bey’in emrine, Ankara-Eskişehir, Eskişehir-Bilecik, Eskişehir-Konya ve Toros-Amanos kısımları Behiç Bey’in emrine verildi.

13582080192404741249.jpg
 
Geri