14 Temmuz 2013 Tarihte Bugün

Konu sahibi son olarak 2616 gün önce görüldü
14 Temmuz 2013 Tarihte Bugün

14 Temmuz Tarihte Bugün

Tarihte bugün/14 Temmuz


14 Temmuz, Gregoryen Takvimi'ne göre yılın 195. (Artık yıllarda 196.) günüdür. Yıl sonuna 170 gün vardır.


Olaylar


1223 - II. Filip (Fransa) ' nın ölümüyle VIII. Louis Fransa kralı oldu.

1683 - Merzifonlu Kara Mustafa Paşa komutasındaki Osmanlı Orduları, II. Viyana Kuşatması'nı başlattılar.

1700 - Osmanlı Devleti, Çarlık Rusyası ile İstanbul Antlaşması'nı imzaladı.

1789 - Fransızlar krallığa karşı ayaklandılar. Halk Paris Bastille Hapishanesi’ndeki siyasi tutukluları serbest bıraktırdı. Cumhuriyetin başlangıcı olan 14 Temmuz Fransızların ulusal bayramı.

1926 - Mustafa Kemal Paşa’ya yönelik İzmir’de suikast girişimi gerekçesiyle Ziya Hurşit ve arkadaşları idam edildi.

1933 - Almanya’da Naziler muhalefet hareketlerini yasakladı.

1936 - Türkiye, olimpiyatlarda ilk altın madalyayı aldı. Yaşar Erkan, Berlin Olimpiyatları’nda, güreşte 61 kiloda birinci geldi.

1938 - İtalya Yahudi karşıtı Nazi modelini kabul etti.

1942 - Atılay faciası: Atılay denizaltısı eğitim dalışı yaptı, bir daha su yüzüne çıkamadı. 37 subay ve er öldü.

1948 - Yerli Film Yapanlar Cemiyeti’nce düzenlenen ilk film festivali: Şakir Sırmalı’nın yönettiği "Unutulan Sır" en iyi film, Turgut Demirağ’ın yönettiği "Bir Dağ Masalı" en iyi ikinci film seçildi. Nevin Aypar en iyi kadın, Kadir Eroğan en iyi erkek oyuncu, Cahide Sonku ve Talat Artemel en iyi karakter oyuncusu dallarında ödüllendirildi.

1948 - Kapatılan Türkiye Emekçi ve Köylü Partisi lideri Dr. Şefik Hüsnü Değmer 5 yıl hapse mahkûm edildi.

1950 - Genel Af çıktı.

1958 - Irak’da darbe: Kral II. Faysal ve Başbakan Nuri Said Paşa öldürüldü.

1959 - Kerkükte, üç gün üç gece sürecek, Türkmen katliamı başladı.

1960 - Eski Konya Valisi Cemil Keleşoğlu, Yassıada'da intihar etti.

1968 - Tuluat sanatçısı İsmail Dümbüllü bir jübile gecesiyle sahnelerden ayrıldı.

1969 - ABD'de $500, $1,000, $5,000 ve $10,000 değerindeki kâğıt paralar resmen tedavülden çekildi.

1970 - Askerlik 20, yedek subaylık 18 aya indirildi.

1971 - Kültür Bakanlığı kuruldu; ilk bakan Talat Halman.

1982 - Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Turgut Özal, Maliye Bakanı Kaya Erdem ve İmar ve İskan Bakanı Şerif Tüten istifa etti. Özal’ın yerine Sermet Refik Pasin, Erdem’in yerine Adnan Başer Kafaoğlu ve Tüten’in yerine de Ahmet Samsunlu atandı.

1983 - Brüksel Büyükelçiliği’nde görevli Dursun Aksoy silahlı saldırıda öldürüldü. Olayı üç ayrı Ermeni örgütü üstlendi.

1987 - Olağanüstü Hal Bölge Valiliği kuruldu.

1993 - Anayasa Mahkemesi, Halkın Emek Partisi’nin (HEP) faaliyetlerinin “Anayasa ile Siyasi Partiler Yasası’na aykırı” olduğu gerekçesiyle kapatılmasına karar verdi.

