Toplumsal ilişkiler sınıflandırılırken farklı ölçütler kullanılmıştır. Birey
sayısı, ilişkinin süresi ve niteliği göz önünde tutulduğu zaman farklı ilişki biçimleri
ortaya çıkar.
Birey sayısına göre ilişki biçimleri temel olarak üçe ayrılır:
a. Birey - birey ilişkisi: Sadece iki kişi arasındaki ilişkiyi dile getirir.
Örneğin, maaş kuyruğunda bekleyen iki kişi arasında başlangıçta hiçbir ilişki
yokken, birbirleriyle tanışmaları sonucunda, aralarında bir yakınlaşma doğmuşsa,
toplumsal bir ilişki başlamış demektir.
b. Birey - grup ilişkisi: Bir tek bireyin, grup ya da gruplarla girdiği ilişki
biçimidir. Öğretmenin sınıftaki öğrencilerle ilişkisi, bu türden bir ilişkidir.
c. Grup - grup ilişkisi: iki farklı grubun birbiriyle kurduğu ilişkiyi ifade
eder. iki komşunun birbirine gidip gelmesi, grup-grup ilişkisine birer örnektir.
Toplumsal ilişkiler, sürelerine göre sınıflandırıldığında üçe ayrılır:
a. Kısa süreli ilişkiler: Zaman bakımından kısa süren ilişkilerdir. Yolculuk
yaparken ya da marketten alış veriş yaparken kurduğumuz ilişkiler böyledir.
b. Uzun süreli ilişkiler: Bu tür ilişkiler, bazen insanın doğumundan
ölümüne kadar sürebilir. Aile bireyleri arasındaki ilişkiler ya da köydeki ilişkiler bu
türdendir.
c. Periyodik (devirli) ilişkiler: Bu ilişki, sadece yılın beli bir döneminde
kurulur ve bir dahaki döneme kadar ortadan kalkar. Örneğin, dört yılda bir yapılan
olimpiyatlar ya da bir şehirde her yıl kurulan fuarlar, periyodik ilişkilere örnek
gösterilebilir.
Toplumsal ilişkileri niteliklerine göre iki biçimde sınıflandırabiliriz:
a. Birincil ilişkiler: Yüz yüze gerçekleşen, duygusal boyutlu yoğun ve
samimi ilişkileri ifade eder. Arkadaşlık ilişkileri, aile içi ilişkiler birincil niteliktedir.
b. ikincil ilişkiler: Birincil ilişkilerin tersine, resmî ve çıkara dayalı
ilişkiler, ikincil ilişkiler olarak nitelendirilir. Kent ortamında kurulan resmî ilişkiler
bu niteliktedir.
Bireyler bu tür ilişkilere, gruplar ve kurumlar içerisinde girerler. Bunları
gerçekleştirirken, birtakım statüler elde ederler ve bu statülere uygun davranışları
yapmaları gerekir.
sayısı, ilişkinin süresi ve niteliği göz önünde tutulduğu zaman farklı ilişki biçimleri
ortaya çıkar.
Birey sayısına göre ilişki biçimleri temel olarak üçe ayrılır:
a. Birey - birey ilişkisi: Sadece iki kişi arasındaki ilişkiyi dile getirir.
Örneğin, maaş kuyruğunda bekleyen iki kişi arasında başlangıçta hiçbir ilişki
yokken, birbirleriyle tanışmaları sonucunda, aralarında bir yakınlaşma doğmuşsa,
toplumsal bir ilişki başlamış demektir.
b. Birey - grup ilişkisi: Bir tek bireyin, grup ya da gruplarla girdiği ilişki
biçimidir. Öğretmenin sınıftaki öğrencilerle ilişkisi, bu türden bir ilişkidir.
c. Grup - grup ilişkisi: iki farklı grubun birbiriyle kurduğu ilişkiyi ifade
eder. iki komşunun birbirine gidip gelmesi, grup-grup ilişkisine birer örnektir.
Toplumsal ilişkiler, sürelerine göre sınıflandırıldığında üçe ayrılır:
a. Kısa süreli ilişkiler: Zaman bakımından kısa süren ilişkilerdir. Yolculuk
yaparken ya da marketten alış veriş yaparken kurduğumuz ilişkiler böyledir.
b. Uzun süreli ilişkiler: Bu tür ilişkiler, bazen insanın doğumundan
ölümüne kadar sürebilir. Aile bireyleri arasındaki ilişkiler ya da köydeki ilişkiler bu
türdendir.
c. Periyodik (devirli) ilişkiler: Bu ilişki, sadece yılın beli bir döneminde
kurulur ve bir dahaki döneme kadar ortadan kalkar. Örneğin, dört yılda bir yapılan
olimpiyatlar ya da bir şehirde her yıl kurulan fuarlar, periyodik ilişkilere örnek
gösterilebilir.
Toplumsal ilişkileri niteliklerine göre iki biçimde sınıflandırabiliriz:
a. Birincil ilişkiler: Yüz yüze gerçekleşen, duygusal boyutlu yoğun ve
samimi ilişkileri ifade eder. Arkadaşlık ilişkileri, aile içi ilişkiler birincil niteliktedir.
b. ikincil ilişkiler: Birincil ilişkilerin tersine, resmî ve çıkara dayalı
ilişkiler, ikincil ilişkiler olarak nitelendirilir. Kent ortamında kurulan resmî ilişkiler
bu niteliktedir.
Bireyler bu tür ilişkilere, gruplar ve kurumlar içerisinde girerler. Bunları
gerçekleştirirken, birtakım statüler elde ederler ve bu statülere uygun davranışları
yapmaları gerekir.