1994 – ANAP’ın, Başbakan Tansu Çiller hakkında mal varlığını araştırma önergesi Meclis’te reddedildi. Buna karşılık, 1983'den o güne dek Meclis’te yer alan partilerin lider ve yakınlarının mal varlıklarının araştırılmasıyla ilgili önerge kabul edildi.

2003 - ABD Hükümeti, üzerinde UFO teorileri de üretilmiş olan "51. Bölge"nin varlığını kabul etti.


Doğumlar


1862 - Gustav Klimt, Avusturyalı sembolist ressam (ö. 1918)

1874 - Abbas Hilmi Paşa, Osmanlı dönemindeki son Mısır valisi (ö. 1944)

1890 - Ossip Zadkine, Rus heykeltraş ve ressam (ö. 1967)

1903 - Irving Stone, Amerikalı yazar. Yazdığı biyografik kitaplar ve romanlarıyla tanınmıştır.

1906 - Olive Borden, ABD'li sinema oyuncusu (ö. 1947)

1913 - Gerald Ford, Amerika Birleşik Devletleri başkanı (ö. 2006)

1918 - Ingmar Bergman, İsveçli oyun yazarı ve film yönetmeni (ö. 2007)

1928 - Louis Calaferte, Fransız yazar (ö. 1994)

1952 - Eric Laneuville, ABD'li yönetmen ve oyuncu

1966 - Matthew Fox, ABD'li oyuncu

1973 - Halil Mutlu, Dünya ve olimpiyat şampiyonu Türk halterci

1974 - Artur Balder, Alman yazar


Ölümler


1817 - Anne Louise Germaine de Staël, İsviçreli yazar (d. 1766)

1827 - Augustin-Jean Fresnel, Fransız fizikçi (d. 1788)

1881 - Billy the Kid, Amerikalı kanun kaçağı (d. 1859)

1904 - Paul Kruger, Boer direniş lideri, Güney Afrika Cumhuriyeti (Transvaal) devlet başkanı (b. 1824)

1907 - William Henry Perkin, İngiliz kimyager ve mucit (d. 1838)

1939 - Alphonse Mucha, Çek ressam ve grafik sanatçısı (d. 1860)

1942 - Fethi Yüceses. Hamiyet Yüceses'in eşi. TCG Atılay denizaltısında hayatını kaybeden astsubaylardan biri.

1966 - Julie Manet, Fransız ressam (d. 1878)

1969 - Eero Berg, Finlandiyalı atlet (d. 1898)

1971 - Ali Kılıç, Türk asker, siyasetçi, Atatürk'ün yakın arkadaşı (d. 1889)

1974 - Carl Spaatz, ABD'li havacı general, ABD Hava Kuvvetleri'nin ilk kurmay başkanı. (d. 1891)

1993 - Léo Ferré, Fransız şair, müzisyen (d. 1916)

1995 - Bilge Karasu, Türk filozof, yazar (d.1930)

2001 - Eleni Küreman, Türk basınında ilk kadın foto muhabiri (d.1921)

 
Tarihte bugün: 14 Temmuz


Yazar Bilge Karasu, 1995 yılında 65 yaşındayken hayata veda etti.


1930 yılında doğan Bilge Karasu, Şişli Terakki Lisesi'nde ve İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü'nde

okudu.


Basın-Yayın ve Turizm Genel Müdürlüğü'nde, Ankara Radyosu Dış Yayınlar Bölümü'nde çalıştı. 1963-64'te Rockefeller Bursu'yla

Avrupa'nın çeşitli ülkelerinde bulundu.


1974'te Hacettepe Üniversitesi'nde öğretim görevlisi olarak çalışmaya başladı. İlk yazısı 1950'de, ilk öyküsü 1952'de

'Seçilmiş Hikayeler' dergisinde yayımlandı.


1963 yılında D.H. Lawrence'ın 'Ölen Adam' (The Man Who Died) kitabının çevirisiyle Türk Dil Kurumu Çeviri Ödülü'nü, 1971'de 'Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı' kitabıyla Sait Faik Hikaye Armağanı'nı kazandı.


Türk romanında farklı bir ekol olan Bilge Karasu, düş ve gerçeğin birbirine karıştığı, zaman zaman gotik bir atmosere bürünen allegorik öykülerin yaratıcısıydı.


Gerçeküstü anlatım örnekleri olan yazarlara en uygun Türk romancı belki de odur. Yazılışı 12 mart, basımı 12 eylüle denk gelen, ama her iki darbeyi de simgeleştiren 'Gece'si, Saramago'nun 'Körlük' romanıyla büyük benzerlikler gösterir.


Eserleri:


Öykü: 'Troya'da Ölüm Vardı' (1963), 'Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı' (1970), 'Göçmüş Kediler Bahçesi' (1980), 'Kısmet Büfesi'

(1982), 'Kılavuz' (1990) Roman: 'Gece' (1985) Deneme: 'Ne Kitapsız Ne Kedisiz' (1994), 'Narla İncire Gazel' (1995)


Ödülleri


1963: Türk Dil Kurumu Çeviri Ödülü, D.H. Lawrence'dan çevirdiği 'Ölen Adam'la

1970: Sait Faik Hikaye Armağanı, 'Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı' ile

1991: Pegasus Ödülü, 'Gece' ile

1994: Sedat Simavi Edebiyat Ödülü, 'Ne Kitapsız Ne Kedisiz' ile


Günün diğer önemli olayları


1683: Osmanlı Orduları, Viyana'yı ikinci kez kuşattı.

1789: Silahlanan Paris halkının, krallık baskısının simgesi olarak gördükleri Bastille Hapishanesi'ni ele geçirmesiyle

Fransız Devrimi başladı. 14 temmuz Fransızların ulusal bayramı oldu.

1926: Mustafa Kemal Paşa'ya yönelik İzmir Suikastı girişimi gerekçesiyle Ziya Hurşit ve arkadaşları idam edildi.

1933: Almanya'da Naziler muhalefet hareketlerini yasakladı.

1936: Türkiye, olimpiyatlarda ilk altın madalyayı aldı. Yaşar Erkan, Berlin Olimpiyatları'nda güreşte 61 a birinci oldu.

1938: İtalya Yahudi karşıtı Nazi modelini kabul etti.

1942: Atılay denizaltısı battı: 39 asker hayatını kaybetti.

1948: Yerli Film Yapanlar Cemiyeti'nce düzenlenen ilk film festivalinde, Şakir Sırmalı'nın yönettiği 'Unutulan Sır' En İyi

Film seçildi. Nevin Aypar En İyi Kadın Oyuncu, Kadir Eroğan En İyi Erkek Oyuncu, Cahide Sonku ve Talat Artemel En İyi

Karakter Oyuncusu dallarında ödüllendirildi.

1958: Irak'ta General Abdülkerim Kasım yönetimindeki ihtilalci ordu birlikleri, kanlı bir darbeyle yönetimi ele geçirdi. Kral

Faysal, Kral Naibi Prens Abdulilah ile Başbakan Nuri Said öldürüldü.

1958: ABD'nin uzay aracı Mariner-4 Mars'a ulaştı ve gezegenin yakın plan 24 fotoğrafını yolladı.

1960: Eski Konya Valisi Cemil Keleşoğlu, Yassıada'da intihar etti.

1966: Meclis, Yassıada mahkumları ile siyasi firarileri affetti.

1968: İsmail Dümbüllü, İstanbul Açıkhava Tiyatrosu'nda düzenlenen gecede sahne hayatına veda etti.

1970: Askerlik 20, yedek subaylık 18 aya müzikildi.

1971: Kültür Bakanlığı kuruldu. İlk bakan Talat Sait Halman oldu.

1971: Atatürk'ün yakın arkadaşı Kılıç Ali vefat etti.

1982: Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Turgut Özal, Maliye Bakanı Kaya Erdem ile İmar ve İskan Bakanı Şerif Tüten

görevlerinden istifa ettiler.

1987: Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da sekiz ili bünyesinde toplayan Olağanüstü Hal Bölge Valiliği kuruldu.

1994: Anavatan Partisi'nin Başbakan Tansu Çiller hakkında mal varlığını araştırma önergesi Meclis'te reddedildi.

2001: Türk basınının ilk kadın fotomuhabiri Eleni Küreman İstanbul'da yaşamını yitirdi.

2004: Organize suç örgütü elebaşı Alaattin Çakıcı, Avusturya'nın Granz kentinde, eski MİT mensubu Faik Meral adına

düzenlenmiş pasaportla yakalandı.
 
Geri